V. Tulasamma v. Sesha Reddy (వి. తులసమ్మ v. శేష రెడ్డి)

ఒక హిందూ వితంతువుకు 1949 రాజీ ప్రకారం ఆమె భరణానికి బదులుగా కొన్ని ఆస్తులు వచ్చాయి. ఆ రాజీ ఆమెకు జీవితకాల హక్కు మాత్రమే ఇచ్చింది, అమ్మడాన్ని నిషేధించింది. హిందూ వారసత్వ చట్టం, 1956 వచ్చాక ఆమె వాటిలో కొన్నింటిని లీజుకు ఇచ్చి, కొన్నింటిని అమ్మింది. ఆమె హక్కుకు సెక్షన్ 14(1) వర్తిస్తుందా, సెక్షన్ 14(2) వర్తిస్తుందా అనేది సుప్రీంకోర్టు 17 మార్చి 1977న నిర్ణయించింది.

త్వరిత పునశ్చరణ

పక్షకారులు

• V. Tulasamma and others — అపీలుదారులు; మొదటి అపీలుదారు వితంతువైన Vaddeboyina Tulasamma. ఆమె దావాలో ప్రతివాది, రాజీ కింద ఆస్తులు కలిగి ఉంది. ఇతర అపీలుదారుల పేర్లు తీర్పులో లేవు.
• V. Sesha Reddi (Dead) by L.Rs. — ప్రతివాది; తులసమ్మ భర్త సవతి సోదరుడు. అతడు దావాలో వాది, ఆమె చేసిన బదిలీలు తనను బంధించవని ప్రకటించమని కోరాడు.
• ప్రతివాదులు 2, 3 — 12 ఏప్రిల్ 1960 మొదటి రిజిస్టర్డ్ పత్రం ద్వారా కొన్ని ఆస్తుల లీజుదారులు.
• ప్రతివాది 4 — 26 మే 1961 రెండో రిజిస్టర్డ్ పత్రం ద్వారా కొన్ని ఆస్తుల కొనుగోలుదారు.

విచారణ చరిత్ర

1. 11 అక్టోబర్ 1944: తులసమ్మ నెల్లూరు జిల్లా మునసీఫ్ కోర్టులో in forma pauperis (పేద వ్యక్తిగా) భరణం కోసం పిటిషన్ వేసింది.
2. 13 జనవరి 1945: దరఖాస్తును ex parte (ప్రతివాది లేకుండా) నిర్ణయించారు. ఆ పిటిషన్‌ను తరువాత దావాగా నమోదు చేశారు.
3. 29 జూన్ 1946: జిల్లా మునసీఫ్ శేష రెడ్డికి వ్యతిరేకంగా భరణం కోసం ex parte డిక్రీ ఇచ్చాడు.
4. 1 అక్టోబర్ 1946: 9 ఏప్రిల్ 1945న కోర్టు బయట జరిగిందని చెప్పిన రాజీని నమోదు చేయమని శేష రెడ్డి దరఖాస్తు చేశాడు. తులసమ్మ వ్యతిరేకించింది. 16 అక్టోబర్ 1946న ఆ దరఖాస్తు కొట్టివేయబడింది, నెల్లూరు జిల్లా జడ్జికి అతడు వేసిన అప్పీలు కూడా కొట్టివేయబడింది.
5. తులసమ్మ డిక్రీని అమలుకు పెట్టింది. కోర్టు బయట జరిగిన ఒక సెటిల్‌మెంట్‌ను అమలు కోర్టు 30 జూలై 1949న Code of Civil Procedure Order XXI rule 2 కింద ధృవీకరించింది.
6. 31 జూలై 1961: శేష రెడ్డి నెల్లూరు జిల్లా మునసీఫ్ కోర్టులో దావా వేశాడు. మునసీఫ్ దావాను అనుమతించాడు. తులసమ్మకు జీవితకాలం పరిమిత హక్కు మాత్రమే వచ్చిందని, బదిలీలు reversioner (ఆమె తరువాత ఆస్తిని పొందే వారసుడు)ను బంధించవని అతడు తీర్పు చెప్పాడు.
7. తులసమ్మ నెల్లూరు జిల్లా జడ్జికి అప్పీలు చేసింది. జిల్లా జడ్జి డిక్రీని రద్దు చేసి దావాను కొట్టివేశాడు. 1956 చట్టం కింద ఆమెకు సంపూర్ణ హక్కు వచ్చిందని అతడు చెప్పాడు. రాజీ ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తించే పత్రం కాబట్టి సెక్షన్ 14(2) వర్తించదని కూడా చెప్పాడు.
8. శేష రెడ్డి ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టులో second appeal (రెండో అప్పీలు) (Second Appeal No. 804 of 1964) వేశాడు. 22 నవంబర్ 1967 తీర్పులో హైకోర్టు ఈ కేసు సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి వస్తుందని చెప్పింది. రాజీ ద్వారా ఆమెకు మొదటిసారి హక్కు వచ్చిందని చెప్పింది. భర్త Hindu Women's Right to Property Act, 1937 కంటే ముందే మరణించాడు కాబట్టి ఆమెకు ముందే ఉన్న హక్కు లేదని హైకోర్టు భావించింది.
9. తులసమ్మ special leave (ప్రత్యేక అనుమతి) ద్వారా సుప్రీంకోర్టుకు అప్పీలు చేసింది (Civil Appeal No. 1360 of 1968).

వాస్తవాలు

1. Vaddeboyina Tulasamma భర్త Venkatasubba Reddy 1931లో మరణించాడు. అతడు తన సవతి సోదరుడు V. Sesha Reddyతో jointness స్థితిలో (joint Hindu family సభ్యులుగా) ఉండగా మరణించాడు. తులసమ్మను వితంతువుగా వదిలివెళ్లాడు.
2. 11 అక్టోబర్ 1944న తులసమ్మ నెల్లూరు జిల్లా మునసీఫ్ ముందు శేష రెడ్డికి వ్యతిరేకంగా in forma pauperis భరణం పిటిషన్ వేసింది.
3. 13 జనవరి 1945న దరఖాస్తును ex parte నిర్ణయించారు. తరువాత పిటిషన్‌ను దావాగా నమోదు చేశారు. 29 జూన్ 1946న శేష రెడ్డికి వ్యతిరేకంగా ex parte డిక్రీ ఇచ్చారు.
4. 1 అక్టోబర్ 1946న శేష రెడ్డి, 9 ఏప్రిల్ 1945న కోర్టు బయట జరిగిందని చెప్పిన రాజీని నమోదు చేయమని దరఖాస్తు చేశాడు. తులసమ్మ వ్యతిరేకించింది. 16 అక్టోబర్ 1946న అది కొట్టివేయబడింది, నెల్లూరు జిల్లా జడ్జికి అతడు వేసిన అప్పీలు కూడా కొట్టివేయబడింది.
5. తులసమ్మ డిక్రీని అమలుకు పెట్టింది. ఆ దశలో పక్షాలు కోర్టు బయట సెటిల్ అయ్యాయి. అమలు కోర్టు ఆ సెటిల్‌మెంట్‌ను 30 జూలై 1949న Code of Civil Procedure Order XXI rule 2 కింద ధృవీకరించింది.
6. రాజీ ప్రకారం తులసమ్మకు షెడ్యూల్ ఆస్తులు కేటాయించారు. వాటిలో ఆమెకు పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉంది, బదిలీ చేసే అధికారం అసలు లేదు. ఆమె మరణం తరువాత ఆస్తులు వాదికి తిరిగి చెందాలి.
7. హిందూ వారసత్వ చట్టం, 1956 అమల్లోకి వచ్చిన తరువాత కూడా తులసమ్మ ఆస్తులను స్వాధీనంలో ఉంచుకుంది.
8. 12 ఏప్రిల్ 1960 రిజిస్టర్డ్ పత్రం ద్వారా ఆమె కొన్ని ఆస్తులను ప్రతివాదులు 2, 3లకు లీజుకు ఇచ్చింది. 26 మే 1961 రిజిస్టర్డ్ పత్రం ద్వారా కొన్ని ఆస్తులను ప్రతివాది 4కు అమ్మింది.
9. 31 జూలై 1961న శేష రెడ్డి దావా వేశాడు. ఆ బదిలీలు తనను బంధించవని, వితంతువు జీవితకాలం వరకే చెల్లుతాయని ప్రకటించమని కోరాడు. రాజీ కింద ఆమెకు restricted estate మాత్రమే ఉందని చెప్పాడు. 1956 చట్టం దాన్ని పెంచకుండా సెక్షన్ 14(2) ఆపుతుందని చెప్పాడు.
10. తులసమ్మ ఆరోపణలను ఖండించింది. 1956 చట్టం కింద తాను పూర్తి యజమానిని అయ్యానని, బదిలీ చేసే సంపూర్ణ హక్కు ఉందని చెప్పింది. శేష రెడ్డికి locus standi (దావా వేసే హక్కు) లేదని కూడా చెప్పింది.
11. వాస్తవాలపై వివాదం లేదని Fazal Ali J. నమోదు చేశారు. భరణానికి బదులుగా రాజీ కింద ఆస్తులు కేటాయించారన్నది ఇరుపక్షాలకు అంగీకారమే. 1956 చట్టం అమల్లోకి వచ్చినప్పుడు ఆమె స్వాధీనంలో ఉందని ఒప్పుకున్నారు. రాజీ పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఇస్తోందని, ఆమె బదిలీ అధికారాన్ని పూర్తిగా అడ్డుకుందని కూడా ఒప్పుకున్నారు.
12. ఇలాంటి అంశాలతో మరో రెండు అప్పీళ్లు (Nos. 135 of 1973, 126 of 1972) ఉన్నాయి. మూడింటినీ కలిపి విన్నారు. న్యాయవాదులు వాదనలను చట్టప్రశ్నలకే పరిమితం చేశారు, వాస్తవ నిర్ధారణలను వివాదం చేయలేదు.

లేవనెత్తిన వివాదాంశాలు

Fazal Ali J. నిర్ణయానికి రెండు అంశాలను రూపొందించారు.

1. 1956 చట్టానికి ముందు భరణానికి బదులుగా తులసమ్మకు ఆస్తులు ఇచ్చిన రాజీ పత్రం చట్టంలోని సెక్షన్ 14(1) పరిధిలోకి వస్తుందా, సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి వస్తుందా?
2. హిందూ వితంతువుకు తన భరణానికి బదులుగా ఆస్తిపై హక్కు ఉందా? అలాంటి హక్కు తరువాత భరణం రూపంలో ఇస్తే, అది ముందే ఉన్న హక్కుకు గుర్తింపు మాత్రమేనా, లేక సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి వచ్చేలా కొత్త హక్కు ఇవ్వడమా?

Bhagwati J. ప్రశ్నను రెండు రూపాల్లో రూపొందించారు.

1. హిందూ స్త్రీకి భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన హక్కును పరిమితం చేసే పత్రం కింద ఆస్తి ఇచ్చినప్పుడు, సెక్షన్ 14లోని ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తిస్తుందా, ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తిస్తుందా?
2. అపీలుదారు రాజీ కింద ఆస్తులను ముందే ఉన్న హక్కు ఆధారంగా పొందిందా? లేక రాజీ నుంచి మాత్రమే పుట్టిన గ్రాంట్‌గా మొదటిసారి పొందిందా?

వాదనలు

Bhagwati J. అభిప్రాయం న్యాయవాదుల వాదనలను పేర్కొనలేదు. కింది వాదనలు Fazal Ali J. అభిప్రాయంలో నమోదయ్యాయి.

అపీలుదారు (తులసమ్మ) తరఫున

• న్యాయవాది Mr. Krishna Murthy Iyer, హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు ముందే ఉన్న హక్కు అని వాదించారు.
• భరణం కోసం ఆమెకు ఆస్తిని కేటాయించే ఏ పత్రం లేదా లావాదేవీ కొత్త హక్కును సృష్టించదు. అది ముందే ఉన్న ఆ హక్కును మాత్రమే గుర్తిస్తుంది.
• బాంబే హైకోర్టు B.B. Patil v. Gangabai తీర్పును సరైన దృక్కోణంగా అపీలుదారు ఆధారంగా చూపారు.

ప్రతివాది (శేష రెడ్డి) తరఫున

• న్యాయవాది Mr. Natesan, proviso (సెక్షన్ 14(2); ప్రధాన నియమానికి మినహాయింపు) ఉద్దేశం హిందూ స్త్రీపై పరిమితులు పెట్టిన గత లావాదేవీలను చెల్లుబాటు చేయడమేనని వాదించారు. వాటిని కదిలించడం దాని ఉద్దేశం కాదు.
• proviso భాష చాలా విస్తృతమైనది. ముందే ఉన్న హక్కులు ఉన్నచోట దాన్ని వర్తింపజేయకూడదనడానికి ఆధారం లేదు.
• ప్రత్యామ్నాయంగా, ఆస్తిపై నిజమైన charge (నిర్దిష్ట ఆస్తిపై భారం) ఏర్పడితే తప్ప హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు చట్టబద్ధమైన హక్కు కాదని ఆయన వాదించారు. charge లేకపోతే అది చట్టరీత్యా అమలు చేయదగినది కాదు.
• కాబట్టి కేవలం భరణం కోరికను ముందే ఉన్న హక్కు అనలేం, ఎందుకంటే చట్టబద్ధమైన హక్కు లక్షణాలు లేవు.
• ప్రతివాది మద్రాసు తీర్పులు Gurunadham v. Sundrarajulu, Santhanam v. Subramaniaలపై ఆధారపడ్డాడు. ఈ కోర్టు తీర్పు Smt. Naraini Devi v. Smt. Ramo Deviపై కూడా బలంగా ఆధారపడ్డాడు.

కోర్టు తార్కికం

Bhagwati J. అభిప్రాయం (తన తరఫున, A.C. Gupta J. తరఫున)

