Bijoe Emmanuel v. State of Kerala (బిజో ఇమ్మాన్యుయేల్ v. కేరళ రాష్ట్రం)

యెహోవా సాక్షుల మతానికి చెందిన ముగ్గురు పాఠశాల పిల్లలు జాతీయ గీతం సమయంలో గౌరవంగా మౌనంగా నిలబడ్డారు, కానీ తమ మతం నిషేధించడంతో పాడలేదు. పాఠశాల వారిని బహిష్కరించింది. ఆ బహిష్కరణ ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25(1)లను ఉల్లంఘించిందని సుప్రీంకోర్టు తీర్పు చెప్పింది.

త్వరిత పునశ్చరణ

పక్షకారులు

Bijoe, Binu Mol మరియు Bindu Emmanuel — అప్పీలుదారులు (హైకోర్టులో పిటిషనర్లు). యెహోవా సాక్షుల మత విశ్వాసులైన ముగ్గురు పాఠశాల పిల్లలు.

State of Kerala and others — ప్రతివాదులు. రాష్ట్రం, దాని విద్యా అధికారులు; పిల్లలను బహిష్కరించాలని Deputy Inspector of Schools హెడ్ మిస్ట్రెస్‌కు సూచించారు.

విచారణ చరిత్ర

1. Deputy Inspector of Schools సూచనల మేరకు హెడ్ మిస్ట్రెస్ పిల్లలను 26 జూలై 1985 నుండి పాఠశాల నుండి బహిష్కరించారు.
2. ప్రభుత్వం ఉత్తర్వులు ఇచ్చేవరకు పిల్లలను పాఠశాలకు హాజరు కానివ్వాలని తండ్రి విజ్ఞప్తులు చేశారు. తాను నిస్సహాయురాలినని హెడ్ మిస్ట్రెస్ చెప్పారు.
3. పిల్లలు కేరళ హైకోర్టులో రిట్ పిటిషన్ (అధికారిపై కోర్టు ఉత్తర్వు కోరే పిటిషన్) దాఖలు చేశారు. పాఠశాలకు హాజరు కాకుండా అధికారులు అడ్డుకోకుండా ఉత్తర్వు కోరారు.
4. ఒక్క న్యాయమూర్తి ఆ కోరికను తిరస్కరించారు.
5. 7.12.1985 నాటి ఉత్తర్వుతో, W.A. No. 483 of 1985లో, Division Bench కూడా తిరస్కరించింది.
6. పిల్లలు ఆర్టికల్ 136 కింద ప్రత్యేక అనుమతి (అప్పీలుకు అనుమతి) ద్వారా Civil Appeal No. 870లో ఈ కోర్టుకు వచ్చారు.
7. ఈ కోర్టు అప్పీలును 11 ఆగస్టు 1986న నిర్ణయించింది.