1. గమనిక: Fazal Ali J. తీర్పును Bhagwati J. చదివారు, దాని ముగింపుతో ఏకీభవించారు. ఆయన తన సొంత కారణాలు ఇచ్చారు. Fazal Ali J. పేర్కొన్న వాస్తవాలను ఆయన మళ్లీ చెప్పలేదు.
2. గమనిక: ప్రశ్న చిన్నదే: సెక్షన్ 14లోని ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తిస్తుందా, ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తిస్తుందా. హిందూ స్త్రీకి భరణానికి బదులుగా, ఆమె హక్కును స్పష్టంగా పరిమితం చేసే పత్రం కింద ఆస్తి ఇచ్చిన కేసు ఇది.
3. గమనిక: ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తిస్తే, ఆమె హక్కుపై పరిమితులు తొలగిపోయి ఆమె పూర్తి యజమాని అవుతుంది. ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తిస్తే, పత్రం నిర్దేశించిన restricted estate ఆమెకు మిగిలిపోతుంది.
4. గమనిక: ప్రశ్న సంక్లిష్టమైనది. దీనిపై హైకోర్టుల మధ్య, కొన్ని హైకోర్టుల లోపల కూడా అభిప్రాయ భేదాలు విస్తృతంగా ఉన్నాయి.
5. గమనిక (పరిశీలన): గందరగోళం 1967 నుంచే స్పష్టంగా ఉంది. శాసనసభ జోక్యం చేసుకోలేదు, చట్టాన్ని సవరించలేదు. సెక్షన్ 14ను Bhagwati J. "a classic instance of a statutory provision which, by reason of its inapt draftsmanship, has created endless confusion for litigants" అన్నారు. అంటే, సరిగా రూపొందని చట్ట నిబంధనకు ఇది ఉదాహరణ, ఇది కక్షిదారులకు అంతులేని గందరగోళం సృష్టించింది.
6. గమనిక (పరిశీలన): ఇది న్యాయవాదులకు a paradise for lawyers అయిందని ఆయన అన్నారు. కోర్టులతో, న్యాయవాద వృత్తితో సంబంధం ఉంచుకుని సవరణలను త్వరగా సూచించే ఒక అధికార సంస్థ ఉండాలని చెప్పారు. దీనివల్ల సమయం, డబ్బు ఆదా అవుతాయి, చట్టానికి స్పష్టత, నిశ్చితత్వం, సరళత వస్తాయి.
7. గమనిక: ఆయన సెక్షన్ 14(1), వివరణ, సెక్షన్ 14(2)లను పూర్తిగా పేర్కొన్నారు.
8. గమనిక: సెక్షన్ 14కు ముందు హిందూ చట్టం, హిందూ స్త్రీ పొందిన ఆస్తిలో ఆమె హక్కును పరిమితం చేసింది. ఆ పరిమిత హక్కు స్వభావం కూడా పాఠశాలల మధ్య భిన్నంగా ఉండేది.
9. గమనిక: S.S. Munna Lal v. S.S. Rajkumarలో ఈ కోర్టు, శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం కింద హిందూ స్త్రీ హక్కు ఎంత పరిమితమైనా దాన్ని సంపూర్ణ ఎస్టేట్‌గా మార్చడమే ఉప-సెక్షన్ (1) ఉద్దేశమని చెప్పింది. ఈ చట్టం ఒక codifying enactment (క్రోడీకరించే చట్టం). ఆమె బదిలీ అధికారాలపై సంప్రదాయ పరిమితులను అది తొలగిస్తుంది.
10. గమనిక: ఉప-సెక్షన్ (1) విస్తృతమైనది. any property అనే మాటలు అన్ని రకాల ఆస్తులను కలుపుతాయి. వివరణ సెక్షన్‌ను ఇంకా విస్తరిస్తుంది. వారసత్వం, వీలునామా, partition (ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తి విభజన), భరణం లేదా భరణ బకాయిలకు బదులుగా, బహుమతి, తన నైపుణ్యం లేదా శ్రమ, కొనుగోలు, prescription, లేదా మరే ఇతర విధంగా పొందిన ఆస్తిని అది కలుపుతుంది. చట్టం ప్రారంభమయ్యే ముందు ఆమె వద్ద ఉన్న stridhana ఆస్తిని కూడా కలుపుతుంది.
11. నిర్ణయం: ఆస్తి ఏ రకమైనదైనా, ఏ విధంగా పొందినా, ఉప-సెక్షన్ (1) దాన్ని కలుపుతుంది. హిందూ స్త్రీ ఎదుర్కొనే అశక్తతలను తొలగించడం దీని ఉద్దేశం. ఆమె ఆస్తి హక్కులను అడ్డుకునే కఠిన నియమాలను తగ్గించడం, అవి ఆమెపై జీవితకాల నియంత్రణను చూపేవి. ఆమెను స్వతంత్ర, సంపూర్ణ యజమానిగా గుర్తించడం దీని లక్ష్యం.
12. గమనిక: ఈ కోర్టు ఉప-సెక్షన్ (1) సామాజిక ప్రయోజనాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి దానికి చాలా విస్తృత అర్థం ఇచ్చింది. possessed of అనే మాటను కూడా విశాలమైన అర్థంలో చదివింది.
13. గమనిక: Gummalapura Taggina Matada Kotturuswami v. Setra Veeravvaలో possessed of అంటే ఒకరి చేతిలో లేదా అధీనంలో ఆస్తి ఉండే స్థితి అని కోర్టు చెప్పింది. అది వాస్తవిక లేదా భౌతిక స్వాధీనం కానవసరం లేదు. అది చట్టరీత్యా స్వాధీనం కావచ్చు, వాస్తవికమైనా, నిర్మాణాత్మకమైనా.
14. గమనిక: Mangal Singh v. Rattnoలో కోర్టు ఇంకా చెప్పింది: వాస్తవిక, భౌతిక లేదా నిర్మాణాత్మక స్వాధీనంలో లేకపోయినా, హిందూ స్త్రీ స్వంతం చేసుకున్న ఆస్తిని ఈ సెక్షన్ కలుపుతుంది. అయితే ఆమె తన హక్కులను వదులుకోకుండా, స్వాధీనం పొందగల స్థితిలో ఉండాలి.
15. నిర్ణయం: కాబట్టి భరణానికి బదులుగా పొందిన ఆస్తితో సహా, హిందూ స్త్రీ పొందే ప్రతి రకమైన ఆస్తిని ఉప-సెక్షన్ (1) కలుపుతుంది. చట్టం అమల్లోకి వచ్చే రోజున ఆస్తి ఆమె స్వాధీనంలో ఉన్నా, లేదా తరువాత పొంది స్వాధీనంలో ఉంచుకున్నా, ఆమె పూర్తి యజమాని అవుతుంది.
16. గమనిక: బహుమతి, will (మరణానంతరం ఆస్తిని ఇచ్చే పత్రం), ఏదైనా ఇతర పత్రం, సివిల్ కోర్టు డిక్రీ లేదా ఉత్తర్వు, లేదా award ద్వారా పొందిన ఆస్తికి ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తించదని ఉప-సెక్షన్ (2) చెబుతుంది. పత్రం నిబంధనలు restricted estate నిర్దేశించినప్పుడు ఈ మినహాయింపు వర్తిస్తుంది.
17. గమనిక: Badri Pershad v. Smt. Kanso Deviలో ఈ కోర్టు ఉప-సెక్షన్ (2)ను ఉప-సెక్షన్ (1)కు proviso లేదా మినహాయింపుగా పరిగణించింది.
18. నిర్ణయం: ఉప-సెక్షన్ (2) అనేది మహిళల సామాజిక, ఆర్థిక స్థితిని మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించిన నిబంధనకు మినహాయింపు. ఉప-సెక్షన్ (1) విస్తృత పరిధిని వీలైనంత తక్కువగా ప్రభావితం చేసేలా దాన్ని కఠినంగా అర్థం చేసుకోవాలి. అది ఉప-సెక్షన్ (1) ప్రభావాన్ని దోచుకోకూడదు, హిందూ స్త్రీకి దాని రక్షణను దూరం చేయకూడదు.
19. కారణం: ఉప-సెక్షన్ (2) మాటలు పైపైన చూస్తే, పరిమిత హక్కును నిర్దేశించే పత్రం కింద విభజనలో లేదా భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తిని కూడా కలిపేంత విస్తృతంగా ఉన్నాయి. ఆ అర్థం ఉప-సెక్షన్ (1)ను దాదాపు నిర్వీర్యం చేస్తుంది.
20. కారణం: చట్టానికి ముందు, హిందూ స్త్రీకి ఆస్తి కేటాయించే చాలా పత్రాలు పాత శాస్త్రీయ చట్టం ప్రకారం పరిమిత హక్కునే ఇచ్చేవి. చట్టం తరువాత, ఆధిపత్య పురుషుడు పరిమిత హక్కును రాసేసి ఉప-సెక్షన్ (1)ను అపహాస్యం చేయవచ్చు.
21. కారణం: విభజనలో లేదా భరణానికి బదులుగా పొందిన ఆస్తిని చేర్చే వివరణ కూడా అర్థరహితమవుతుంది. చట్టం యొక్క సామాజిక ప్రయోజనం భంగమవుతుంది. ఉప-సెక్షన్ (2) విషయంలో శాసనసభ ఉద్దేశం ఎన్నటికీ అది కాదు.
22. నిర్ణయం: చట్టంలోని ఏ నిబంధననూ ఒంటరిగా చదవకూడదు. ఉప-సెక్షన్ (1)కు వీలైనంత పెద్ద పరిధి మిగిలేలా ఉప-సెక్షన్ (2)ను ఉప-సెక్షన్ (1) సందర్భంలో చదవాలి.
23. నిర్ణయం: అలా చదివితే, ఉప-సెక్షన్ (2) హిందూ స్త్రీ మొదటిసారి, ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా గ్రాంట్‌గా ఆస్తి పొందిన కేసులకు మాత్రమే పరిమితమవుతుంది. ఆ గ్రాంట్ restricted estateను నిర్దేశించే బహుమతి, will, పత్రం, డిక్రీ, ఉత్తర్వు లేదా award కింద ఉండవచ్చు.
24. గమనిక: ఈ దృక్కోణానికి Badri Prasad's case మద్దతు ఇస్తుంది. స్వాధీనంలో ఉన్న హిందూ స్త్రీకి ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా, మొదటిసారి సముపార్జన జరిగినప్పుడే ఉప-సెక్షన్ (2) పనిచేస్తుందని అక్కడ కోర్టు చెప్పింది.
25. గమనిక (శాసన చరిత్ర): Hindu Succession Bill, 1954ను రాజ్యసభ Joint Committeeకి పంపారు. ప్రస్తుత ఉప-సెక్షన్ (2)కు సమానమైన ముసాయిదా బిల్లు క్లాజ్ 15(2) బహుమతి లేదా will గురించి మాత్రమే చెప్పింది. ఇతర పద్ధతులను తరువాత చేర్చారు.
26. నిర్ణయం: ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా, బహుమతి లేదా will లాంటి మొదటిసారి సముపార్జనలకు మాత్రమే ఉప-సెక్షన్ (2) ఉద్దేశించబడిందని ఇది చూపుతుంది. విభజనలో లేదా భరణ హక్కుకు బదులుగా పొందిన ఆస్తి ముందే ఉన్న హక్కు నుంచి వస్తుంది. పత్రం, డిక్రీ, ఉత్తర్వు లేదా award restricted estateను నిర్దేశించినా అది ఉప-సెక్షన్ (2) బయటే ఉంటుంది.
27. గమనిక: ఈ కోర్టు తీర్పులు ఈ దృక్కోణాన్ని బలపరుస్తాయి. Badri Pershadలో Gajju Mal 1947లో ఐదుగురు కొడుకులు, ఒక వితంతువును వదిలి మరణించాడు. 5 ఆగస్టు 1950న Tulsi Ram Seth అనే arbitratorను నియమించారు. 31 డిసెంబర్ 1950 ఆయన award వితంతువుకు కొన్ని ఆస్తులిచ్చి, ఆమెకు widow's estate మాత్రమే ఉంటుందని స్పష్టంగా చెప్పింది.
28. నిర్ణయం (Badri Pershadలో నమోదైనట్లు): award restricted estateను ఇచ్చినా, ఉప-సెక్షన్ (2) కాదు, ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తించింది. Hindu Women's Right to Property Act, 1937 కింద భర్త వారసురాలిగా ఆమెకు ముందే ఉన్న హక్కు ఆధారంగా ఆస్తులు ఇచ్చారు. అవి మొదటిసారి ఇచ్చిన కొత్త గ్రాంట్ కాదు.
29. గమనిక: Nirmal Chand v. Vidya Wanti (dead)లో 3 డిసెంబర్ 1945 నాటి విభజన పత్రం ఉంది. ఇది Amin Chand అనే coparcener (ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తిలో పుట్టుకతో హక్కు ఉన్న సభ్యుడు), మరణించిన coparcener వితంతువు Subhrai Bai మధ్య జరిగింది. అది ఆమెకు ఆస్తిని కేటాయించి, ఆమెకు దాని వినియోగ హక్కు మాత్రమే ఉందని చెప్పింది. ఆమెకు బదిలీ హక్కు లేదు, జీవితకాల హక్కు మాత్రమే ఉంది.
30. గమనిక: Subhrai Bai చట్టం తరువాత 1957లో మరణించింది. ఆమె ఆస్తిని తన కుమార్తె Vidyawatiకి will ద్వారా ఇచ్చింది. ఆమె కేసు ఉప-సెక్షన్ (2) కిందకు వస్తుందనే కారణంతో ఆ will సవాలు చేయబడింది.
31. నిర్ణయం (Nirmal Chandలో నమోదైనట్లు): ఆ వాదన తిరస్కరించబడింది. విభజన పత్రం పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఇచ్చింది. అది అప్పటి చట్టపరమైన స్థితిని గుర్తించడమే. కాబట్టి ఆమె కేసు ఉప-సెక్షన్ (2) పరిధిలోకి రాలేదు. ఆ పత్రంలోని మాట "merely recording the true legal position" అని ఈ కోర్టు చెప్పింది.
32. గమనిక: Subhrai Baiకి ఆస్తి ముందే ఉన్న హక్కు ఆధారంగా ఇచ్చారని Bhagwati J. వివరించారు. పరిమిత హక్కు గురించిన నిబంధన ఆ కాలపు చట్టం అప్పటికే చెబుతున్న దాన్నే పునరావృతం చేసింది.
33. నిర్ణయం: హిందూ స్త్రీ కొత్త గ్రాంట్‌గా మొదటిసారి ఆస్తి పొందినప్పుడు మాత్రమే ఉప-సెక్షన్ (2) పనిచేస్తుంది. పత్రం, డిక్రీ, ఉత్తర్వు లేదా award ఆమె ఆ ఆస్తిని ఏ నిబంధనలపై, అంటే restricted ownerగా, కలిగి ఉంటుందో నిర్దేశించాలి.
34. గమనిక: Badri Persad's caseలో కోర్టు Rangaswami Naicker v. Chinnammal (మద్రాసు హైకోర్టు)ను ఆమోదిస్తూ ఉదహరించింది. ఉప-సెక్షన్ (2) ఉద్దేశం only to remove the disability of women imposed by law and not to interfere with contracts, grants or decree etc. by virtue of which a woman's right was restricted.
35. నిర్ణయం: హిందూ స్త్రీ ముందే ఉన్న హక్కు ఆధారంగా పత్రం కింద ఆస్తి పొందినప్పుడు పరిస్థితి వేరు. ఉదాహరణలు: విభజనలో ఆస్తి పొందే హక్కు, లేదా భరణ హక్కు. చట్టానికి ముందు చట్టం ప్రకారం ఆమెకు పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉండేది. ఆమెకు పరిమిత హక్కు ఇచ్చే నిబంధన అప్పుడు సరైన చట్టపరమైన స్థితిని నమోదు చేయడం మాత్రమే.
36. నిర్ణయం: ఆ పరిమితి చట్టం విధించిన అశక్తత. అది తొలగిపోతుంది, ఆమె పరిమిత హక్కు ఉప-సెక్షన్ (1) కింద పెరుగుతుంది. కానీ ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా, పత్రం కింద మొదటిసారి ఆస్తి పొందితే, ఆమె దాన్ని ఇచ్చిన నిబంధనలపైనే కలిగి ఉంటుంది. అప్పుడు restricted estate ఉప-సెక్షన్ (2) వల్ల పెరగదు.
37. గమనిక: కాబట్టి వివాదం ఒక్క ప్రశ్నకు కుదిస్తుంది. రాజీ కింద ఆస్తులను ముందే ఉన్న హక్కు ఆధారంగా పొందారా? లేక రాజీ నుంచే పుట్టిన గ్రాంట్‌గా మొదటిసారి పొందారా?
38. గమనిక: తులసమ్మ తన మరణించిన భర్త సోదరుడి చేతిలో ఉన్న ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తుల నుంచి భరణం కోరింది. ఆ కోరిక డిక్రీ అయింది. డిక్రీ అమలులో రాజీ కుదిరింది. అది ఆమె భరణం కోసం ఆస్తులు కేటాయించి, ఆమెకు పరిమిత హక్కు ఇచ్చింది.
39. గమనిక: కాబట్టి ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తి నుంచి హిందూ వితంతువుకు ఉన్న భరణ హక్కు స్వభావాన్ని పరిశీలించాలి. భర్త ఎస్టేట్ అతడి మగ సంతానం చేతిలో ఉన్నా, coparceners చేతిలో ఉన్నా, వితంతువుకు ఆ ఎస్టేట్ నుంచి భరణం పొందే హక్కు ఉంది. భర్తకు వాటా ఉన్న ఉమ్మడి కుటుంబ ఎస్టేట్ ఆమె భరణానికి బాధ్యత వహిస్తుంది.
40. గమనిక: Rani Bai v. Shri Yadunandan Ramలో ఈ కోర్టు ఇలా చెప్పింది: ఆమె భరణం నిర్ణయించి, ఒప్పందం లేదా కోర్టు డిక్రీ లేదా ఉత్తర్వు ద్వారా నిర్దిష్ట charge చేసే వరకు, ఆమె కోరిక ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తిపై charge కాదు. అయినా ఆమె హక్కును not liable to be defeated, అంటే ఆమె కోరిక గురించి తెలియని, విలువ చెల్లించిన bona fide కొనుగోలుదారుకు బదిలీ చేస్తే తప్ప. ఆమె కోరిక గురించి తెలిసి బదిలీ చేసినా, ఆమె హక్కును దెబ్బతీయాలనే ఉద్దేశంతో బదిలీ చేసినప్పుడే అది ఆ హక్కును ఓడిస్తుంది.
41. గమనిక: వితంతువు, తన భరణం కోసం, ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తిని volunteer (విలువ ఇవ్వకుండా తీసుకున్నవాడు) చేతిలోకైనా, ఆమె కోరిక గురించి తెలిసిన వ్యక్తి చేతిలోకైనా వెంబడించవచ్చు. భరణం కోసం ఆమె నిర్దిష్ట ఆస్తిని స్వాధీనంలో ఉంచుకున్నప్పుడు, ఆమెకు తగిన భరణం ముందు సమకూర్చకుండా, తెలిసి కొన్న వ్యక్తి ఆ ఆస్తి స్వాధీనం తీసుకోలేడు. కోర్టు Rachawa v. Shivayanappaను ఉదహరించింది; Rani Baiలో అది ఆమోదించబడింది.
42. నిర్ణయం: శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం ప్రకారం, వితంతువుకు ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తి నుంచి భరణం పొందే హక్కు ఉంది. ఆమె తన భరణాన్ని నిర్ధారింపజేసి, నిర్దిష్ట charge చేయించుకునే చర్యలు తీసుకుంటే ఆ హక్కు charge అవుతుంది. నిర్దిష్ట charge లేకపోయినా, volunteer లేదా తెలిసి కొన్న కొనుగోలుదారుకు వ్యతిరేకంగా దాన్ని అమలు చేయవచ్చు.
43. నిర్ణయం: ఆమె హక్కు jus in rem కాదు, ఎందుకంటే అది ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తిలో ఆమెకు ఎలాంటి ఆసక్తిని ఇవ్వదు. అది jus ad rem, అంటే ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న హక్కు.
44. నిర్ణయం: కాబట్టి భరణానికి బదులుగా వితంతువుకు నిర్దిష్ట ఆస్తి కేటాయించినప్పుడు, ఆ కేటాయింపు ఆమె jus ad remను తీరుస్తుంది. అది ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా మొదటిసారి ఇచ్చిన గ్రాంట్ కాదు. ఆ పత్రం merely a document effectuating such pre-existing right. ఏ ముందస్తు హక్కు లేదా హక్కుపత్రం లేకుండా ఆస్తిని ఇవ్వదు.
45. నిర్ణయం (అదనపు పరిశీలన): పత్రం మౌనంగా ఉన్నా, చట్టానికి ముందు హిందూ చట్టం ప్రకారం ఆమెకు పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉండేది. కాబట్టి పరిమిత హక్కును నిర్దేశించే నిబంధన merely recording the true legal position. అది ఉప-సెక్షన్ (2)ను తీసుకురాదు, ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తిస్తుంది.
46. నిర్ణయం: ముగింపు తప్పించుకోలేనిది. వితంతువుకు ఆమెకు restricted estate నిర్దేశించే పత్రం, డిక్రీ, ఉత్తర్వు లేదా award కింద ఆస్తి కేటాయించినప్పుడు, ఇలాంటి సందర్భంలో సెక్షన్ 14లోని ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించదు.
47. గమనిక: చాలా హైకోర్టులు ఇదే అభిప్రాయం తీసుకున్నాయి. Bhagwati J. B.B. Patil v. Gangabai, Sumeshwar Misra v. Swami Nath Tiwari, Reddayya v. Varapula Venkataraju, Lakshmi Devi v. Shankar Jha, N. Venkanegouda v. Hanemangouda, Smt. Sharbati Devi v. Pt. Hiralal, Sesadhar Chandra Dev v. Smt. Tara Sundari Dasi, Saraswathi Ammal v. Anantha Shenoi, Kunji Thomman v. Meenakshiలను పేర్కొన్నారు. ప్రశ్నను సూత్రం ఆధారంగా నిర్ణయించినందున వాటిని ఆయన చర్చించలేదు.
48. నిర్ణయం: B.B. Patil v. Gangabaiలో Palekar J. తీర్పు చక్కగా తర్కించిన తీర్పు, దానికి కోర్టు పూర్తి ఆమోదం ఉంది.
49. నిర్ణయం: Gurunadham v. Sundarajulu, Santhanam v. Subramania, S. Kachapalava Gurukkal v. V. Subramania Gurukkal, Shiva Pujan Rai v. Jamuna Missir, Gopisetti Kondaiah v. Gunda Subbarayudu, Ram Jag Misir v. The Director of Consolidation, U.P., Ajab Singh v. Ram Singhలలోని వ్యతిరేక అభిప్రాయం సరైన చట్టం కాదు. ఈ కేసులు తప్పుగా నిర్ణయించబడ్డాయి.
50. నిర్ణయం (ముగింపు): రాజీ కింద ఆస్తులను భరణ హక్కుకు బదులుగా లేదా దాని తృప్తి కోసం పొందారు. కాబట్టి ఉప-సెక్షన్ (1) వర్తిస్తుంది, ఉప-సెక్షన్ (2) కాదు. రాజీ పరిమిత హక్కును నిర్దేశించినా అపీలుదారు పూర్తి యజమాని అయింది.

Fazal Ali J. అభిప్రాయం

Fazal Ali J. ప్రత్యేక అభిప్రాయం ఇచ్చారు. Bhagwati J., Gupta J. దాని ముగింపుతో ఏకీభవించారు.

1. గమనిక: ఇది 22 నవంబర్ 1967 నాటి ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు తీర్పుపై ప్రత్యేక అనుమతితో వేసిన ప్రతివాది అప్పీలు. పైన వాస్తవాలు, విచారణ చరిత్ర కింద ఉన్న వాస్తవాలను ఆయన వివరించారు.
2. గమనిక: సెక్షన్ 14లోని ఉప-సెక్షన్ (1), (2) వ్యాఖ్యానంపై కీలకమైన చట్టప్రశ్నలపైనే అప్పీలు వాదించారు. భరణానికి బదులుగా రాజీ కింద ఆస్తులు కేటాయించారన్నది ఇరుపక్షాలకు అంగీకారమే. 1956 చట్టం అమల్లోకి వచ్చినప్పుడు వితంతువు స్వాధీనంలో ఉంది; రాజీ పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఇచ్చింది, బదిలీ అధికారం ఇవ్వలేదు.
3. గమనిక: నిర్ణయానికి రెండు అంశాలు ఉన్నాయి, అవి లేవనెత్తిన వివాదాంశాల కింద ఇచ్చాం.
4. గమనిక: న్యాయపరమైన అభిప్రాయ భేదం తీవ్రంగా ఉంది. బాంబే, పంజాబ్, కలకత్తా, పాట్నా హైకోర్టులు వితంతువు భరణ హక్కు ముందే ఉన్న హక్కు అని భావిస్తాయి. వాటి ప్రకారం భరణానికి బదులుగా చేసిన కేటాయింపు దాన్ని గుర్తిస్తుంది మాత్రమే, కొత్త హక్కు ఇవ్వదు. అలాంటి ఆస్తి సెక్షన్ 14(1) పరిధిలోకి వస్తుంది, పరిమిత హక్కు సంపూర్ణ హక్కుగా పెరుగుతుంది.
5. గమనిక: ఒరిస్సా, అలహాబాద్, మద్రాసు, ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టులు వ్యతిరేక అభిప్రాయం తీసుకున్నాయి. వాటి ప్రకారం భరణ హక్కు ఆస్తిపై హక్కు కాదు. భరణానికి బదులుగా కేటాయించిన ఆస్తి మొదటిసారి హక్కు లేదా హక్కుపత్రం ఇస్తుంది, దాన్ని సెక్షన్ 14(2) రక్షిస్తుంది. ఈ కోర్టు తీర్పు నేరుగా ఈ అంశంపై లేదు, అయితే కొన్ని తీర్పులు బాంబే అభిప్రాయానికి మద్దతిస్తాయి.
6. గమనిక: వివాదాన్ని పరిష్కరించే ముందు, హిందూ వితంతువు భరణ హక్కు యొక్క చట్టపరమైన స్వభావాన్ని పరిశీలించాలి. శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం ప్రకారం వివాహం ఒక సంస్కారం, ఒప్పందం కాదు. భార్య భర్త ఇంటిలోకి మార్పిడి అయి, అతడి శరీరంలో భాగమవుతుంది. Colebrooke (Digest of Hindu Law, Vol. II, p. 158) భార్యను భర్త శరీరంలో సగభాగంగా వర్ణిస్తారు.
7. గమనిక: కాబట్టి ఆమెను పోషించే సంబంధిత బాధ్యతను చట్టం భర్తపై విధిస్తుంది. హిందూ చట్టం ప్రకారం భార్యను పోషించడం అతడి వ్యక్తిగత బాధ్యత. అతడికి ఆస్తి ఉంటే, ఆ ఆస్తి నుంచి పోషణ పొందడానికి ఆమెకు హక్కుగా అర్హత ఉంది.
8. గమనిక: ఈ కోరిక రాయితీ, దయ లేదా ఉదారత విషయం కాదు. ఇది భార్యాభర్తల ఆధ్యాత్మిక, లౌకిక సంబంధం నుంచి ప్రవహించే విలువైన ఆధ్యాత్మిక, నైతిక హక్కు. భార్య, భర్త ఆస్తిలో అధీన అర్థంలో సహ-యజమాని.
9. గమనిక: ఆ హక్కు స్వయంగా భర్త ఆస్తిపై చట్టబద్ధమైన charge సృష్టించదు. కానీ charge సృష్టించే డిక్రీ కోసం కోర్టును ఆశ్రయించి భార్య దాన్ని అమలు చేసుకోవచ్చు. ఆమె పవిత్రంగా ఉన్నంత కాలం మాత్రమే ఈ హక్కు ఉంటుంది. ఒప్పందం లేదా డిక్రీ ద్వారా సృష్టిస్తే అది చట్టబద్ధమైన charge కావచ్చు.
10. గమనిక: వితంతువు హక్కు గురించి తెలిసి ఆస్తిని తీసుకున్న బదిలీదారు ఆమెను పోషించే బాధ్యతను స్వీకరిస్తాడని చాలా తీర్పులు చెబుతున్నాయి. ఆ పరిమిత ప్రయోజనం కోసం ఆమె కొనుగోలుదారు చేతిలోని ఆస్తిని వెంబడించవచ్చు. వీటిని Fazal Ali J. తరువాత చర్చించారు.
11. గమనిక: Colebrooke (Vol. II, p. 121) మహాభారతాన్ని ఉదహరిస్తారు: స్త్రీలు గౌరవింపబడే చోట దేవతలు సంతోషిస్తారు. శాస్త్రీయ చట్టం హిందూ స్త్రీలకు ఇచ్చిన ఉన్నత స్థానాన్ని ఇది చూపుతుంది.
12. గమనిక: Colebrooke (Vol. II, p. 123) మనువును ఉదహరిస్తారు. విదేశంలో వ్యాపారం ఉన్న వ్యక్తి వెళ్లే ముందు భార్యకు తగిన భరణం ఏర్పాటు చేయాలి. భార్య పోషణకు ఏర్పాట్లు చేయవలసిన చట్టపరమైన బాధ్యత భర్తకు ఉందని ఇది చూపుతుంది.
13. గమనిక: Colebrooke (Vol. II, p. 243) యాజ్ఞవల్క్యుడిని ఉదహరిస్తారు. కొడుకుల మధ్య సమాన విభజనలో, భర్త లేదా అతడి తండ్రి నుంచి సంపద పొందని భార్యలకు సమాన వాటాలు రావాలి. ఇది భార్య హక్కు ప్రాముఖ్యతను బలపరుస్తుంది.
14. గమనిక: Gopalchandra Sarkar Sastri (Hindu Law, p. 533) ప్రకారం భార్య భరణానికి భర్త వ్యక్తిగతంగా బాధ్యుడు. ఆమె వైవాహిక సహ-యాజమాన్యంలో భాగంగా అది అతడి ఆస్తిపై చట్టబద్ధమైన charge కూడా. అతడి మరణం తరువాత ఆమె హక్కు అతడి ఎస్టేట్‌కు పరిమితమై, అదే charge తో వారసుడికి సంక్రమిస్తుంది.
15. గమనిక: కోర్టులు దాన్ని equitable charge మాత్రమే అన్నాయని, అందువల్ల డిక్రీ ద్వారా charge చేస్తే తప్ప భర్త అప్పులకే ప్రాధాన్యం ఉంటుందని Sastri అంటారు. సరైన ఆధారాలు కోర్టుల ముందు పెట్టకపోవడం వల్లే కోర్టులు అలా భావించాయని ఆయన సూచిస్తారు. ఆయన దృష్టిలో అసలు హిందూ చట్టం ఆ హక్కును స్పష్టంగా charge చేసింది, ఆ బాధ్యత ఆస్తితో పాటు సాగుతుంది.
16. గమనిక: Sastri, మనువును (Srikrishna వ్యాఖ్యానంలో Dayabhaga మీద, Mitaksharaలో) ఉదహరిస్తారు. పోషించవలసిన గుంపులో తండ్రి, తల్లి, గురువు, భార్య, సంతానం, పేద ఆశ్రితులు, అతిథి, భిక్షువు ఉన్నారు. వారు బాధపడితే నరకం ఆ వ్యక్తి వాటా.
17. గమనిక: వృద్ధ తల్లిదండ్రులను, పవిత్రమైన భార్యను, పసిబిడ్డను even by doing a hundred misdeeds పోషించాలని కూడా మనువు చెబుతాడు. ఇది కర్తవ్యం యొక్క తప్పనిసరి స్వభావాన్ని చూపుతుందని Fazal Ali J. అన్నారు.
18. గమనిక: Sastri (p. 523) యాజ్ఞవల్క్యుడిని ఉదహరిస్తారు: కుటుంబ పోషణకు అవసరమైన దానికంటే అదనపు ఆస్తిని ఇవ్వవచ్చు. పూర్వీకుల స్థిరాస్తి భరణానికి వారసత్వ మూలమని, దానిపై ఆ బాధ్యత charge అయి ఉందని ఆయన అంటారు. కుటుంబ పోషణ కోసం తప్ప దాన్ని అమ్మకూడదు, ఇవ్వకూడదు; ఆ పోషణకు విరుద్ధం కాకపోతే చిన్న భాగాన్ని బదిలీ చేయవచ్చు. చివరి యజమాని ఎవరిని పోషించాల్సి ఉందో వారిని వారసులు పోషించాలి.
19. గమనిక: Mitakshara చట్టం ప్రకారం కోడలు వివాహం నుంచే పూర్వీకుల ఆస్తిలో హక్కు పొందుతుంది, భర్త సహ-యజమానిగా అధీన అర్థంలో. దాని ప్రధాన లక్షణం ఆమె భరణ హక్కు; ఆస్తి యజమాని ఇచ్చే బహుమతి లేదా వీలునామా దాన్ని ఓడించలేవు.
20. గమనిక: Sastri (pp. 528-529) ప్రకారం రెండు పాఠశాలల్లోనూ చట్టబద్ధంగా పెళ్లైన భార్య వివాహం నుంచే భర్త ప్రస్తుత, భవిష్యత్ ఆస్తిలో హక్కు పొందుతుంది. జీవితకాల సంరక్షణ లేదా ఆధారపడటం అనే ఆమె స్థితి వల్ల ఆమె హక్కు అధీనమైనది. భర్త హిందూ మతాన్ని వదిలినా ఆ హక్కు పోదు.
21. గమనిక: అతడి ఆసక్తి survivorship ద్వారా లేదా వారసత్వం ద్వారా మగ సంతానానికి లేదా ఇతరులకు వెళ్లినా ఆ హక్కు అతడి మరణం తరువాత కొనసాగుతుంది. వితంతువుకు వేరే జీవనాధారం లేకపోవడంపై అది ఆధారపడదు.
22. గమనిక: Sastri సారాంశం: వితంతువు భరణ హక్కు చాలా ముఖ్యమైన హక్కు. అది భర్త ఆస్తిపై charge కు సమానం, వారసుడికి కొనసాగుతుంది. ఆమె ఆ ఆస్తిపై అధిపత్యం లేకుండా, అధీన అర్థంలో ఒక రకమైన సహ-యజమాని.
23. గమనిక: Mayne (Treatise on Hindu Law and Usage, 11th ed., pp. 684, 813, 816, 822) ఈ హక్కును అవిభక్త కుటుంబ సిద్ధాంతం నుంచి వచ్చినదిగా చెబుతారు. కుటుంబ పెద్ద సభ్యులను, వారి భార్యలను, పిల్లలను పోషించాలి.
24. గమనిక: భార్య పోషణ అనేది సంబంధం ఉండటం నుంచి పుట్టే, ఆస్తితో సంబంధం లేని వ్యక్తిగత బాధ్యత అని Mayne (pp. 816, 818) అంటారు. అది వివాహం క్షణం నుంచే వర్తిస్తుంది. పవిత్రమైన భార్యను పోషించడంపై మనువు పాఠాన్ని ఆయన పునరావృతం చేస్తారు.
25. గమనిక: Hindu Women's Right to Property Act, 1937 తరువాత కూడా మరణించిన coparcener వితంతువుకు భరణ హక్కు ఉందని Mayne (p. 821) అంటారు. ఆ చట్టం కుటుంబ ఎస్టేట్‌లోని వ్యవసాయేతర భాగంలో ఆమెకు వాటా ఇచ్చింది. పవిత్రమైన వితంతువుకు అన్నవస్త్రాలకు అర్హత ఉందని నారదుడిని కూడా ఆయన ఉదహరిస్తారు.
26. గమనిక: వితంతువు భరణ హక్కు వారసత్వం లేదా survivorship ద్వారా ఆస్తి పొందే వారసులకు సంక్రమిస్తుందని Mayne (p. 822) అంటారు. escheat లేదా జప్తు ద్వారా ఎస్టేట్ పొందే రాజుపై కూడా ఆ బాధ్యత పడుతుంది.
27. గమనిక: భర్తకు ఆస్తి ఉన్నా లేకపోయినా భార్యకు అతడి నుంచి భరణం పొందే అర్హత ఉందని Mulla (Hindu Law, p. 597) అంటారు. ఇది సంబంధం నుంచి పుట్టే వ్యక్తిగత బాధ్యత.
28. గమనిక: భరణ హక్కును Hindu Married Women's Right to Separate Maintenance and Residence Act, 1946 చట్టబద్ధంగా గుర్తించి క్రోడీకరించింది. అది 23 ఏప్రిల్ 1946న అమల్లోకి వచ్చింది. ఈ హక్కు లక్షణాలపై హిందూ చట్టంలోని వివిధ పాఠశాలలు ఏకాభిప్రాయంతో ఉన్నాయి. ఇది ఆస్తిపై తిరుగులేని హక్కు కాదు, కానీ నిస్సందేహంగా ముందే ఉన్న హక్కు.
29. గమనిక: Narayan Rao Ramchandra Pant v. Ramabaiలో, వితంతువు భరణ హక్కు కాలక్రమంలో అభివృద్ధి చెందిన common law నుంచి పుడుతుందని Judicial Committee చెప్పింది.
30. గమనిక: West J. Lakshman Ramchandra Joshi v. Satyabhamabaiలో చట్టాన్ని విపులంగా చర్చించారు. వితంతువు భరణం, ముఖ్యంగా కొడుకులకు వ్యతిరేకంగా, ఎస్టేట్‌పై charge అనే అభిప్రాయానికి అధికారాలు బలమైన మద్దతు ఇస్తాయని ఆయన చెప్పారు. అది ఆస్తి ఎవరి చేతిలోకి వెళ్లినా దానికి అంటిపెట్టుకునే right in re. Narbadabai v. Mahadeo Narayan దీన్ని పునరావృతం చేసింది.
31. గమనిక: Mst. Dan Kuer v. Mst. Sarla Deviలో West J. పరిశీలనలను Judicial Committee ఆమోదించింది. అది Srimati Bhagabati v. Kanailal Mitterలో Phear J. మాటలను ఉదహరించింది. వారసుడి చేతిలోని ఆస్తిపై ఆమె భరణానికి తగిన మొత్తాన్ని నిర్ధారించి, charge చేయించుకోవచ్చు.
32. గమనిక: volunteer గా లేదా ఆమె కోరిక గురించి తెలిసి ఆస్తి తీసుకున్న ఎవరి చేతిలోని ఆస్తినైనా ఆమె వెంబడించవచ్చు. తెలియని bona fide కొనుగోలుదారును, ముందే ఉన్న ఆస్తి హక్కు లేదా నిర్దిష్ట charge తప్ప మరేదీ ప్రభావితం చేయదు.
33. గమనిక: Privy Council నిజమైన నియమాన్ని చెప్పింది. ఉమ్మడి హిందూ కుటుంబానికి రెండు బాధ్యతలు ఉన్నాయి: బంధించే అప్పులు చెల్లించడం, వితంతువులను పోషించే నైతిక బాధ్యత. ఒప్పందం లేదా డిక్రీ ద్వారా charge సృష్టించినప్పుడు రెండోది చట్టపరమైన బాధ్యత అవుతుంది. ఏదీ charge రూపం తీసుకునే వరకు అప్పులకే భరణం కంటే ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. ఏదైనా charge అయితే అది రెండోదాని కంటే ముందు వస్తుంది.
34. గమనిక: Pratapmull Agarwalla v. Dhanabati Bibiలో, విభజనకు ముందు తల్లి తన వాటాకు యజమాని కాకపోవచ్చని, వాటాపై ముందే ఉన్న హక్కు ఆమెకు లేదని, కానీ భరణంపై ముందే ఉన్న హక్కు ఉందని Judicial Committee చెప్పింది.
35. గమనిక: భరణం కోరి, అది పొందేవరకు స్వాధీనం ఇవ్వని వితంతువు కేసును Rani Bai v. Shri Yadunandan Ramలో ఈ కోర్టు పరిశీలించింది. ఆమె భరణ హక్కుకు బదులుగా ఆ ఆస్తుల స్వాధీనంలో ఉన్నట్టు భావించవచ్చని కోర్టు చెప్పింది. వాటి నుంచి తగిన భరణం సమకూర్చకుండా, Jugli Bai కూడా ఆమెను వాటి నుంచి తొలగించలేదు.
36. గమనిక: వాటాకు యజమాని కాని వితంతువుకు కూడా భరణంపై ముందే ఉన్న హక్కు ఉంటుందని Sheo Dyal Tewaree v. Judoonath Tewaree (కలకత్తా హైకోర్టు) నొక్కి చెప్పింది. ఆ హక్కు భర్త ఆస్తి హక్కుతో గుర్తింపు పొందిందని, అయితే అధీన స్వభావమని Srinath Das v. Probodh Chunder Das (కలకత్తా హైకోర్టు) చెప్పింది.
37. గమనిక: Hemangini Dasi v. Kedarnath Kundu Chowdhuryలో, ఎస్టేట్ ఉమ్మడిగా ఉంటే తల్లి భరణం మొత్తం ఎస్టేట్‌పై charge గా ఉంటుందని Privy Council తీర్పు చెప్పింది. కొడుకు వాటాతో సమానంగా వితంతువు తీసుకున్న ఏ వాటా అయినా నిజానికి ఎస్టేట్ బాధ్యత వహించే భరణానికి బదులుగానే.
38. గమనిక: K.V. Thangavelu v. The Court of Wards, Madras (మద్రాసు హైకోర్టు) మొత్తం చరిత్రను గుర్తించింది. వితంతువు కోరికకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడానికి బలమైన కారణం, Mitakshara ప్రకటించిన భర్త ఆస్తిలో ఆమె అర్హతతో కూడిన లేదా అధీన సహ-యాజమాన్యం. కోర్టు Vyavaharadhaya (chapter II) 52వ శ్లోకాన్ని ఉదహరించింది; అది Apastamba యొక్క Dharmasutraను సూచిస్తూ చెబుతుంది: వివాహం నుంచి ఆస్తిని కలిగి ఉండటంలో jointness పుడుతుంది.
39. గమనిక: వ్యవసాయ భూములకు వర్తించని 1937 చట్టాన్ని Sarojinidevi v. Subrahmanyam (మద్రాసు హైకోర్టు)లో భరణ హక్కు అధిగమించి నిలిచింది. భార్య భరణం భర్త ఆస్తితో సంబంధం లేని వ్యక్తిగత బాధ్యత అని Jayanti Subbiah v. Alamelu Mangamma (మద్రాసు హైకోర్టు) చెప్పింది. Fazal Ali J. పూర్తిగా ఏకీభవించారు.
40. గమనిక: Yellawa v. Bhimangavda (బాంబే హైకోర్టు)లో, భర్త వారసుడు ముందు ఆమె భరణానికి తగిన ఏర్పాట్లు చేయకుండా వితంతువు నుంచి స్వాధీనం తిరిగి పొందలేడు. ఈ కోర్టు Rani Baiలో ఆ కేసును ఆమోదించింది.
41. నిర్ణయం: ఈ అధికారాలను, శాస్త్రీయ హిందూ చట్టాన్ని జాగ్రత్తగా విశ్లేషించిన మీదట, హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కుపై ఆరు ప్రతిపాదనలు వెలువడతాయి.
    1. ఇది భర్త వ్యక్తిగత బాధ్యత; అతడికి ఆస్తి లేకపోయినా ఆమెను పోషించాలి. ఆస్తి ఉంటే ఆమె హక్కు దానిపై equitable charge అవుతుంది. ఆ ఆస్తికి వారసుడైన ఎవరైనా వితంతువును పోషించే చట్టపరమైన బాధ్యతను మోస్తారు.
    2. ఇది ఆస్తిపై హక్కు కాదు, కానీ ఆస్తిలో ముందే ఉన్న హక్కు. ఇది jus ad rem, jus in rem కాదు. ఒప్పందం ద్వారా లేదా సివిల్ కోర్టు డిక్రీ ద్వారా వితంతువు ఆస్తిపై charge సృష్టింపజేసుకోవచ్చు.
    3. ఈ హక్కు ఎంత ముఖ్యమైనదంటే, ఉమ్మడి ఆస్తిని అమ్మినా, ఆమె హక్కు గురించి తెలిసిన కొనుగోలుదారు ఆమె భరణానికి ఏర్పాటు చేయవలసిన చట్టపరమైన బాధ్యతలో ఉంటాడు.
    4. ఇది 1937 చట్టం లేదా 1946 చట్టం కంటే చాలా ముందే హిందూ చట్టంలో ఉన్న, ముందే ఉన్న హక్కు.
    5. ఇది భార్యాభర్తల సామాజిక, లౌకిక సంబంధం నుంచి వస్తుంది; దాని వల్ల భార్య భర్త ఆస్తిలో అధీన విధంగా ఒక రకమైన సహ-యజమాని అవుతుంది.
    6. భర్త ఆస్తి స్వాధీనంలో ఉన్న వితంతువు దాన్ని భరణానికి బదులుగా అట్టిపెట్టుకోవచ్చు. ఆస్తికి వారసుడైన లేదా దాన్ని కొన్న వ్యక్తి ఆమె భరణానికి తగిన ఏర్పాట్లు చేయగలిగితే తప్ప ఇది వర్తిస్తుంది.
42. గమనిక: Fazal Ali J. శాసనాల చారిత్రక పెరుగుదలను వివరించారు. హిందూ చట్టం మూలం ప్రాచీన కాలంలో కలిసిపోయింది, కాబట్టి స్త్రీ అధీన స్థానానికి కారణాన్ని నిర్ధారించలేం. హిందూ చట్టం విడాకులకు ఏ ఏర్పాటూ చేయలేదు. భరణం కోసం ఆస్తి లేదా ఖర్చులు వారసత్వ వాటాకు మంచి ప్రత్యామ్నాయమని పాత న్యాయశాస్త్రజ్ఞులు భావించి ఉండవచ్చు. భర్త ద్వారా లేదా అతడి వారసుల ద్వారా భరణాన్ని కాపాడడంలో వారు చాలా శ్రద్ధ చూపారు.