వాస్తవాలు

1. ముగ్గురు పిల్లల అప్పీలుదారులు Bijoe, Binu Mol, Bindu Emmanuel. వారు యెహోవా సాక్షుల మత విశ్వాసులు, పాఠశాలకు వెళ్తారు.
2. ప్రతిరోజూ ఉదయం అసెంబ్లీలో జాతీయ గీతం Jana Gana Mana పాడతారు. పిల్లలు గౌరవంగా నిలబడతారు, కానీ పాడరు.
3. వారి మత విశ్వాసం నిషేధించడం వల్ల వారు పాడరు. వారి అభ్యంతరం గీతంలోని పదాలపైనా, భావాలపైనా కాదు; పాడటంపైనే.
4. వారి అక్కలు కూడా ముందుగా అదే పాఠశాలలో చదివి, అనేక సంవత్సరాలు ఇలాగే చేశారు. ఎవరూ పట్టించుకోలేదు, అది అగౌరవమనీ దేశభక్తి లేమనీ ఎవరూ భావించలేదు.
5. 1985 జూలైలో శాసనసభ సభ్యుడైన ఒక పెద్దమనిషి దీనిని గమనించారు. పిల్లల ప్రవర్తన దేశభక్తి లేనిదని భావించి శాసనసభలో ప్రశ్న అడిగారు.
6. విచారించి నివేదిక ఇవ్వడానికి ఒక Commission నియమించారు. నివేదిక కోర్టు వద్ద లేదు. పిల్లలు చట్టాన్ని గౌరవించేవారని, జాతీయ గీతం పట్ల అగౌరవం చూపలేదని Commission చెప్పినట్లు కోర్టుకు తెలిపారు.
7. పిల్లలు బాగా ప్రవర్తించలేదని గానీ, గీతం సమయంలో ఎప్పుడైనా అగౌరవంగా ప్రవర్తించారని గానీ ఎవరి వాదనా కాదని కోర్టు నమోదు చేసింది. వారు ఎల్లప్పుడూ గౌరవంగా మౌనంగా నిలబడ్డారు.
8. Deputy Inspector of Schools సూచనల మేరకు హెడ్ మిస్ట్రెస్ పిల్లలను 26 జూలై 1985 నుండి బహిష్కరించారు.
9. అధికారులు Director of Public Instruction, కేరళ జారీ చేసిన రెండు సర్క్యులర్లపై ఆధారపడ్డారు. ఒకటి సెప్టెంబరు 1961 నాటిది, మరొకటి ఫిబ్రవరి 1970 నాటిది.
10. మొదటి సర్క్యులర్ ఉపాధ్యాయులు, విద్యార్థుల కోసం Code of Conduct. నియమం ప్రకారం పాఠశాల అంతా జాతీయ గీతాలాపనలో పాల్గొనాలని అది చెబుతుంది.
11. రెండవ సర్క్యులర్ 2వ పేరా ప్రతిరోజూ ఉదయం అసెంబ్లీని తప్పనిసరి చేస్తుంది. గీతం తర్వాత పాఠశాల అంతా కలిసి National Pledge చేస్తుంది.

లేవనెత్తిన వివాదాంశాలు

తీర్పు వివాదాంశాలను సంఖ్యలవారీగా ఇవ్వలేదు. కింది ప్రశ్నలు కోర్టు తాను పరిశీలించవలసినదిగా చెప్పిన అంశాలను అనుసరిస్తాయి.

1. జాతీయ గీతం సమయంలో మౌనంపై కేరళ విద్యా అధికారులు విధించిన నిషేధం, పాఠశాల నుండి బహిష్కరణతో అమలు చేయడం, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25 హామీ ఇచ్చిన హక్కులకు అనుగుణంగా ఉందా?
2. జాతీయ గీతం పాడాలని ఏదైనా చట్టం నిర్బంధిస్తుందా, లేదా పాడకుండా గౌరవంగా నిలబడటం అగౌరవమా?
3. పిల్లలను బహిష్కరించడానికి Kerala Education Act లేదా Kerala Education Rules అధికారం ఇస్తాయా?
4. శాఖాపరమైన ఆదేశాలైన ఆ రెండు సర్క్యులర్లు ఆర్టికల్ 19(1)(a) కింద హక్కును పరిమితం చేయగలవా?
5. తమ అంతఃకరణపూర్వక మత విశ్వాసం కారణంగా పాడకుండా ఉండే హక్కు ఆర్టికల్ 25(1) కింద పిల్లలకు ఉందా?
6. మతపరమైన వర్గం (ఉమ్మడి విశ్వాసం, సంస్థ, పేరు ఉన్న సమూహం)కు చెందినవారు ఆర్టికల్ 25(1) కింద హక్కును క్లెయిమ్ చేయగలరా?

వాదనలు

అప్పీలుదారుల న్యాయపరమైన వాదనలను తీర్పు విడిగా చెప్పలేదు. వారి రిట్ పిటిషన్ ద్వారా, కోర్టు అంగీకరించిన వాస్తవాల ద్వారా వారి కేసును నమోదు చేసింది.