43. గమనిక: వ్యక్తిగత చట్టం కఠినతను తగ్గించడానికి శాసనసభ ఎప్పటికప్పుడు జోక్యం చేసుకుంది. హిందూ స్త్రీకి సంపూర్ణ హక్కు ఇచ్చే ఆలోచన 1941 నుంచే దాని దృష్టిలో ఉంది. అది 1954లో Hindu Succession Bill ప్రవేశపెట్టినప్పుడు నిర్దిష్ట రూపం తీసుకుంది. అది 1956లో ఆమోదం పొందింది. Mr. B.N. Rau నేతృత్వంలోని Hindu Code Committee చేసిన సిఫారసులు దీనికి ఆధారం.
44. గమనిక: స్వాతంత్ర్యం తరువాత మహిళలను భూస్వామ్య బంధం నుంచి విముక్తి చేయాల్సిన అవసరం అనివార్యమైంది. సమాజం స్త్రీలకు గౌరవ స్థానం, సమానత్వం ఇవ్వాలి, వారసత్వంలో స్త్రీ పురుషుల మధ్య అన్యాయమైన తేడాను ముగించాలి. నిర్దిష్ట కారణాలపై విడాకులకు కూడా స్పష్టమైన ఏర్పాటు అవసరమైంది.
45. గమనిక: బ్రిటిష్ కాలంలో కూడా చట్టాలు హిందూ చట్టాన్ని మార్చాయి. Hindu Law of Inheritance Act కొందరు స్త్రీలతో సహా కొద్దిమంది వారసులను చేర్చింది. Hindu Women's Right to Property Act, 1937 విభజనలో వితంతువుకు కొడుకులతో సమాన వాటా ఇచ్చింది. అది ఆమె భరణం కోరే హక్కును కొనసాగించింది; విభజన లేకుండానే ఆమె భరణం కోసం దావా వేయవచ్చు.
46. గమనిక: స్వాతంత్ర్యం తరువాత పార్లమెంటు Hindu Minority and Guardianship Act, 1956, Hindu Adoptions and Maintenance Act, 1956, Hindu Marriage Act, 1956, Hindu Succession Act, 1956లను ఆమోదించింది. చివరిది intestate succession (వీలునామా లేకుండా వారసత్వం)కు ఏర్పాటు చేసింది. చర్చలు చూపినట్లు, ఇది చాలా కాలంగా ఉన్న అవసరాన్ని తీర్చిన సామాజిక శాసనం.
47. గమనిక: ఆయన సెక్షన్ 14ను, వివరణ, ఉప-సెక్షన్ (2)తో సహా, పూర్తిగా పేర్కొన్నారు.
48. గమనిక: హిందూ సమాజ నిర్మాణంలో విప్లవాత్మక మార్పులు తేవడమే సెక్షన్ 14 లక్ష్యమని ఈ కోర్టు చెప్పింది. Possessed అనే మాట చాలా విస్తృతంగా వాడారు. ఇందులో ఆస్తిని కలిగి ఉండటం లేదా ఒకరి అధీనంలో ఉండటం కలిసి ఉంటాయి. హిందూ స్త్రీ వాస్తవిక లేదా భౌతిక స్వాధీనంలో ఉండనవసరం లేదు. ఆమెకు ఆస్తిపై హక్కు ఉండి, ఆస్తి ఆమె అధీనంలో లేదా పరిధిలో ఉంటే చాలు.
49. గమనిక: S.S. Munnalal v. S.S. Rajkumarలో, preliminary decree (ప్రాథమిక డిక్రీ) కింద వితంతువుకు ప్రకటించిన వాటా సెక్షన్ 14(1) పరిధిలోకి వచ్చింది. final decree (వాటాను చివరిగా కేటాయించే డిక్రీ)కు ముందు ఆమె చట్టరీత్యా స్వాధీనంలో ఉన్నట్టు భావించారు. ప్రకటన వల్ల అసంపూర్ణ హక్కు మాత్రమే వచ్చిందని, కాబట్టి ఆస్తి ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తిగానే ఉందని హైకోర్టు భావించింది. ఈ కోర్టు దాన్ని తిరగరాసింది.
50. గమనిక: possessed by అనే మాటలు శాసనసభ ఈ పరిస్థితిని ఊహించిందని చూపుతాయని ఈ కోర్టు చెప్పింది. ఈ చట్టం ఒక codifying enactment అని, మహిళల బదిలీ అధికారాలపై సంప్రదాయ పరిమితులను అది తొలగిస్తుందని మళ్లీ చెప్పింది. preliminary decree కింద హిందూ పురుషుడికి ప్రకటించిన హక్కు ఆస్తిగా లెక్కించబడుతుంది. హిందూ స్త్రీకి ప్రకటించిన హక్కును కూడా అలాగే చూడాలి.
51. గమనిక: శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం కింద హిందూ స్త్రీ హక్కు ఎంత పరిమితమైనా దాన్ని సంపూర్ణ ఎస్టేట్‌గా మార్చడమే సెక్షన్ 14(1) ఉద్దేశమని అదే కేసులో కోర్టు చెప్పింది.
52. గమనిక: Eramma v. Verrupannaలో, వితంతువు సెక్షన్ 14(1) కింద సంపూర్ణ హక్కు పొందాలంటే, ఆమెకు కొంత హక్కుపత్రం ఆనవాలు ఉండాలని ఈ కోర్టు చెప్పింది. ఆమె స్వాధీనం ఏదో హక్కు లేదా హక్కుపత్రం కింద ఉండాలి, అది నేరుగా అతిక్రమణదారు స్వాధీనం కాకూడదు. ఈ సెక్షన్ అక్రమ స్వాధీనాన్ని చట్టబద్ధం చేయదు, అతిక్రమణదారుకు హక్కుపత్రం ఇవ్వదు.
53. గమనిక: Mangal Singh v. Smt. Ratnoలో ఒక వితంతువు 1917లో భర్త ఆస్తి స్వాధీనంలోకి వచ్చింది. 1954లో భర్త దాయాది Revenue అధికారుల ఉత్తర్వుల కింద ఆమెను తొలగించాడు. ఆమె స్వాధీనం కోసం దావా వేసింది, దావా సాగుతుండగా 1956 చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది. తొలగింపు అక్రమమని ఈ కోర్టు తీర్పు చెప్పింది. ఆమె చట్టం దృష్టిలో స్వాధీనంలోనే కొనసాగుతున్నట్టు భావించబడి సంపూర్ణ హక్కు పొందింది. ఆమె తన హక్కును వదులుకోలేదు.
54. గమనిక: శాసనసభ సెక్షన్ 14(1)ను in possession of తో కాక possessed by తో ప్రారంభించింది. ఇది అర్థాన్ని విస్తరించడానికేనని కోర్టు చెప్పింది. ఒక ఆస్తి వాస్తవిక లేదా నిర్మాణాత్మక స్వాధీనంలో లేకపోయినా, దాని యజమాని అయితే ఆ వ్యక్తి దాన్ని possessed by అని అంటారు.
55. గమనిక: Erammaను ప్రస్తావిస్తూ, హక్కుపత్రం లేని కేవలం స్వాధీనానికి possessed by వర్తించదని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. హిందూ స్త్రీకి యాజమాన్య హక్కు ఉన్న కేసులకే శాసనసభ ఈ నిబంధనను ఉద్దేశించింది. తన హక్కులను వదులుకుని ఇక యాజమాన్యం చలాయించలేని స్థితిలో ఉంటే ఈ సెక్షన్ వర్తించదు.
56. గమనిక: Sukhram v. Gauri Shankerలో సోదరులు Hukam Singh, Sukh Ram, Sukh Ram కొడుకు Chidda, Benares School of Mitakshara కింద ఉమ్మడి హిందూ కుటుంబంగా ఉన్నారు. Hukam Singh 1952లో వితంతువు Krishna Devi ని వదిలి మరణించాడు. 15 డిసెంబర్ 1956న ఆమె కుటుంబ ఇంట్లో సగాన్ని అమ్మింది. ఆమెకు జీవితకాల హక్కు మాత్రమే ఉందంటూ మిగిలినవారు ఆ అమ్మకాన్ని సవాలు చేశారు. Benares school కింద పురుష coparcener ఇతరుల సమ్మతి లేకుండా తన అవిభక్త ఆసక్తిని బదిలీ చేయలేడని వారు వాదించారు.
57. గమనిక: సెక్షన్ 14 స్పష్టమైన మాటల ప్రకారం, చట్టం ముందు లేదా తరువాత ఆస్తి కలిగి ఉన్న హిందూ స్త్రీ పూర్తి యజమానిగా దాన్ని కలిగి ఉంటుందని ఈ కోర్టు తీర్పు చెప్పింది. శాస్త్రీయ చట్టపు పరిమితులు తొలగిపోయాయి. 1937 చట్టం సెక్షన్ 3(2) కింద ఆమె పొందిన ఆసక్తి ఆమె ఆస్తి. పూర్తి యజమానిగా ఆమె వినియోగం, కాలవ్యవధిలో పరిమితి లేని, బదిలీకి ఆటంకం లేని హక్కు పొందింది.
58. నిర్ణయం: ఈ కేసు పరోక్షంగా అపీలుదారుకు మద్దతిస్తుందని Fazal Ali J. అన్నారు. సంపూర్ణ హక్కు ఇవ్వడమే శాసనసభ ఉద్దేశమైతే, పాత శాస్త్రీయ చట్టం నుంచి గానీ మరెక్కడి నుంచి గానీ ఏ పరిమితీ దాన్ని ఓడించలేదు. చట్టంలో ఏ పరిమితీ లేనందున, చట్టం కింద స్త్రీకి Benares school పురుష coparcener కంటే ఎక్కువ అధికారాలు ఉన్నాయి.
59. నిర్ణయం: అదే తర్కం ప్రకారం, భరణానికి బదులుగా వితంతువుకు ఆస్తి ఇచ్చి, ఆమె స్వాధీనంలోకి వచ్చాక, పత్రంలోని ఏ పరిమితీ ఆమె సంపూర్ణ హక్కు పొందకుండా ఆపలేదు. ఒప్పంద పరిమితి పాత శాస్త్రీయ చట్టం కంటే, లేదా 1956 చట్టం స్పష్టమైన మాటల కంటే ఎక్కువ కాలేదు.
60. గమనిక: Badri Prashad v. Smt. Kansa Deviలో propositus 1947లో ఐదుగురు కొడుకులను, ఒక వితంతువును వదిలి మరణించాడు. వ్యవహారం 1950లో arbitratorకు వెళ్లింది. అతడి award వితంతువుకు widow's estate మాత్రమే ఇచ్చింది. award చేసినప్పుడు ఉన్న చట్టాన్ని మాత్రమే అది వివరించిందని ఈ కోర్టు తీర్పు చెప్పింది.
61. గమనిక: వితంతువు 1937 చట్టం కింద వారసత్వం పొందినందున, 1956 చట్టంతో ఆమె హక్కు సంపూర్ణమై సెక్షన్ 14(1) పరిధిలోకి వచ్చింది. విభజన award ద్వారా జరిగిందన్న వాస్తవం దాన్ని సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి తేలేదు, ఎందుకంటే ఆ హక్కు ముందే ఉన్న హక్కుపై ఇచ్చింది, కొత్త గ్రాంట్ కాదు.
62. గమనిక: ఉప-సెక్షన్ (1)లోని acquired అనే మాటకు విస్తృత అర్థం ఉండాలని కోర్టు చెప్పింది. చట్టం ప్రారంభంలో ఉమ్మడి ఆస్తుల్లో స్త్రీకి వాటా ఉండి, తరువాత సరిహద్దులతో ఆమెకు ఆస్తులు కేటాయిస్తే, ఆమె చట్టం సమయానికి వాటిని కలిగి ఉంది, దానికి ముందే వాటిని సముపార్జించింది. కోర్టు Munnalal, Sukhramలపై ఆధారపడింది. ఈ అప్పీలులోని అంశానికి ఈ కేసు అత్యంత దగ్గరదని, అయితే నేరుగా దాన్ని కవర్ చేయదని Fazal Ali J. అన్నారు.
63. గమనిక: ప్రచురితం కాని Nirmal Chand v. Vidya Wanti (dead) (Civil Appeal No. 609 of 1965, 21 జనవరి 1969న నిర్ణయం)లో, Amin Chand, Lakhmi Chand వ్యవసాయ, వ్యవసాయేతర ఆస్తుల యజమానులు; 1944లో వాటిని విభజించుకున్నారు. Lakhmi Chand, అపీలుదారును, రెండో భార్య Subhrai Baiని, ఆమె ద్వారా కలిగిన కుమార్తెను వదిలి మరణించాడు.
64. గమనిక: Amin Chand, Subhrai Bai మధ్య 3 డిసెంబర్ 1945 నాటి రిజిస్టర్డ్ విభజన పత్రం ఆమెకు ఆస్తిలో కొంత భాగాన్ని వినియోగం కోసం మాత్రమే ఇచ్చింది. దాన్ని బదిలీ చేసే హక్కు ఆమెకు లేదు. ఆమెకు జీవితకాల హక్కు మాత్రమే ఉంది. 1957లో ఆమె ఆ ఆస్తిని తన కుమార్తె Vidya Wantiకి వీలునామాగా ఇచ్చింది; 1956 చట్టం తరువాత ఆమె పేరు mutate అయింది.
65. గమనిక: Subhrai Baiకి పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉంది, కాబట్టి ఆమె కేసు సెక్షన్ 14(2) కిందకు వస్తుందని హైకోర్టు వాదన. కేటాయింపు సమయంలో చట్టం ఇంకా అమల్లోకి రాలేదని ఈ కోర్టు చెప్పింది. అప్పటి చట్టం ప్రకారం ఆమెకు పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉండేది. ఆ పరిమితి నిజానికి ఒక పరిమితి కాదు, అప్పుడు అమల్లో ఉన్న చట్టపు ప్రకటన మాత్రమే.
66. గమనిక: కాబట్టి అది ఆమెను సెక్షన్ 14(2) కిందకు తేలేదు. 1956 చట్టం తరువాత ఆమె సంపూర్ణ హక్కు పొందింది, వీలునామా చేయగలిగింది. ఆ పత్రంలోని మాట merely recording the true legal position అని కోర్టు చెప్పింది. ఈ కేసుల పరంపర నుంచి నాలుగు సూత్రాలు స్పష్టమవుతాయి; తదుపరి అంశం వాటిని నమోదు చేస్తుంది.
67. నిర్ణయం: ఆ నాలుగు సూత్రాలు ఇవి.
    1. హిందూ వితంతువు పరిమిత హక్కును పెంచడమనే చట్టం లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి సెక్షన్ 14ను ఉదారంగా అర్థం చేసుకోవాలి.
    2. ముందే ఉన్న హక్కును కొత్త హక్కుపత్రం ఇవ్వకుండా గుర్తించే ఏ బదిలీనీ ఉప-సెక్షన్ (2) ప్రస్తావించదు. ఇది Badri Pershadలో స్పష్టంగా తీర్పు చెప్పబడింది.
    3. 1956 చట్టం విప్లవాత్మక, దూరప్రభావ మార్పులు తెచ్చింది. దాని స్ఫూర్తిని అమలు చేయడానికి, వీలునామా లేని వారసత్వంలో హిందూ పురుషుడు, స్త్రీ మధ్య ఉన్న తేడాను ముగించడానికి ప్రతి ప్రయత్నమూ చేయాలి.
    4. ఉప-సెక్షన్ (2) ఉప-సెక్షన్ (1)కు proviso. దాన్ని proviso గానే చదవాలి, ప్రధాన నిబంధనను నాశనం చేసేలా కాదు.
68. నిర్ణయం: సెక్షన్ 14(1), వివరణ, ఉప-సెక్షన్ (2) మధ్య నిజమైన వైరుధ్యం లేదు. సెక్షన్ 14(1) విస్తరణను ఏ ప్రత్యేక హక్కుకూ పరిమితం చేయదు. హిందూ స్త్రీకి సంపూర్ణ హక్కు వచ్చే కేసుల సమగ్ర వర్గాన్ని వివరణ ఇస్తుంది.
69. గమనిక: అపీలుదారు, ప్రతివాది వాదనలు వాదనలు విభాగం కింద నమోదయ్యాయి.
70. నిర్ణయం: పరిశీలన తరువాత Fazal Ali J. అపీలుదారు న్యాయవాదితో ఏకీభవించారు. మొదటిది, అపీలుదారు వాదన చట్టం స్ఫూర్తికి, లక్ష్యానికి ఎక్కువ అనుగుణంగా ఉంది.
71. నిర్ణయం: రెండోది, "the claim of a Hindu female for maintenance is undoubtedly a pre-existing right". భారత కోర్టులు, Judicial Committee, ఈ కోర్టు అలా చెప్పాయి. భరణ హక్కు నిజానికి భర్త ఆస్తిలో ఆమెకు వచ్చే వాటాకు ప్రత్యామ్నాయం.
72. కారణం: వాటా పొందే హిందూ స్త్రీ సెక్షన్ 14(1) కింద సంపూర్ణ హక్కు పొందుతుంది. భరణ హక్కు మాత్రమే ఉన్న స్త్రీ పొందకూడదని శాసనసభ ఉద్దేశించి ఉండదు. లేకపోతే భర్త 1937 చట్టానికి ముందే మరణించినందున అపీలుదారు నష్టపోతుంది. అతడు 1937 తరువాత మరణించి ఉంటే, ఆ చట్టం కింద వాటా ఉండేది కాబట్టి ఆమెకు సంపూర్ణ హక్కు వచ్చేది.
73. నిర్ణయం: మూడోది, వివరణ, ఉప-సెక్షన్ (2) భాష కూడా అదే దిశలో ఉంది. వివరణ విభజనలో లేదా భరణానికి బదులుగా పొందిన ఆస్తిని స్పష్టంగా పేర్కొంటుంది. ఉప-సెక్షన్ (2) ఆ సముపార్జన విధానాన్ని ప్రస్తావించదు. అలాంటి కేసులకు ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించకుండా పార్లమెంటు ఉద్దేశించిందని ఇది చూపుతుంది.
74. కారణం: వివరణ ఒక సమ్మిళిత నిర్వచనం. దానిలోని ప్రతిదాన్ని ఉప-సెక్షన్ (2) కవర్ చేయాలని పార్లమెంటు ఉద్దేశించి ఉంటే, అక్కడే అలా చెప్పాల్సింది.
75. నిర్ణయం: నాలుగోది, పూర్తిగా స్వతంత్ర స్వభావం ఉన్న లావాదేవీలకే ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తిస్తుందని దాని భాష చూపుతుంది. ముందే ఉన్న హక్కులను గుర్తించే లేదా వాటికి బదులుగా చేసే లావాదేవీలకు అది వర్తించదు.
76. గమనిక (పార్లమెంటరీ చర్చలు): Hindu Succession Bill, 1954ను రాజ్యసభ Joint Committeeకి పంపినప్పుడు, సెక్షన్ 14(2) (అప్పుడు ముసాయిదా బిల్లు క్లాజ్ 16(2)) బహుమతి లేదా will గురించి మాత్రమే చెప్పింది. తరువాత ఒక సభ్యుడు పత్రం, డిక్రీ, ఉత్తర్వు లేదా award చేర్చాలని ప్రతిపాదించాడు, ప్రభుత్వం అంగీకరించింది.
77. నిర్ణయం: ఉప-సెక్షన్ (2)ను బహుమతి లేదా will కు పరిమితం చేయడమే పార్లమెంటు తొలి ఉద్దేశం; అవి భరణానికి బదులుగా లేదా విభజనలో పొందిన ఆస్తిని కలపవు. ఉప-సెక్షన్ (2)లోని వివిధ పదాలను ejusdem generis (ఒకే రకానికి చెందినవిగా) చదవాలి. అవి స్త్రీకి మొదటిసారి హక్కు సృష్టించే లావాదేవీలను సూచిస్తాయి.
78. నిర్ణయం: తరువాత చేర్చినవి కేవలం ఇదే చెబుతాయి: జాబితాలోని ఏ పద్ధతిలోనైనా restricted estate నిర్దేశించే కొత్త లేదా స్వతంత్ర హక్కుపత్రాన్ని కదిలించకూడదు. అవే పద్ధతుల్లో ఆస్తి పొందిన హిందూ పురుషుడికి కూడా పరిమిత హక్కు మాత్రమే వస్తుంది. కాబట్టి స్త్రీ పురుషుల మధ్య తేడా చూపడానికి పార్లమెంటుకు కారణం లేదు.
79. నిర్ణయం: ఐదోది, ఉప-సెక్షన్ (2) స్పష్టంగా సెక్షన్ 14(1)కు proviso, Badri Prasadలో ఈ కోర్టు చెప్పినట్లు. proviso ఒక మినహాయింపు ఏర్పరుస్తుంది. దాన్ని ప్రధాన నిబంధనను నాశనం చేసేలా, లేదా నిరుపయోగం చేసేలా అర్థం చేసుకోకూడదు.
80. నిర్ణయం: ప్రతివాది వాదనను అంగీకరిస్తే వివరణలోని గణనీయమైన భాగం ఓడిపోతుంది. సెక్షన్ 14(1)ను, వివరణను గణనీయంగా కోతకు గురిచేయకుండా ఉప-సెక్షన్ (2)ను అర్థం చేసుకోవాలి.