అప్పీలుదారుల తరఫున

1. సాక్షులైన విద్యార్థులు గీతం పాడరు, కానీ గౌరవం చూపడానికి లేచి నిలబడతారని రిట్ పిటిషన్ చెబుతుంది.
2. తమ నిజాయితీ గల నమ్మకం, విశ్వాసం కారణంగానే పాడటం మానుకుంటారని అది చెబుతుంది. తమ దేవుడైన యెహోవాకు చేసే ప్రార్థనలలో తప్ప మరే ఆచారంలోనూ పాల్గొనడానికి తమ మతం అనుమతించదు.
3. వారి అభ్యంతరం గీతంలోని భాషపైనా, భావాలపైనా కాదు. Jana Gana Mana, God save the Queen, Star-spangled banner — ఏ దేశ జాతీయ గీతాన్నీ వారు పాడరు.
4. పాఠశాలకు హాజరు కాకుండా అధికారులను అడ్డుకోవాలని వారు హైకోర్టును కోరారు.

ప్రతివాదుల తరఫున

1. Director of Public Instruction, కేరళ జారీ చేసిన సెప్టెంబరు 1961, ఫిబ్రవరి 1970 నాటి రెండు సర్క్యులర్లపై కేరళ విద్యా అధికారులు ఆధారపడ్డారు.
2. అప్పీలుదారులు ఒక మతపరమైన వర్గానికి చెందినవారని Shri Vishwa Nath Iyer, Shri Potti వాదించారు. అలాంటి వ్యక్తులు ఆర్టికల్ 25(1) హామీ ఇచ్చిన ప్రాథమిక హక్కును క్లెయిమ్ చేయలేరని చెప్పారు.
3. ఈ వాదనకు వారు Jagdishwaranand v. Police Commissioner, Calcutta, AIR 1984 SC 51లోని ఒక వాక్యంపై ఆధారపడ్డారు.
4. ప్రతివాదుల తరఫున మరే ఇతర వాదననూ తీర్పు నమోదు చేయలేదు.

కోర్టు తార్కికం

కోర్టు తీర్పును Chinnappa Reddy, J. వెలువరించారు. తీర్పులో సంఖ్యలతో కూడిన పేరాలు లేవు, కాబట్టి పేరా సంఖ్యలు ఇవ్వలేదు. దశలు తీర్పు క్రమాన్నే అనుసరిస్తాయి.

Chinnappa Reddy, J. అభిప్రాయం (కోర్టు తరఫున)

హైకోర్టు దృక్పథం, పిల్లల నమ్మకం

1. గమనిక: బహిష్కరణ వాస్తవాలను కోర్టు వివరించింది. అంతఃకరణకు సంబంధించిన విషయాలు సున్నితమైనవి, భావోద్వేగభరితమైనవి, వాటిని వదిలేయడమే మంచిదని అది చెప్పింది.
2. నిర్ణయం: హైకోర్టు తప్పుదారి పట్టి, అసలు విషయం నుండి పక్కకు వెళ్ళింది. గీతంలోని ప్రతి పదాన్ని, ప్రతి భావాన్ని పరిశీలించి, మతపరమైన సున్నితత్వాలను కించపరిచేది ఏదీ లేదని తేల్చింది. అదీ ప్రశ్న కాదు.
3. గమనిక: పిల్లలకు గీతంలోని భాషపైనా, భావాలపైనా అభ్యంతరం లేదు. ఎక్కడ ఉన్నా వారు ఏ జాతీయ గీతాన్నీ పాడరు.
4. నిర్ణయం: పిటిషనర్లు తాము చెప్పేదాన్ని నిజంగా, అంతఃకరణపూర్వకంగా నమ్ముతున్నారు. వారు తమ నమ్మకాలను వట్టిగా పట్టుకోలేదు; వారి ప్రవర్తన ఏ మొండితనం ఫలితమూ కాదు. వారు ఈ నమ్మకాలను మొదటిసారి చెప్పడం లేదు, దేశభక్తి లేమితోనూ చెప్పడం లేదు.
5. గమనిక: యెహోవా సాక్షులు ఇలాంటి నమ్మకాలను ప్రపంచమంతటా వ్యక్తం చేసి, వాటి కోసం నిలబడినట్లు కనిపిస్తుంది. వారి నమ్మకాలను Encyclopaedia Britannicaలో, ఇతర చోట్ల న్యాయపరమైన ప్రకటనలలో గమనించారని కోర్టు చెప్పింది.