81. నిర్ణయం: proviso వర్తించడానికి మూడు షరతులు ఉండాలి. (i) ఆస్తి బహుమతి, will, పత్రం, డిక్రీ, కోర్టు ఉత్తర్వు లేదా award ద్వారా పొంది ఉండాలి. (ii) హిందూ స్త్రీకి అనుకూలంగా ఇచ్చిన పత్రం restricted estate నిర్దేశించాలి. (iii) పత్రం ఆమెకు కొత్త హక్కు, హక్కుపత్రం లేదా ఆసక్తిని సృష్టించాలి లేదా ఇవ్వాలి. ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తించడం లేదా అమలు చేయడం మాత్రమే కాకూడదు.
82. గమనిక: restricted estate నిర్దేశించకపోతే ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించదు. పత్రాలు మొదటిసారి కొత్త హక్కుపత్రం ఇవ్వకపోతే సెక్షన్ 14(1) వర్తించదని నివేదిక అదనంగా చెబుతుంది.
83. గమనిక: సెక్షన్ 14(2) ఒక ఉపయోగకరమైన నిబంధన అని, శాస్త్రీయ హిందూ చట్టానికి, కొత్త చట్టానికి మధ్య సంబంధాన్ని నిలుపుకోవడానికి చారిత్రక కారణాలతో చేర్చారని Fazal Ali J. అన్నారు. ముందే ఉన్న హక్కు వల్ల కాకుండా ఒక స్త్రీ ఆస్తి పొంది, ఇచ్చినవాడు షరతులు విధిస్తే, ఆ షరతులను రద్దు చేయడం శాసనసభకు ఇష్టం లేదు.
84. గమనిక: సెక్షన్ 14(1)లోని limited owner, సెక్షన్ 14(2)లోని restricted estate గురించి న్యాయవాదులు వాదించారు. దానిపై పెద్దగా ఆధారపడదు. పార్లమెంటు restricted estate అనే మాటను ఉద్దేశపూర్వకంగా వాడింది. limited interest అంటే జీవితకాల ఎస్టేట్ మాత్రమే, కానీ restricted estate చాలా విస్తృతమైనది.
85. గమనిక (ఉదాహరణ): ఒక దాత హిందూ స్త్రీకి, ఒక నిర్దిష్ట సమయం వరకు దాతకు లేదా అతడి బంధువుకు రూ. 200 చెల్లించాలనే షరతుపై ఆస్తి ఇచ్చాడనుకోండి. ఇది limited interest కాదు, కానీ restricted estate. మాటల్లో ఉన్న తేడాను ఇది వివరిస్తుంది.
86. గమనిక: తరువాత Fazal Ali J. అధికారాలను చర్చించారు; అవి ఒకదానితో ఒకటి పొసగవు. అపీలుదారు ప్రధాన ఆధారం B.B. Patil v. Gangabai (బాంబే). ప్రతివాది ప్రధాన ఆధారాలు Gurunadham v. Sundrarajulu, Santhanam v. Subramania (మద్రాసు). రెండోదాన్ని Division Bench S. Kachapalaya Gurukkal v. V. Subramania Gurukkalలో ధృవీకరించింది; అది Civil Appeal No. 135 of 1973 అంశం. ఆ అప్పీలును ప్రత్యేక తీర్పులో నిర్ణయించాలి. తరువాత అదే అప్పీలును అభిప్రాయం Civil Appeal No. 126 of 1972 అని పిలుస్తుంది.
87. గమనిక: B.B. Patil v. Gangabaiలో స్వయంగా సంపాదించిన ఆస్తులు Devgondaవి; అతడు 1902లో మరణించాడు. అతడి కోడలు, కొడుకు Appa వితంతువు Hira Bai స్వాధీనంలోకి వచ్చింది. Devgonda మేనల్లుడు Nemgondaతో వివాదాలు వచ్చాయి. arbitrator 16 అక్టోబర్ 1903న award ఇచ్చారు, 24 అక్టోబర్ 1903న డిక్రీ వచ్చింది.
88. గమనిక: Hira Baiకి 65 ఎకరాలు, ఒక ఇల్లు వచ్చాయి. ముప్పై ఎకరాలు ముగ్గురు కుమార్తెల భరణం, వివాహం కోసం కేటాయించారు. మిగిలినవి పరిమితులతో ఆమె జీవితకాలం అట్టిపెట్టుకుంది, ఆమె మరణం తరువాత అవి Nemgondaకి తిరిగి వెళ్లాలి. వివాదం 35 ఎకరాలు, ఇంటికి సంబంధించింది. ఆమె 25 ఫిబ్రవరి 1967 వరకు స్వాధీనంలో ఉంది.
89. గమనిక: ఆమె మరణం తరువాత, ఆమె ముగ్గురు కుమార్తెల్లో ఇద్దరు స్వాధీనం కోసం దావా వేశారు. 1956 చట్టం ప్రారంభమైనప్పుడు Hira Bai పరిమిత యజమానిగా ఉందని, కాబట్టి ఆమె ఎస్టేట్ సంపూర్ణ ఎస్టేట్‌గా పెరిగిందని వారు చెప్పారు. Nemgonda కొడుకులు (ప్రతివాదులు 2 నుంచి 6) సెక్షన్ 14(2) వర్తిస్తుందని, కాబట్టి ఆస్తి తిరిగి వెళ్తుందని చెప్పారు.
90. నిర్ణయం (B.B. Patilలో): సెక్షన్ 14(2) వర్తించలేదు. Hira Baiను ఆమె భరణానికి బదులుగా స్వాధీనంలో ఉంచారు. award ఆమె ముందే ఉన్న హక్కులను గుర్తించింది మాత్రమే, కొత్త హక్కుపత్రం మూలాన్ని ఇవ్వలేదు. 1956 చట్టం తరువాత ఆమె సంపూర్ణ హక్కు పొందింది.
91. గమనిక: హిందూ స్త్రీ సంప్రదాయకంగా పొందిన, పరిమిత యాజమాన్యం ఉన్న అన్ని ఆస్తులను వివరణ కవర్ చేస్తుందని Palekar J. అన్నారు. చట్టం ద్వారా ఆమె హక్కులు పెరుగుతాయి. గ్రాంట్ స్వయంగా హక్కును సృష్టించిన గ్రాంట్లను మాత్రమే ఉప-సెక్షన్ (2) కవర్ చేస్తుందని ఆయన చెప్పారు.
92. గమనిక: పత్రం ఆమెకు ఇప్పటికే ఉన్న హక్కును ప్రకటించడం మాత్రమే అయితే, ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించదు. పత్రం ఆమెకు limited estate (పూర్తి యాజమాన్యం కాని పరిమిత హక్కు) ఉందని చెప్పినా, లేదా ఆమె మరణంతో ఆస్తి తిరిగి వెళ్తుందని చెప్పినా తేడా లేదు. ఆ నిబంధనలు limited estateపై హిందూ చట్ట లక్షణాలను పునరావృతం చేస్తాయి మాత్రమే.
93. గమనిక: వితంతువు భరణ హక్కు లక్షణాలను Palekar J. వివరించారు. కుటుంబ ఆస్తిలో వాటా పొందే హక్కుతో పోలిస్తే ఆ హక్కు నాణ్యతలో భిన్నమైనదని ఆయన చెప్పారు. వారసత్వం ద్వారా లేదా విభజనలో పొందే వితంతువులాగే, భరణానికి బదులుగా పొందే స్త్రీని కూడా వివరణ పరిమిత యజమానిగా పరిగణిస్తుంది.
94. గమనిక: ముందే ఉన్న హక్కు కారణంగా వారసత్వం, విభజనలకు ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించదని అంగీకరిస్తే, భరణానికి సమానంగా సరిపోయే కోరిక ఉన్న వితంతువును మినహాయించడానికి హేతుబద్ధమైన సమర్థన లేదు.
95. నిర్ణయం: B.B. Patil నుంచి మూడు ప్రతిపాదనలు వెలువడతాయి. మొదటిది, వితంతువు భరణ కోరిక ఒక స్పష్టమైన హక్కు; అయితే అది కొత్త హక్కుపత్రానికి మూలమయ్యే ఆస్తిపై సంపూర్ణ హక్కు కాదు. దాన్ని ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తులపై charge చేయవచ్చు, అమ్మిన ఆస్తులపై కూడా ఆ కోరిక భారం కొనసాగుతుంది.
96. నిర్ణయం: రెండోది, 1937 చట్టం ద్వారా వితంతువు కోరిక పూర్తి హక్కుగా స్ఫటికీకరించింది. భరణానికి బదులుగా ఆమెకు కేటాయించిన ఆస్తి ఆమెకు పరిమిత హక్కు ఉన్న ఆస్తి అవుతుంది; 1956 చట్టం దాన్ని సంపూర్ణ హక్కుగా పెంచుతుంది.
97. నిర్ణయం: మూడోది, గ్రాంట్ భరణానికి బదులుగా లేదా ముందే ఉన్న హక్కుల గుర్తింపుగా లేనప్పుడు మాత్రమే సెక్షన్ 14(2) వర్తిస్తుంది. గ్రాంట్ మొదటిసారి కొత్త హక్కు లేదా హక్కుపత్రం ఇస్తూ పరిమితులు విధిస్తే అది వర్తిస్తుంది. గ్రాంట్ ముందే ఉన్న భరణ హక్కును గుర్తించి లేదా అమలు చేస్తే, ఆ కేసు సెక్షన్ 14(1) వివరణ పరిధిలోకి వస్తుంది. దీనిపై బాంబే హైకోర్టు ఒరిస్సా, మద్రాసు కోర్టులతో విభేదించింది.
98. నిర్ణయం: B.B. Patil వాస్తవాలు ఈ అప్పీలుతో అన్ని విధాలా సరిపోతాయి. Palekar J. అభిప్రాయంతో, కారణాలతో Fazal Ali J. ఏకీభవించారు. భరణ హక్కు ముందే ఉన్న స్పష్టమైన హక్కు అయితే, వితంతువు భర్త 1937 చట్టానికి ముందు మరణించాడా, తరువాత మరణించాడా అన్నది తేడా చూపదు.
99. నిర్ణయం: Gadam Reddayya v. Varapula Venkataraju (ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు) చట్టాన్ని సరిగ్గా చెప్పింది. అక్కడి కుటుంబ సెటిల్‌మెంట్ వితంతువు ముందే ఉన్న భరణ హక్కును గుర్తించింది మాత్రమే, కాబట్టి సెక్షన్ 14(2) వర్తించలేదు.
100. నిర్ణయం: Sumeshwar Mishra v. Swami Nath Tiwari (పాట్నా హైకోర్టు) అదే అభిప్రాయం తీసుకుంది, చాలా సరిగ్గా. అది Thatha Gurunadhan Chetti v. Smt. Thatha Navaneethamma (మద్రాసు హైకోర్టు)తో విభేదించింది, సరిగ్గానే. మద్రాసు అభిప్రాయం చట్టరీత్యా సరైనది కాదు. తరువాత పాట్నా తీర్పు Lakshmi Devi v. Shankar Jha అదే అభిప్రాయం తీసుకుంది.
101. నిర్ణయం: H. Venkanagouda v. Hanamangoudaలో మైసూరు హైకోర్టు బాంబే అభిప్రాయాన్ని స్వీకరించి, మద్రాసు, ఒరిస్సా కోర్టులతో విభేదించింది. అది సెక్షన్ 14(2)ను సరిగ్గా అర్థం చేసుకుంది. మద్రాసు, ఒరిస్సా అభిప్రాయం is legally erroneous and must be overruled.
102. నిర్ణయం: Smt. Sharbati Devi v. Pt. Hira Lalలో పంజాబ్ హైకోర్టు, హిందూ స్త్రీ మొదటిసారి హక్కుపత్రం పొందే కేసులకు మాత్రమే సెక్షన్ 14(2) పరిమితమని స్పష్టంగా తీర్పు చెప్పింది. భరణానికి బదులుగా పొందిన ఆస్తి పరిమిత ఎస్టేట్ ఇచ్చినా సెక్షన్ 14(1) వివరణ పరిధిలోకి వస్తుంది. అక్కడి వితంతువు 1937 చట్టం తరువాత ఆస్తి పొందింది, కానీ అది తేడా చూపదు. ఈ అభిప్రాయానికి పూర్తి ఆమోదం ఉంది.
103. నిర్ణయం: Sasadhar Chandra Dev v. Smt. Tara Sundari Desiలో కలకత్తా హైకోర్టును కోర్టు సమర్థించింది.
104. నిర్ణయం: Saraswathi Ammal v. Anantha Shenoiలో కేరళ హైకోర్టు, భరణం రాయితీ కాదని చెప్పింది. Sastri హిందూ చట్టం ప్రకారం, భర్త ఆస్తిని వారసత్వంగా పొందిన వారసులపై అది ఒక బాధ్యత. భరణానికి బదులుగా వితంతువు పొందే ఆస్తి ఆమె దానిలో సముపార్జించే హక్కు. Fazal Ali J. పూర్తిగా ఏకీభవించారు.
105. గమనిక: Kunji Thomman v. Meenakshiలో కేరళ హైకోర్టు తన ముందటి అభిప్రాయాన్ని పునరుద్ఘాటించింది. ఆ కేసు వాస్తవాల ప్రకారం, కుటుంబ సెటిల్‌మెంట్ కింద వితంతువుకు భరణ హక్కు రాలేదు, ముందే ఉన్న హక్కుపై ఆధారపడని కొత్త హక్కు వచ్చిందని అది తేల్చింది. కాబట్టి వివరణ కింద ఆమెకు సంపూర్ణ హక్కు రాదు.
106. నిర్ణయం: Chellammal v. Nallammalలో మద్రాసు హైకోర్టు సింగిల్ జడ్జికి ఇవే లాంటి వాస్తవాలు ఉన్నాయి. సెక్షన్ 14(1) వివరణ ఆ కేసును కవర్ చేస్తుందని ఆయన తీర్పు చెప్పారు. వితంతువుకు ఇచ్చిన ఆస్తి ఆమె సంపూర్ణ ఆస్తి అయింది, సెక్షన్ 14(2) వర్తించలేదు. Division Bench దాన్ని తరువాత S. Kachapalaya Gurukkalలో రద్దు చేసినట్టు కనిపిస్తుంది; అది Civil Appeal No. 126 of 1972 అంశం. Fazal Ali J. సింగిల్ జడ్జితో ఏకీభవించి, Division Bench తీర్పును రద్దు చేశారు.
107. నిర్ణయం: ఈ తీర్పులన్నీ సరైన ఆధారాలపై ముందుకు సాగాయి. అవి భరణ హక్కు స్వభావాన్ని, లక్షణాలను, సెక్షన్ 14(2) పరిధిని సరిగ్గా అర్థం చేసుకున్నాయి.
108. నిర్ణయం: Narayan Patra v. Tara Patrani (ఒరిస్సా హైకోర్టు)లో, G. Kondiah v. G. Subbarayya (ఆంధ్రప్రదేశ్)ను అనుసరించి, వితంతువులకు restricted estate మాత్రమే వచ్చిందని, కాబట్టి వారు సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి వస్తారని కోర్టు తీర్పు చెప్పింది. అది Thatha Gurunadharn Chetty v. Thatha Navaneethamma (మద్రాసు)పై కూడా ఆధారపడింది. ఈ ముగింపులు హిందూ శాస్త్రీయ చట్ట సూత్రాలకు అనుగుణంగా లేవని Fazal Ali J. అన్నారు.
109. కారణం: వితంతువు భరణ కోరిక ఆస్తిపై పూర్తి హక్కుగా పరిణమించదు. కానీ charge అయినప్పుడు అది ఆస్తిపై హక్కుగా మారగల హక్కు. భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తిని మొదటిసారి ఇచ్చారని, ముందే ఉన్న హక్కుకు బదులుగా కాదని చెప్పలేం.
110. కారణం: భరణం కోరిక, తనను పోషించుకోవడానికి ఆస్తి కోరే హక్కు, హిందూ చట్టం ఇచ్చిన సహజ హక్కు. బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తి దాన్ని గుర్తించడమే. పత్రం ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తించడం మాత్రమే అయితే, వితంతువు సంపూర్ణ హక్కు పొందుతుంది.
111. కారణం: భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తిని వివరణ ఒక సముపార్జన విధానంగా జాబితా చేస్తుంది. ఉప-సెక్షన్ (2) ఒక proviso, ఉప-సెక్షన్ (1) ఇచ్చిన హక్కు భావననే అది నాశనం చేయలేదు.
112. కారణం: వితంతువుకు మొదటిసారి హక్కు ఇచ్చి దాన్ని పరిమితం చేసే గ్రాంట్ లేదా బదిలీ కేసులకే ఉప-సెక్షన్ (2) పరిమితం. restricted estate ఇచ్చే గ్రాంట్ల విషయంలో స్త్రీ పురుషులను సమానం చేయడమే ఉప-సెక్షన్ (2) ప్రభావం. ఒరిస్సా హైకోర్టుతో కోర్టు ఏకీభవించలేదు.
113. గమనిక: వ్యతిరేక అభిప్రాయం తీసుకున్న ఇతర హైకోర్టులు ప్రధానంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, అలహాబాద్, మద్రాసు. పాట్నా హైకోర్టు ముందటి తీర్పు Shiva Pujan Rai v. Jamuna Missir మద్రాసు అభిప్రాయం వైపు మొగ్గినట్టు కనిపిస్తుంది. ఆంధ్రప్రదేశ్ ముందటి తీర్పు Gadam Reddayya బాంబే అభిప్రాయాన్ని అనుసరించింది.
114. గమనిక: Gopisetti Kondaiah v. Gunda Subbarayuduలో ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు మరో Division Bench వ్యతిరేక అభిప్రాయం తీసుకుంది. హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు కేవలం భరణం పొందే హక్కు మాత్రమేనని, ఆస్తిలో హక్కు, హక్కుపత్రం లేదా ఆసక్తి లేదని Jaganmohan Reddy C.J. అన్నారు. నిర్దిష్ట ఆస్తులపై charge చేసే వరకు అది ఖచ్చితమైనది కాదు. భరణానికి బదులుగానైనా, పత్రం restricted estate ఇస్తే, ఉప-సెక్షన్ (2) ఆమెకు ఆ ఎస్టేట్‌నే ఇస్తుంది.
115. నిర్ణయం: ఆ పరిశీలనల మొదటి భాగంతో Fazal Ali J. ఏకీభవించారు. హిందూ స్త్రీకి తన భర్త ద్వారా, లేదా అతడి ఆస్తి లేదా ఉమ్మడి కుటుంబ ఆస్తి నుంచి భరణం పొందే హక్కు ఉంది. ఆ హక్కు వల్ల ఆస్తిలో ఎలాంటి హక్కు, హక్కుపత్రం, ఆసక్తి రావనే ముగింపుతో ఆయన గౌరవపూర్వకంగా విభేదించారు. charge లేకుండా ఆ కోరిక అమలు చేయదగిన హక్కు కాదు, కానీ అది ముందే ఉన్న హక్కు.
116. నిర్ణయం: భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తి ఆమెకు restricted estate మాత్రమే ఇస్తుందనే దానితో కూడా ఆయన విభేదించారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు తప్పుడు ఆధారాలతో ముందుకు సాగింది. భరణ కోరిక అసలు స్పష్టమైన హక్కే కాదని, కాబట్టి ముందే ఉన్న హక్కు అనే ప్రశ్న రాదని అది భావించింది. ఇది చాలా కోర్టులు చాలా కాలంగా తీసుకున్న స్థిర అభిప్రాయానికి విరుద్ధం.
117. నిర్ణయం: ఆ కేసు, వ్యతిరేక అభిప్రాయం తీసుకున్న Gadam Reddayyaలోని ముందటి Division Bench తీర్పును కూడా గమనించలేదు. ఇది దాని అధికారాన్ని బలహీనపరుస్తుంది. ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తించే లేదా ప్రకటించే ఏ లావాదేవీ అయినా సెక్షన్ 14(2) బయటే ఉంటుంది. ఆ కేసు సరైన చట్టాన్ని చెప్పదు, అది రద్దు చేయబడింది.
118. గమనిక: మద్రాసు హైకోర్టులో పరిస్థితి దాదాపు అదే. ఒక సింగిల్ జడ్జి బాంబే అభిప్రాయం తీసుకుని సెక్షన్ 14(2) వర్తించదన్నారు. మరో సింగిల్ జడ్జి ఉత్తర్వుపై అప్పీలులో Division Bench వ్యతిరేక అభిప్రాయం తీసుకుంది.
119. నిర్ణయం: S. Kachupalaya Gurukal v. Subramania Gurukkal కేవలం భరణం కోరికకు, ముందే ఉన్న హక్కుకు మధ్య కృత్రిమ తేడా చూపింది. కేవలం కోరిక అసలు హక్కే కాదని, కానీ 1937 చట్టం కింద భర్త ఆస్తిలో వాటా ముందే ఉన్న హక్కని హైకోర్టు చెప్పింది. అది హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు పరిధిని తప్పుగా అర్థం చేసుకుంది. ప్రధాన నిబంధన సెక్షన్ 14(1), వివరణలను నాశనం చేసేలా అది proviso ను చదివింది. దానికి చట్టంలో ఆధారం లేదు.
120. నిర్ణయం: Division Bench ధృవీకరించిన Natesan J. తీర్పు Gurunadham v. Sundrarajulu Chetty అదే తప్పులో పడింది. బాంబే అర్థం ప్రకారం సెక్షన్ 14 చట్టబద్ధమైన ఒప్పందాలు, బేరసారాలు, వీలునామాలు లేదా బహుమతుల నిబంధనలను అధిగమిస్తుందన్న ఆయన అభిప్రాయం సరైనది కాదు. ఉప-సెక్షన్ (2) పరిధి వేరుగా, నిర్దిష్టంగా ఉంది. హిందూ స్త్రీలకు కొత్త హక్కు, హక్కుపత్రం లేదా ఆసక్తిని ఇచ్చే లావాదేవీలకే అది వర్తిస్తుంది. దాని కింద సృష్టించిన హక్కుపత్రాలు చెక్కుచెదరకుండా ఉంటాయి.
121. నిర్ణయం: ఆ రెండు మద్రాసు తీర్పులకు నాలుగు చట్టపరమైన లోపాలు ఉన్నాయి. మొదటిది, వితంతువు భరణ హక్కు స్వభావాన్ని, పరిధిని మద్రాసు హైకోర్టు సరిగ్గా అర్థం చేసుకోలేదు.
122. నిర్ణయం: రెండోది, Hindu Women's Right to Property Act, 1937 కింద ఇచ్చిన వాటాకు చూపిన తేడా కృత్రిమ ఆధారాలపై ఉంది. 1937 చట్టం కొత్తగా ఏదీ శాసించలేదు. వితంతువు వారసత్వ హక్కుపై పాత శాస్త్రీయ చట్టానికి అది చట్టబద్ధ గుర్తింపు ఇచ్చింది. అది భరణ హక్కును తీసివేయలేదు, ఇవ్వలేదు.
123. నిర్ణయం: మూడోది, కోర్టు సెక్షన్ 14(2)కు విస్తరించిన అర్థం ఇచ్చి, వివరణలోని స్పష్టమైన మాటలను ఓడించింది. భరణానికి బదులుగా లేదా విభజనలో వితంతువుకు ఇచ్చిన ఆస్తిని వివరణ, ఆమెకు పరిమిత హక్కు ఉండే వర్గంలో ఉంచుతుంది. చట్టం తేదీన ఆమె స్వాధీనంలో ఉంటే, ఆ హక్కు సెక్షన్ 14(1) బలంతో పెరుగుతుంది.
124. నిర్ణయం: నాలుగోది, కొత్త హక్కు మొదటిసారి సృష్టించబడి, ఆమెకు అంతకు ముందు ఆస్తిలో ఎలాంటి ఆసక్తీ లేనప్పుడే ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తిస్తుందని కోర్టు గమనించలేదు. ఉదాహరణకు, వితంతువు ఉండగా ఒక కుమార్తెకు పరిమిత హక్కు ఇచ్చారనుకోండి. 1956 చట్టానికి ముందు వితంతువు ఉండగా ఆమె వారసురాలు కాదు, ఆమెకు హక్కు లేదా వాటా లేదు. ఆమె కోసం కొత్త హక్కు సృష్టించబడింది, అది సెక్షన్ 14(2) పరిధిలోకి వస్తుంది.
125. నిర్ణయం: Ram Jag Misir v. The Director of Consolidation, U.P. (అలహాబాద్) మద్రాసు అభిప్రాయం తీసుకుంది. ఇవి చర్చించలేదు. రాజీ కింద వితంతువు restricted estate పొందినందున సెక్షన్ 14(2) వెంటనే వర్తించిందని అది భావించింది. పరిమిత హక్కు వర్ణన ఒక నిషేధం కాదని, అప్పటి చట్టపు ప్రకటన కావచ్చని చెప్పిన ఈ కోర్టు తీర్పులను అది పరిగణించలేదు. వితంతువు భరణ హక్కు లక్షణాలను కూడా పరిగణించలేదు.
126. నిర్ణయం: Shiv Pujan Rai v. Yamuna Missir (పాట్నా హైకోర్టు), భరణానికి బదులుగా రాజీ కింద వితంతువుకు ఇచ్చిన ఆస్తి ఉప-సెక్షన్ (2) పరిధిలోకి వస్తుందని తీర్పు చెప్పింది. ఆ తీర్పు విచిత్ర వాస్తవ నిర్ధారణలపై ఆధారపడింది. రాజీ నుంచి వేరుగా ఆమెకు ఏ హక్కు ఉన్నట్టు ఆధారం లేదు. కొత్త హక్కుపత్రం ఇచ్చి ఉండవచ్చు, అప్పుడు అది సెక్షన్ 14(2) కిందకు వస్తుంది.
127. నిర్ణయం: భరణానికి బదులుగా రాజీ కింద కేటాయించిన ఏ ఆస్తి అయినా సెక్షన్ 14(2) కిందకు వస్తుందని దాన్ని ప్రమాణంగా తీసుకుంటే, కోర్టు విభేదిస్తుంది. పాట్నా హైకోర్టు తరువాతి తీర్పు Sumeshwar Mishra v. Swami Nath Tiwariను కోర్టు ఇష్టపడుతుంది.
128. నిర్ణయం: Ajab Singh v. Ram Singhలో జమ్మూ కాశ్మీర్ హైకోర్టు Full Bench ఈ అంశాలను పరిగణించలేదు. అది ఉప-సెక్షన్ (2)కు విస్తరించిన అర్థం ఇచ్చింది; అక్కడ అది Jammu and Kashmir Hindu Succession Act, 1956 సెక్షన్ 12 ఉప-సెక్షన్ (2).
129. గమనిక: ఆ కేసులో ప్రధాన తీర్పును Fazal Ali J. స్వయంగా ఇచ్చారు. కానీ ప్రశ్న అన్ని కోణాల్లో ఆయన ముందుకు రాలేదు, అక్కడి ప్రతివాదుల న్యాయవాది ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించదని తీవ్రంగా వాదించలేదు. కోర్టు దాన్ని ఆమోదించలేదు, అది రద్దు చేయబడింది.
130. నిర్ణయం: బాంబే, ఆంధ్రప్రదేశ్, పాట్నా, మైసూరు, పంజాబ్, కలకత్తా, కేరళ హైకోర్టుల అభిప్రాయం మూడు ఆధారాలపై నిలుస్తుంది.
     1. వితంతువు భరణ కోరిక ఆస్తికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న హక్కు, ఆస్తిపై హక్కు కాదు. ఒప్పందం లేదా డిక్రీ ద్వారా ఆస్తిపై charge చేస్తే అది పూర్తి హక్కుగా పరిణమిస్తుంది. లేకపోయినా, భర్త వారసులు ఆమెను పోషించే బాధ్యతతో భారం పడి ఉంటారు, కాబట్టి ఆ కోరిక ముందే ఉన్న హక్కు.
     2. సెక్షన్ 14(2) సెక్షన్ 14(1)కు proviso. హిందూ స్త్రీలకు సంపూర్ణ హక్కు ఇచ్చి, హిందూ స్త్రీ ఎస్టేట్‌ను ముగించే సెక్షన్ 14(1) లక్ష్యాన్ని ఓడించేలా దాన్ని చదవకూడదు. అది వివరణ పరిధి బయటి కేసులకే వర్తిస్తుంది.
     3. ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తించే లేదా ప్రకటించే గ్రాంట్ లేదా బదిలీకి proviso వర్తించదు. స్త్రీకి అసలు లేని కొత్త హక్కును పరిమితులతో ఇచ్చినప్పుడు అది వర్తిస్తుంది. అలాంటప్పుడు పురుషుడికి షరతుతో గ్రాంట్ ఇచ్చినా అతడు కూడా కట్టుబడి ఉంటాడు. proviso స్త్రీ పురుషుల మధ్య తేడాను తొలగిస్తుంది.
131. నిర్ణయం: మద్రాసు, ఒరిస్సా, ఆంధ్రప్రదేశ్, అలహాబాద్, జమ్మూ కాశ్మీర్ హైకోర్టుల వ్యతిరేక అభిప్రాయం రెండు ఆధారాలపై నిలుస్తుంది. మొదటిది, వితంతువు భరణ కోరిక అసంపూర్ణమైన హక్కు మాత్రమే. బదులుగా ఆస్తి కేటాయిస్తే లేదా charge సృష్టిస్తే తప్ప దాన్ని చట్టరీత్యా అమలు చేయలేం. కాబట్టి కేటాయింపు మొదటిసారి కొత్త హక్కు ఇస్తుంది.
132. నిర్ణయం: మొదటి ఆధారం కొంతవరకు 1937 చట్టంపై ఆధారపడింది; దాని కింద వితంతువుకు వాటా హక్కు ఉంది. ఈ కోర్టులు ఆ వాటాను చట్టం గుర్తించిన ముందే ఉన్న హక్కుగా భావిస్తాయి, కానీ కేవలం భరణ కోరికను కాదు. ఈ అభిప్రాయంలో తీవ్రమైన తప్పు ఉందని Fazal Ali J. అన్నారు. ఇది వితంతువు కోరికను తప్పుగా అర్థం చేసుకుంటుంది.
133. నిర్ణయం: స్వచ్ఛమైన శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం ప్రకారం వితంతువు భర్తతో దాదాపు సహ-యజమాని. 1937 చట్టానికి ముందు కూడా, కొన్ని పాఠశాలలు భర్త విభజన తరువాత మరణించినప్పుడు ఆమెకు కొడుకు వాటా ఇచ్చాయి. 1937 చట్టం కొత్త హక్కును ప్రవేశపెట్టలేదు. అది పాత చట్టానికి చట్టబద్ధ గుర్తింపు ఇచ్చింది. 1956 చట్టం చాలా భిన్నమైనది. అది విప్లవాత్మక మార్పు తెచ్చి, హిందూ స్త్రీ ఎస్టేట్ భావననే మార్చింది. 1937కు ముందే ఉన్న హక్కు 1937 చట్టం నుంచి వచ్చిందనడం వ్యర్థం.
134. నిర్ణయం: రెండో తప్పు ఏమిటంటే, శాస్త్రీయ హిందూ చట్టం కింద భరణం ఒక ముఖ్యమైన హక్కు అని గుర్తించకపోవడం. భర్తకు ఆస్తి లేకపోయినా అతడు భార్యను పోషించాలి. అతడి ఆస్తిని వారసత్వంగా పొందినవారు వితంతువును పోషించే భారంతోనే దాన్ని పొందుతారు. కుటుంబ అప్పులు తీర్చడానికి ఆస్తి బదిలీ అయినా, కోరిక గురించి తెలిసిన బదిలీదారు ఆ అమ్మిన ఆస్తి నుంచి ఆ భారాన్ని తీర్చాలి. కాబట్టి ఆ హక్కు నిస్సందేహంగా ముందే ఉన్నది. బదులుగా ఆస్తి కేటాయించినప్పుడే అది ఉనికిలోకి వస్తుందనడం తప్పు.
135. నిర్ణయం: రెండో ఆధారం ఏమిటంటే, సెక్షన్ 14(2) proviso కాబట్టి షరతులున్న ప్రతి గ్రాంట్‌ను సెక్షన్ 14(1) నుంచి బయటకు తీసుకెళ్తుంది. ఉప-సెక్షన్ (2) పరిధిని తప్పుగా చదవడంపై ఇది ఆధారపడింది.
136. నిర్ణయం: చివరగా, పైన ఉదహరించిన కేసుల్లో ఈ కోర్టు పరిశీలనలతో వ్యతిరేక అభిప్రాయం నేరుగా ఘర్షిస్తుంది. వాటిలో భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన గ్రాంట్‌ను ముందే ఉన్న హక్కు గుర్తింపుగా చూశారు, అది దాన్ని ఉప-సెక్షన్ (2) బయటకు తీసుకెళ్తుంది.
137. నిర్ణయం: Fazal Ali J. B.B. Patil v. Gangabaiలో Palekar J. అభిప్రాయాన్ని ఎంచుకున్నారు; అది 1956 చట్టం లక్ష్యం, స్ఫూర్తికి ఎక్కువ అనుగుణం. ఆయన బాంబే హైకోర్టు B.B. Patil v. Gangabai, ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు Gadam Reddayya v. Varapula Venkataraju, మైసూరు హైకోర్టు H. Venkanagouda v. Hanamanagouda, పాట్నా హైకోర్టు Sumeshwar Mishra v. Swami Nath Tiwari, పంజాబ్ హైకోర్టు Smt. Sharbati Devi v. Pt. Hira Lal, కలకత్తా హైకోర్టు Sasadhar Chandra Dev v. Smt. Tara Sundari Dasi తీర్పులను ధృవీకరించి ఆమోదించారు.
138. నిర్ణయం: ఆయన ఒరిస్సా హైకోర్టు Narayan Patra v. Tara Patrani; ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు Gopisetty Kondaiah v. Gunda Subbarayudu; మద్రాసు హైకోర్టు S. Kachapalaya Gurukkal v. V. Subramania Gurukkal, Gurunadham v. Sundararaulu; అలహాబాద్ హైకోర్టు Ram Jag Missir v. Director of Consolidation, U.P.; జమ్మూ కాశ్మీర్ హైకోర్టు Ajab Singh v. Ram Singh తీర్పులను ఆమోదించలేదు.
139. గమనిక: Mr. Natesan, Smt. Naraini Devi v. Smt. Ramo Devi ((1976) 1 SCC 574)పై బలంగా ఆధారపడ్డారు; ఆ కేసులో Fazal Ali J. కూడా ఉన్నారు. ఇది నేరుగా ఈ అంశంపై ఉంది. అక్కడ award కింద వితంతువు జీవితకాలం ఆస్తిని అద్దెకు ఇవ్వవచ్చు, అది సెక్షన్ 14(2) కింద restricted estate అని ఈ కోర్టు తీర్పు చెప్పింది.
140. నిర్ణయం: Naraini Deviలో ఈ అంశాలను కోర్టు దృష్టికి తేలేదు, వాదించలేదు. అవి: హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు స్వభావం, proviso పరిమిత పరిధి, వివరణ ప్రభావం. ఆ కేసు Badri Parshadను విభేదించిన ఆధారం సరైనదిగా కనిపించదు.
141. కారణం: Naraini Devi Badri Parshadను విభేదించింది, ఎందుకంటే అక్కడి వితంతువుకు అప్పుడు అమల్లో ఉన్న హిందూ చట్టం ప్రకారం భర్త ఇంట్లో వాటా లేదా ఆసక్తి ఉంది, అది ముందే ఉన్న హక్కు. విభజనలో లేదా భరణానికి బదులుగా ఇచ్చిన ఆస్తిని ఒకే వర్గంలో ఉంచే వివరణ వైపు కోర్టు దృష్టి వెళ్లలేదు.
142. నిర్ణయం: Naraini Deviలో Division Bench తీర్పు సరిగ్గా నిర్ణయించబడలేదు, అది రద్దు చేయబడింది.
143. గమనిక (పరిశీలన): వ్యతిరేక అభిప్రాయాన్ని అంగీకరిస్తే, వీలునామా లేని హిందూ వారసత్వ చట్టంలోని ఒక భాగంపై శాసన ప్రక్రియ ఓడిపోతుంది. అది హిందూ స్త్రీల సామాజిక ఆకాంక్షలను, particularly in the International Year of Women, అణచివేస్తుంది. పార్లమెంటు పూడ్చిపెట్టాలనుకున్న అసహ్యకరమైన వారసత్వాన్ని అది పునరుద్ధరిస్తుంది.
144. నిర్ణయం: సెక్షన్ 14(1), (2) వ్యాఖ్యానంపై Fazal Ali J. ఏడు ముగింపులను సంక్షేపంగా చెప్పారు.
     1. హిందూ స్త్రీ భరణ హక్కు ఒక ఖాళీ లాంఛనం కాదు, దయగా ఇచ్చిన భ్రమ కూడా కాదు. ఇది భార్యాభర్తల ఆధ్యాత్మిక సంబంధం నుంచి వచ్చి ఆస్తికి వ్యతిరేకంగా ఉండే స్పష్టమైన హక్కు. స్వచ్ఛమైన శాస్త్రీయ చట్టం దాన్ని గుర్తిస్తుంది, యాజ్ఞవల్క్యుడి నుంచి మనువు వరకు పూర్వ న్యాయశాస్త్రజ్ఞులు దాన్ని నొక్కి చెప్పారు. ఇది ఆస్తిపై హక్కు కాకపోవచ్చు, కానీ ఆస్తికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న హక్కు. charge సృష్టిస్తే అది చట్టరీత్యా అమలు చేయదగినదవుతుంది. charge లేకపోయినా అది ముందే ఉన్న హక్కు. దాన్ని ప్రకటించే లేదా గుర్తించే బదిలీ కొత్త హక్కుపత్రం ఇవ్వదు, ముందే ఉన్న హక్కును ధృవీకరించడం లేదా నిర్ధారించడం మాత్రమే చేస్తుంది.
     2. సెక్షన్ 14(1), వివరణ విస్తృతమైన మాటలు వాడాయి. 1956 చట్టం లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి వాటిని స్త్రీలకు అనుకూలంగా ఉదారంగా అర్థం చేసుకోవాలి.
     3. సెక్షన్ 14(2) తనదైన పరిధి ఉన్న proviso. అది ప్రధాన నిబంధనను, సెక్షన్ 14(1) రక్షణను నాశనం చేసేలా, లేదా దానికి విరుద్ధంగా మారేలా అర్థం చేసుకోకూడదు.
     4. మొదటిసారి స్వతంత్ర, కొత్త హక్కుపత్రాలు సృష్టించే పత్రాలు, డిక్రీలు, awardలు, బహుమతులు లాంటి వాటికి సెక్షన్ 14(2) వర్తిస్తుంది. పత్రం ముందే ఉన్న హక్కులను ధృవీకరించడం, నిర్ధారించడం, ప్రకటించడం లేదా గుర్తించడం మాత్రమే చేస్తే అది వర్తించదు. అప్పుడు restricted estate చట్టరీత్యా అనుమతించదగినది. పత్రం భరణం, విభజన లేదా వాటా లాంటి ముందే ఉన్న హక్కును ప్రకటించడం లేదా గుర్తించడం మాత్రమే చేస్తే, పరిమిత హక్కు సెక్షన్ 14(1) కింద ఆటోమేటిక్‌గా సంపూర్ణ హక్కుగా పెరుగుతుంది. పత్రంలోని పరిమితులను విస్మరించాలి. భరణానికి బదులుగా లేదా విభజనలో వాటాగా కేటాయించిన ఆస్తి, బదిలీ పొందినవారిపై పరిమితులు ఉన్నా సెక్షన్ 14(1) కిందకే వస్తుంది.
     5. వివరణలో విభజనలో, భరణానికి బదులుగా లేదా భరణ బకాయిలుగా పొందిన ఆస్తి లాంటి స్పష్టమైన మాటలు ఉన్నాయి. అవి ఆ వర్గాలకు ఉప-సెక్షన్ (2) వర్తించకుండా చేస్తాయి.
     6. possessed by అనే మాటలకు సెక్షన్ 14(1)లో విశాలమైన పరిధి ఉంది. వాస్తవిక లేదా భౌతిక స్వాధీనం లేకుండా ఆస్తిని కలిగి ఉండటం కూడా వాటిలో ఉంటుంది. preliminary decree కింద వాటా పొందిన వితంతువు, final decree స్వాధీనం ఇవ్వకపోయినా, దాన్ని కలిగి ఉన్నట్టు భావించబడుతుంది. ఆమె స్వాధీనం ఏదో ఒక కోరిక, హక్కు లేదా హక్కుపత్రం ఆనవాలుపై ఉండాలి. ఏ హక్కు లేదా హక్కుపత్రం లేని స్వాధీనాన్ని సెక్షన్ 14 పరిగణించదు.
     7. సెక్షన్ 14(2)లోని restricted estate అనే మాటలు సెక్షన్ 14(1)లోని limited interest కంటే విస్తృతమైనవి. అవి పరిమిత హక్కును మాత్రమే కాక, బదిలీ పొందినవారిపై ఉంచిన ఏ ఇతర పరిమితినైనా కలుపుతాయి.
145. నిర్ణయం (వాస్తవాలకు వర్తింపు): కోర్టు నాలుగు విషయాలు తేల్చింది. (i) కోర్టు ధృవీకరించిన రాజీ కింద 30 జూలై 1949న తులసమ్మకు దావా ఆస్తులు కేటాయించారు. (ii) ఆమె జీవితకాల హక్కు మాత్రమే తీసుకుంది, బదిలీని స్పష్టంగా నిషేధించారు. (iii) ఈ పరిమితులున్నా, చట్టం అమల్లోకి వచ్చిన 1956 వరకు ఆమె స్వాధీనంలోనే ఉంది. (iv) 1960, 1961లో చేసిన బదిలీలు ఆమె సంపూర్ణ హక్కు పొందిన తరువాత జరిగాయి.
146. నిర్ణయం: భరణానికి బదులుగా ఆస్తులను కేటాయించిన రాజీ, ముందే ఉన్న హక్కైన భరణ హక్కును గుర్తించింది మాత్రమే. కాబట్టి ఆమె కేసు సెక్షన్ 14(2) నుంచి బయటకు వెళ్లి, వివరణతో కలిపి చదివిన సెక్షన్ 14(1) కిందకు నేరుగా వస్తుంది. 1956 చట్టం అమల్లోకి వచ్చినప్పుడు ఆమె స్వాధీనంలో ఉన్నందున సంపూర్ణ హక్కు పొందింది. కోర్టు మాటల్లో, "any restrictions placed under the compromise would have to be completely ignored". అంటే రాజీలో విధించిన పరిమితులను పూర్తిగా విస్మరించాలి.
147. నిర్ణయం: ఆమెకు పరిమిత హక్కు మాత్రమే ఉందని, బదిలీలను రద్దు చేయాలని హైకోర్టు భావించడం పొరపాటు. అది చట్టంపై తప్పుడు అవగాహనతో దావాను అనుమతించింది.