యెహోవా సాక్షుల గురించి కోర్టు గమనించినవి

6. గమనిక: New Encyclopaedia Britannica (Macropaedia), Vol. 10, పేజీ 538, వారిని 1870ల ఆరంభంలో Charles Taze Russell ఏర్పాటు చేసిన ప్రళయవాద శాఖ అనుచరులుగా పేర్కొంటుంది.
7. గమనిక: వారు పౌర సమాజానికి దూరంగా ఉంటారని Britannica చెబుతుంది. వారు ఓటు వేయరు, ప్రజా పదవికి పోటీ చేయరు, ఏ సాయుధ దళంలోనూ సేవ చేయరు, జెండాకు వందనం చేయరు, జాతీయ గీతానికి నిలబడరు, pledge of allegiance పఠించరు.
8. గమనిక: వారి వైఖరుల వల్ల ప్రభుత్వాలతో ఘర్షణలు, వ్యాజ్యాలు, మూకదాడులు, జైలు శిక్ష, హింస, మరణం సంభవించాయని Britannica చెబుతుంది. 6,000 మందికి పైగా సాక్షులు Nazi concentration camps లో ఖైదీలుగా ఉన్నారు; Communist, Fascist రాజ్యాలు సాధారణంగా వారి కార్యకలాపాలను నిషేధిస్తాయి.
9. గమనిక: అమెరికాలో ఆ సంస్థ 45 కేసులను Supreme Courtకు తీసుకెళ్లి, మత స్వేచ్ఛ, వాక్ స్వేచ్ఛలలో ముఖ్యమైన విజయాలు సాధించిందని Britannica చెబుతుంది. సైనిక సేవ నుండి మినహాయింపు కోరడంలో, తమ పిల్లలకు రక్త మార్పిడి నిరాకరించడంలో వారు తక్కువ విజయం సాధించారని అది చెబుతుంది.
10. గమనిక: Adelaide Company of Jehovah's Witnesses v. The Commonwealth, 67 CLR 116 (ఆస్ట్రేలియా హైకోర్టు)లోని కేసు వివరణ వారిని వదులుగా ఏర్పడిన సంఘంగా వర్ణిస్తుంది. బైబిల్‌ను అక్షరార్థంగా అర్థం చేసుకోవడమే సరైన మత విశ్వాసానికి ప్రాథమికమని వారు భావిస్తారు.
11. గమనిక: దేవుడు (Jehovah) సర్వోన్నత పాలకుడని వారు నమ్ముతారని ఆ వివరణ చెబుతుంది. Satan తిరుగుబాటు చేసి, సంఘటిత రాజకీయ, మత, ఆర్థిక సంస్థల ద్వారా ప్రపంచాన్ని పాలిస్తాడు. Christ మళ్లీ వచ్చి చెడు శక్తులను కూలదోస్తాడు.
12. గమనిక: ఈ నమ్మకాల వల్ల రాజకీయ సంస్థలు Satan అంగాలని వారు బహిరంగంగా బోధిస్తారు. ప్రపంచ రాజకీయ వ్యవహారాలలో తమకు భాగం లేదని, దేశాల మధ్య యుద్ధాలలో తటస్థంగా ఉండాలని వారు చెబుతారు.
13. గమనిక: దేవుని చట్టానికీ మనిషి చట్టానికీ విరోధం వచ్చినప్పుడు క్రైస్తవుడు ఎల్లప్పుడూ దేవుని చట్టాన్నే పాటించాలని వారు భావిస్తారు. ఈ కారణంతో రాజుకు లేదా ఇతర స్థాపిత మానవ అధికారానికి విధేయతా ప్రమాణం చేయడానికి వారు నిరాకరిస్తారు.