Authorities

కింది జాబితా ప్రతి కేసును, తీర్పులో ముద్రించినట్లు దాని citation ను, కోర్టు దాన్ని ఎలా వాడిందో, ఏ అభిప్రాయంలో అన్నది చూపుతుంది.

ఈ కోర్టు

• S.S. Munna Lal v. S.S. Rajkumar, [1962] Supp. 3 SCR 418 — అనుసరించింది; సెక్షన్ 14(1) పరిమిత హక్కును సంపూర్ణ ఎస్టేట్‌గా మారుస్తుంది, preliminary decree కింద వాటా possessed ఆస్తి (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Gummalapura Taggina Matada Kotturuswami v. Setra Veeravva, [1959] Supp. 1 SCR 968 — అనుసరించింది; possessed of అంటే ఒకరి చేతిలో లేదా అధీనంలో ఆస్తిని కలిగి ఉండటం (Bhagwati J.).
• Mangal Singh v. Rattno, AIR 1967 SC 1786 / [1967] 3 SCR 454 — అనుసరించింది; possessed by లో వాస్తవిక స్వాధీనం వెలుపల ఉన్న సొంత ఆస్తి కూడా ఉంటుంది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Badri Pershad v. Smt. Kanso Devi, [1970] 2 SCR 95 — అనుసరించింది; సెక్షన్ 14(2) ఒక proviso, మొదటిసారి సముపార్జనకే వర్తిస్తుంది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Nirmal Chand v. Vidya Wanti (dead), Civil Appeal No. 609 of 1965, 21 జనవరి 1969న నిర్ణయం — అనుసరించింది; చట్టాన్ని నమోదు చేసే పరిమితి సెక్షన్ 14(1)కు అడ్డంకి కాదు (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Rani Bai v. Shri Yadunandan Ram, [1969] 3 SCR 789 — అనుసరించింది; తెలిసి చేసిన బదిలీ వల్ల వితంతువు భరణ హక్కు పోదు (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Eramma v. Verrupanna, [1966] 2 SCR 626 — ప్రస్తావించింది; వితంతువుకు కొంత హక్కుపత్రం ఆనవాలు ఉండాలి (Fazal Ali J.).
• Sukhram v. Gauri Shanker, [1968] 1 SCR 476 — ప్రస్తావించింది; సెక్షన్ 14 శాస్త్రీయ పరిమితులను తొలగిస్తుంది (Fazal Ali J.).
• Smt. Naraini Devi v. Smt. Ramo Devi, [1976] 1 SCC 574 — రద్దు చేయబడింది (Fazal Ali J.).

Privy Council, భారతీయ హైకోర్టులు

• Narayan Rao Ramchandra Pant v. Ramabai, LR 6 IA 114 (Privy Council) — భరణ హక్కు common law నుంచి పుడుతుంది (Fazal Ali J.).
• Mst. Dan Kuer v. Mst. Sarla Devi, LR 73 IA 208 (Privy Council) — West J.ను ఆమోదించింది; ఉమ్మడి కుటుంబపు రెండు బాధ్యతలు (Fazal Ali J.).
• Pratapmull Agarwalla v. Dhanabati Bibi, LR 63 IA 33 (Privy Council) — తల్లికి భరణంపై ముందే ఉన్న హక్కు ఉంది (Fazal Ali J.).
• Hemangini Dasi v. Kedarnath Kundu Chowdhry, ILR 16 Cal 758 (Privy Council) — ఉమ్మడి ఎస్టేట్‌పై భరణం charge (Fazal Ali J.).
• Lakshman Ramchandra Joshi v. Satyabhamabai, ILR 2 Bom 494 — భరణం ఎస్టేట్‌పై charge (Fazal Ali J.).
• Narbadabai v. Mahadeo Narayan, ILR 5 Bom 99 — అదే అభిప్రాయాన్ని పునరావృతం చేసింది (Fazal Ali J.).
• Srimati Bhagabati v. Kanailal Mitter, (1872) 8 Ben LR 225 — Privy Council ఉదహరించింది (Fazal Ali J.).
• Sheo Dyal Tewaree v. Judoonath Tewaree, (1868) 9 WR 61 — వితంతువుకు భరణంపై ముందే ఉన్న హక్కు ఉంది (Fazal Ali J.).
• Srinath Das v. Probodh Chunder Das, 11 CLJ 580 — ఆ హక్కు భర్త ఆస్తి హక్కుతో గుర్తింపు పొందింది (Fazal Ali J.).
• K.V. Thangavelu v. The Court of Wards, Madras, [1946] 2 MLJ 143 — వితంతువు అధీన సహ-యాజమాన్యం (Fazal Ali J.).
• Sarojinidevi v. Subrahmanyam, ILR 1945 Mad 61 — ఆ హక్కు 1937 చట్టాన్ని తట్టుకుని నిలుస్తుంది (Fazal Ali J.).
• Jayanti Subbiah v. Alamelu Mangamma, ILR 27 Mad 45 — భరణం వ్యక్తిగత బాధ్యత (Fazal Ali J.).
• Yellawa v. Bhimangavda, ILR 18 Bom 452 — భరణం ఏర్పాటు చేయకుండా వారసుడు స్వాధీనం తిరిగి పొందలేడు (Fazal Ali J.).
• Rachawa v. Shivayanappa, ILR 18 Bom 679 — భరణం సమకూర్చకుండా తెలిసి కొన్నవాడు స్వాధీనం తీసుకోలేడు (Bhagwati J.).
• Rangaswami Naicker v. Chinnammal, AIR 1964 Mad 387 — సెక్షన్ 14(2) ఉద్దేశంపై ఈ కోర్టు ఉదహరించింది (Bhagwati J.).

ఆమోదించిన కేసులు

• B.B. Patil v. Gangabai, AIR 1972 Bom 16 — ఆమోదించింది; Palekar J. తీర్పు చక్కగా తర్కించబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Sumeshwar Misra v. Swami Nath Tiwari, AIR 1970 Pat 348 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Reddayya v. Varapula Venkataraju, AIR 1965 AP 66 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Lakshmi Devi v. Shankar Jha, AIR 1967 Mad 429 — ఆమోదించింది; తరువాతి పాట్నా తీర్పుకు నివేదిక పాట్నా citation కూడా ముద్రించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• N. Venkanegouda v. Hanemangouda, AIR 1972 Mys 286 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Smt. Sharbati Devi v. Pt. Hiralal, AIR 1964 Pb 114 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Sesadhar Chandra Dev v. Smt. Tara Sundari Dasi, AIR 1962 Cal 438 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Saraswathi Ammal v. Anantha Shenoi, AIR 1966 Ker 66 — ఆమోదించింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Kunji Thomman v. Meenakshi, ILR [1970] 2 Ker 45 — Bhagwati J. ఆమోదించారు; అక్కడి వితంతువుకు కొత్త హక్కు వచ్చింది, కాబట్టి సంపూర్ణ హక్కు రాలేదని Fazal Ali J. నివేదిస్తున్నారు
• Chellammal v. Nallammal, [1971] MLJ 439 — సింగిల్ జడ్జి అభిప్రాయంతో ఏకీభవించింది (Fazal Ali J.).

ఆమోదించని లేదా రద్దు చేసిన కేసులు

• Gurunadham v. Sundarajulu, ILR [1968] 1 Mad 467 (ILR [1968] 1 Mad 567 అని కూడా ఉదహరించారు) — తప్పుగా నిర్ణయించబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Santhanam v. Subramania, ILR [1967] 1 Mad 68 — తప్పుగా నిర్ణయించబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• S. Kachapalaya Gurukkal v. V. Subramania Gurukkal, AIR 1972 Mad 279 (AIR 1976 Mad 279 అని కూడా ముద్రించారు) — రద్దు చేయబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Shiva Pujan Rai v. Jamuna Missir, ILR 47 Pat 1118 — తప్పుగా నిర్ణయించబడింది; దాని వాస్తవాల ఆధారంగా వివరించారు (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Gopisetti Kondaiah v. Gunda Subbarayudu, ILR [1968] AP 621 — రద్దు చేయబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Ram Jag Misir v. The Director of Consolidation, U.P., AIR 1975 All 151 — తప్పుగా నిర్ణయించబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Ajab Singh v. Ram Singh, AIR 1959 J&K 92 — రద్దు చేయబడింది (రెండు అభిప్రాయాలు).
• Narayan Patra v. Tara Patrani, [1970] 35 Cuttack LT 667 / AIR 1970 Orissa 131 — ఆమోదించలేదు (Fazal Ali J.).
• G. Kondiah v. G. Subbarayya, [1968] 2 Andh WR 455 — ఒరిస్సా కేసు అనుసరించింది; దానితో పాటు ఆమోదించలేదు (Fazal Ali J.).
• Thatha Gurunadhan Chetti v. Smt. Thatha Navaneethamma — మద్రాసు అభిప్రాయం చట్టరీత్యా సరైనది కాదు (Fazal Ali J.).

నివేదికలో ముద్రించిన ఇదే కేసు పేర్ల ఇతర రూపాలు: Mst. Dan Kaur v. Mst. Sarla Devi; Mangal Singh v. Smt. Rattno; Shiva Pulan Rai & Ors. v. Jamuna Missir & Ors., ILR 47 Pat 1118; Shiva Pujan Rat and Others v. Jamuna Missir and Others; Ajab Singh & Ors. v. Ram Singh & Ors.; Rachawa & Ors. v. Shivayanappa; Lakshman Ramchandra Joshi and Anr. v. Satyabhamabai; Sukhram and Anr. v. Gauri Shanker; Thatha Gurunadharn Chetty v. Thatha Navaneethamma; Kachupalaya Gurukal v. Subramania Gurukkal; Ram Jag Missir v. Director of Consolidation.

Also cited in footnotes: పైన ఇచ్చిన నివేదిక citation లు తప్ప ఏవీ లేవు.

తీర్పు

1. అప్పీలు అనుమతించబడింది.
2. హైకోర్టు తీర్పు, డిక్రీ రద్దు చేయబడ్డాయి.
3. నెల్లూరు జిల్లా జడ్జి తీర్పు పునరుద్ధరించబడింది.
4. వాది దావా కొట్టివేయబడింది.
5. ఖర్చులు: ఈ కోర్టులో ఖర్చులపై ఎలాంటి ఉత్తర్వూ లేదు. కారణాన్ని Fazal Ali J. చెప్పారు: కేసు ప్రత్యేక పరిస్థితులు, భారతదేశ కోర్టులలో ఉన్న తీవ్రమైన న్యాయపరమైన అభిప్రాయ భేదం.

న్యాయసూత్రం / Ratio

హిందూ వారసత్వ చట్టం, 1956 సెక్షన్ 14(2) ఒక పత్రం హిందూ స్త్రీకి మొదటిసారి కొత్త హక్కుపత్రాన్ని సృష్టించినప్పుడు మాత్రమే వర్తిస్తుంది. భరణం లాంటి ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తిస్తూ ఆమెకు ఆస్తి ఇస్తే, సెక్షన్ 14(1) వర్తించి ఆమె పరిమిత హక్కు పూర్తి యాజమాన్యంగా మారుతుంది. Fazal Ali J. మాటల్లో, "any restrictions placed under the compromise would have to be completely ignored". అంటే రాజీలో విధించిన పరిమితులను పూర్తిగా విస్మరించాలి.

తదుపరి పరిణామాలు

ఈ విభాగం పూర్తిగా అందించిన ఒక తరువాతి తీర్పుపై ఆధారపడింది. ఈ కేసు గురించి అది చెప్పినదే ఇక్కడ పేర్కొన్నాం.

Tej Bhan v. Ram Kishan

Tej Bhan (D) through LR. v. Ram Kishan (D) through LRs., 2024 INSC 945, Civil Appeal No. 6557 of 2022, 9 డిసెంబర్ 2024 నాటి ఉత్తర్వు. ధర్మాసనం: Pamidighantam Sri Narasimha, Sandeep Mehta JJ.

• పేరా 1: సెక్షన్ 14లోని inapt draftsmanship, దాని endless confusion గురించి Bhagwati J. చెప్పిన మాటలను ఉత్తర్వు ఉదహరిస్తుంది.
• పేరా 2: తులసమ్మలో రూపొందించిన సూత్రాలు substantially hold the field. కానీ ఇద్దరు, ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనాల కనీసం 18 తీర్పులు varying and sometimes inconsistent with the view taken in Tulsamma’s case. అవి దాని సూత్రాలను వివరిస్తాయి, వేరు చేస్తాయి, పట్టించుకోకుండా దాటిపోతాయి లేదా విస్మరిస్తాయి. కొన్ని దాన్ని sub silentio (గమనించకుండా) వదిలి వెళ్లాయి.
• పేరా 2: ఇప్పుడు రెండు ఆలోచనా ప్రవాహాలు ఉన్నాయి. ఒకటి తులసమ్మను తిరుగులేని సూత్రంగా అమలు చేస్తుంది. రెండోది, స్త్రీ ఆస్తిని ఎలా పొందింది, ఏ పత్రం వాడారు, స్వాధీనం ఏ సమయంలో అనే దాన్ని బట్టి కేసు నుంచి కేసుకు మారుతుంది.
• పేరా 3: ఇద్దరు జడ్జీల ధర్మాసనం కేసులను సమన్వయం చేయలేకపోయింది. దాని తీర్పు అనేక ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనాలకు లోబడి ఉండేది.
• పేరా 24: ధర్మాసనం అప్పీలును వివరంగా విని ఒక అభిప్రాయానికి వచ్చింది. అనేక పరస్పర విరుద్ధ తీర్పులను గమనించి, సెక్షన్ 14 వ్యాఖ్యానంలో స్పష్టత, నిశ్చితత్వం ఉండాలని చెప్పింది.
• పేరా 4, పేరా 25: ఉత్తర్వును భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి ముందు ఉంచి పెద్ద ధర్మాసనాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని Registryని ఆదేశించారు. సెక్షన్ 14లోని ఉప-సెక్షన్లు (1), (2) పరస్పరం ఎలా పనిచేస్తాయో పెద్ద ధర్మాసనం సూత్రాలను సమన్వయం చేసి, చట్టాన్ని మళ్లీ చెప్పాలి.
• పేరాలు 10, 11: ఉత్తర్వు సెక్షన్ 14ను పేర్కొంటుంది. తరువాత Mangal Singh, "any property possessed by a female Hindu" అనే మాటలను వివరించిందని, ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనమైన Seth Badri Prasad ఉప-సెక్షన్ (2)ను proviso లేదా మినహాయింపుగా పేర్కొందని చెబుతుంది. ఆ మినహాయింపు ముందే ఉన్న హక్కు లేకుండా మొదటిసారి జరిగే సముపార్జనకే వర్తిస్తుంది.
• పేరాలు 5 నుంచి 9: ఈ అప్పీలు భర్త 3 మార్చి 1965 నాటి వీలునామా కింద ఆస్తి కలిగి ఉన్న వితంతువు అమ్మకానికి సంబంధించింది. ఆ వీలునామా ఆమెకు జీవితకాల ఎస్టేట్ ఇచ్చింది. హైకోర్టు Sadhu Singh v. Gurdwara Sahib Narikeను ఇష్టపడింది. Sadhu Singh తులసమ్మకు విరుద్ధమని అపీలుదారు వాదించాడు. ప్రతివాదులు Karmi v. Amru (ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనం)పై ఆధారపడ్డారు.
• పేరా 12: తులసమ్మ మునుపటి కేసులను ఎలా ప్రస్తావించిందో, అనుసరించిందో, ఆమోదించిందో లేదా రద్దు చేసిందో ఉత్తర్వు జాబితా చేస్తుంది. తులసమ్మ ఏడు సూత్రాలను అది మళ్లీ చెబుతుంది.
• పేరా 13: తులసమ్మను Gulwant Kaur v. Mohinder Singhలో అనుసరించారు, దాన్ని ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనం Jaswant Kaur v. Major Harpal Singhలో ధృవీకరించింది.
• పేరా 14: Thota Sesharathamma v. Thota Manikyammaలో ఇద్దరు జడ్జీల ధర్మాసనం తులసమ్మను అనుసరించింది. తులసమ్మ Karmi v. Amruను గమనించలేదని అది పేర్కొంది.
• పేరాలు 16, 17: C. Masilamani Mudaliar v. Idol of Sri Swaminathaswami Thirukoil (ముగ్గురు జడ్జీల ధర్మాసనం, 1996) తులసమ్మను అనుసరించింది. Munni Devi v. Rajendra, Kallakuri Pattabhiramswamy v. Kallakuri Kamaraju సహా అనేక ఇతర కేసులు కూడా దాన్ని అనుసరించాయి.
• పేరాలు 18 నుంచి 22: రెండో ప్రవాహం Karmi v. Amruతో మొదలై Bhura v. Kashi Ram, Gumpha v. Jaibai, Sadhu Singhలలో కొనసాగింది. తులసమ్మ ratio, చట్టం తేదీన స్త్రీ హక్కు ఛాయతో ఆస్తి స్వాధీనంలో ఉన్నప్పుడే వర్తిస్తుందని చెప్పిన Sadhu Singh భాగాన్ని ఉత్తర్వు ఉదహరిస్తుంది.
• పేరా 23: తులసమ్మను అనుసరించిన తీర్పులు Karmi, Bhura, Gumphaలలోని విరుద్ధ స్వరం గురించి పైపైన మాత్రమే వ్యాఖ్యానించాయి. ఆ కేసులను clearly and categorically overruled చేయలేదు.

Other later cases (not summarized): ఈ కేసులు Tej Bhan ఉత్తర్వులో పేర్కొనబడ్డాయి, వాటి పాఠాలు తెచ్చుకోలేదు.

• Jupudy Pardha Sarathy v. Pentapati Rama Krishna, (2016) 2 SCC 56 (పాఠం తెచ్చుకోవడం విఫలమైంది).
• Karmi v. Amru, (1972) 4 SCC 86; Bhura v. Kashi Ram, (1994) 2 SCC 111; Gumpha v. Jaibai, (1994) 2 SCC 511; Sadhu Singh v. Gurdwara Sahib Narike, (2006) 8 SCC 75; Sharad Subramanyan v. Soumi Mazumdar, (2006) 8 SCC 91.
• Gulwant Kaur v. Mohinder Singh, (1987) 3 SCC 674; Jaswant Kaur v. Major Harpal Singh, (1989) 3 SCC 572; Thota Sesharathamma v. Thota Manikyamma, (1991) 4 SCC 312; Balwant Kaur v. Chanan Singh, (2000) 6 SCC 310; Shakuntala Devi v. Kamla, (2005) 5 SCC 390; V. Kalyanaswamy v. L. Bakthavatsalam, (2021) 16 SCC 543.
• C. Masilamani Mudaliar v. Idol of Sri Swaminathaswami Thirukoil, (1996) 8 SCC 525; Bhoomireddy Chenna Reddy v. Bhoospalli Pedda Verrappa, (1997) 10 SCC 673; Nazar Singh v. Jagjit Kaur, (1996) 1 SCC 35; Santosh v. Saraswathibai, (2008) 1 SCC 465; Munni Devi v. Rajendra, (2022) 17 SCC 434; Kallakuri Pattabhiramswamy v. Kallakuri Kamaraju, 2021 INSC 883; Raghubar Singh v. Gulab Singh, (1998) 6 SCC 314; Mangat Mal v. Punni Devi, (1995) 6 SCC 88.
• Gaddam Ramakrishnareddy, (2010) 9 SCC 602; Jagan Singh v. Dhanwanti, (2012) 2 SCC 628; Shivdev Kaur v. R.S. Grewal, (2013) 4 SCC 636; Ranvir Dewan v. Rashmi Khanna, (2018) 12 SCC 1; Jogi Ram v. Suresh Kumar, (2022) 4 SCC 274.

తులనాత్మక విశ్లేషణ

• Tej Bhan ఉత్తర్వు తులసమ్మను తరువాతి కేసుల ప్రవాహం పక్కన పెడుతుంది. తులసమ్మ సెక్షన్ 14(2)ను ఇరుకుగా చదువుతుంది; కొత్త హక్కుపత్రం సృష్టించే గ్రాంట్‌కే వర్తించే proviso గా చూస్తుంది.
• రెండో ప్రవాహం Karmi v. Amruతో మొదలవుతుంది. Gumpha v. Jaibai, Sadhu Singhలలో, ఉత్తర్వు సంక్షేపించినట్లు, వీలునామా విధించిన వితంతువు ఎస్టేట్ పరిమితులు నిలిచేలా సెక్షన్ 14(2)ను సెక్షన్ 30తో కలిపి చదువుతారు.
• పేరా 15: Karmi చట్టాన్ని గానీ, ముందటి తీర్పులను గానీ విశ్లేషించలేదని ఉత్తర్వు చెబుతుంది, అయినా తరువాతి కేసులు దాని సూత్రాన్ని అనుసరించాయి.
• పేరా 20: స్త్రీ వారసురాలిగా తీసుకుంటే సంపూర్ణంగా తీసుకుంటుందని, కానీ devise కింద తీసుకుంటే పరిమితి వర్తిస్తుందని Sadhu Singh చెప్పింది. తులసమ్మ దానికి బదులు, ఆమెకు భరణం లాంటి ముందే ఉన్న హక్కు ఉందా అని అడుగుతుంది.

విమర్శనాత్మక విశ్లేషణ

తీర్పు పాఠం ఆధారంగా విశ్లేషణ.

• తీర్పులో సంఖ్యల పేరాలు లేవు, రెండు అభిప్రాయాల నిర్మాణం కూడా భిన్నంగా ఉంది. Bhagwati J. సెక్షన్ 14 నిర్మాణం నుంచి తర్కిస్తారు. Fazal Ali J. శాస్త్రీయ చట్టం గురించి సుదీర్ఘ వివరణ, హైకోర్టు కేసుల సమీక్ష జోడించారు.
• ముగింపులు ఒకటే, కానీ Fazal Ali J. తాను భాగస్వామిగా ఉన్న Naraini Deviను కూడా రద్దు చేశారు. Bhagwati J. ఆ కేసును ప్రస్తావించలేదు.
• సెక్షన్ 14(2)కు Fazal Ali J. చెప్పిన మూడు షరతుల్లో, పత్రం కొత్త హక్కుపత్రం ఇవ్వకపోతే Section 14(1) would have no application అని ఉంది. అభిప్రాయంలోని మిగతా భాగంతో కలిపి చదివితే ఇది సెక్షన్ 14(2) కోసం ఉద్దేశించినట్టు కనిపిస్తుంది. పాఠం దీన్ని వివరించదు.
• అలాగే, Fazal Ali J. మూడో లోపంలో, వివరణ అలాంటి ఆస్తిని ఉప-సెక్షన్ (1) నుంచి expressly exclude చేస్తుందని ఉంది. ఆయన స్వంత ముగింపుతో పోలిస్తే ఇది కూడా విచిత్రంగా ఉంది.
• Kachapalaya Gurukkalను నివేదిక ఒకచోట Civil Appeal No. 135 of 1973 అని, మరొకచోట No. 126 of 1972 అని చెబుతుంది. ఏది సరైనదో తీర్పు చెప్పదు.
• తులసమ్మ పాఠం వీలునామాల గురించి చర్చించదు. స్త్రీ ఆస్తిని ఎలా పొందింది, ఏ పత్రం వాడారు, స్వాధీనం ఏ సమయంలో అన్న దానిపై తరువాతి కేసులు భిన్నంగా ఉన్నాయని తరువాతి Tej Bhan ఉత్తర్వు, తన రెండవ, పద్దెనిమిదవ పేరాలలో చెబుతుంది.

ప్రాముఖ్యత

• భరణానికి బదులుగా వితంతువుకు కేటాయించిన ఆస్తి, పత్రం ఎలాంటి పరిమితులు విధించినా సెక్షన్ 14(1) కిందకే వస్తుందని కోర్టు తీర్పు చెప్పింది.
• ఈ అంశంపై హైకోర్టుల మధ్య ఉన్న విభేదాన్ని ఇది పరిష్కరించింది; Bhagwati J. దాన్ని గందరగోళంగా వర్ణించవచ్చని చెప్పారు.
• ఇది ఈ కోర్టు ముందటి తీర్పు Naraini Deviని రద్దు చేసింది.
• హిందూ వారసత్వ చట్టం, 1956ను హిందూ స్త్రీలకు సమానత్వం ఇవ్వడానికి ఉద్దేశించిన సామాజిక శాసనంగా ఇది పరిగణించింది.
• తదుపరి చట్టం: 2024 నాటి Tej Bhan ఉత్తర్వు, తులసమ్మ సూత్రాలు substantially hold the field అని చెబుతుంది. సెక్షన్ 14పై విరుద్ధ తీర్పులు పెద్ద ధర్మాసనానికి నివేదనకు దారితీశాయని కూడా అది చూపుతుంది.

పరీక్షకు ముఖ్యమైన అంశాలు

• నియమం: మొదటిసారి కొత్త హక్కుపత్రం సృష్టించే గ్రాంట్‌కే సెక్షన్ 14(2) వర్తిస్తుంది. భరణం లాంటి ముందే ఉన్న హక్కును గుర్తిస్తూ ఇచ్చిన ఆస్తి సెక్షన్ 14(1) కిందకు వస్తుంది.
• ముఖ్య పదబంధం: వితంతువు భరణ హక్కు jus ad rem, అంటే ఆస్తికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న హక్కు, అది undoubtedly a pre-existing right.
• ఉచ్చు: పత్రంలోని life interest లేదా no alienation లాంటి నిషేధ పదాలు స్వయంగా సెక్షన్ 14(2)ను తీసుకురావు.
• ఉచ్చు: సెక్షన్ 14(2)లోని restricted estate సెక్షన్ 14(1)లోని limited owner కంటే విస్తృతమైనది. బదిలీ పొందినవారిపై ఉన్న ఏ పరిమితినైనా అది కలుపుతుంది.
• పద్ధతి: సెక్షన్ 14(2) ఒక proviso. అది సెక్షన్ 14(1)ను, వివరణను నాశనం చేయకుండా ఇరుకుగా చదవబడుతుంది.
• స్వాధీనం: possessed by అంటే భౌతిక స్వాధీనం లేకుండా ఆస్తి కలిగి ఉండటం. కానీ వితంతువుకు కొంత హక్కుపత్రం ఆనవాలు ఉండాలి; హక్కు లేని అతిక్రమణదారు పరిధిలోకి రాడు.
• రద్దైనవి: Naraini Devi, Gopisetti Kondaiah, Kachapalaya Gurukkal, Ajab Singh. B.B. Patil v. Gangabai ఆమోదించబడింది.
• అభిప్రాయాలు: Bhagwati J. తన తరఫున, Gupta J. తరఫున రాశారు. Fazal Ali J. concurring (ఏకీభవించే) అభిప్రాయం ఇచ్చారు.

ఈ పేజీ తీర్పు పూర్తి పాఠం ఆధారంగా తయారు చేయబడింది.