14. గమనిక: Adelaide కేసు, ఆస్ట్రేలియా Commonwealth, National Security (Subversive Associations) Regulationsను యెహోవా సాక్షులపై అమలు చేయకుండా అడ్డుకోవాలని కోరిన దావా నుండి వచ్చింది.
15. గమనిక: Minersville School District v. Gobitis, 84 Law Ed US 1375, West Virginia State Board of Education v. Barnette, 87 Law Ed 1628 అమెరికా Supreme Court కేసులు. వాటిలో యెహోవా సాక్షులు జెండాకు వందనం చేయడానికి, pledge of allegiance పఠించడానికి తమను నిర్బంధించలేరని వాదించారు.
16. గమనిక: Barnetteలో, దేవుని చట్టం తాత్కాలిక ప్రభుత్వం చేసిన చట్టాల కంటే ఉన్నతమైనదనే వారి నమ్మకాన్ని Jackson, J. వివరించారు. వారు Exodus, Chapter XX, verses 4, 5లను అక్షరార్థంగా చదివి, జెండాను ఆ ఆజ్ఞలోని imageగా భావిస్తారు, అందుకే వందనం చేయరు.
17. గమనిక: Donald v. The Board of Education for the City Hamilton, 1945 Ontario Reports 518లో, జెండాకు వందనం చేయడంపై, జాతీయ గీతం పాడటంపై వారి అభ్యంతరాన్ని Ontario Court of Appeals నమోదు చేసింది. ఆ గీతంలోని ప్రార్థన, ప్రస్తుత తాత్కాలిక రాజ్యాలకు భాగం లేని రాబోయే కొత్త ప్రపంచంపై వారి ఆశతో సరిపోదని అది నమోదు చేసింది.
18. గమనిక: Sheldon v. Fannin, 221 Federal Supp. 766 (United States District Court of Arizona), జాతీయ గీతం సమయంలో నిలబడటానికి కూడా నిరాకరించడం నుండి వచ్చింది. రాజు Nebuchadnezzar ఆజ్ఞపై సంగీతానికి వంగి నమస్కరించడానికి నిరాకరించిన Shadrach, Meshach, Abednego ఉదాహరణను ఆ కోర్టు గమనించింది. మత స్వేచ్ఛకు చిహ్నంగా జెండా పట్ల గౌరవంతో Pledge సమయంలో నిలబడటానికి సాక్షులు సిద్ధంగా ఉండటాన్ని కూడా అది గమనించింది.
19. నిర్ణయం: యెహోవా సాక్షులు ఎక్కడ ఉన్నా వింతగా, విచిత్రంగా కనిపించే నమ్మకాలను కలిగి ఉంటారు. కానీ వారి నమ్మకాల నిజాయితీ ప్రశ్నించలేనిది. వారు రాజ్యాంగ రక్షణకు అర్హులా అని కోర్టు తర్వాత అడుగుతుంది.

రాజ్యాంగ నిబంధనలు, పరిశీలించవలసిన ప్రశ్న

17. గమనిక: ఆర్టికల్ 19(1)(a) పౌరులందరికీ వాక్, భావప్రకటన స్వేచ్ఛను హామీ ఇస్తుంది. ఆ హక్కుపై సహేతుకమైన పరిమితులు విధించే చట్టాన్ని ఆర్టికల్ 19(2) రాష్ట్రానికి అనుమతిస్తుంది. ఆ పరిమితులు కింది ప్రయోజనాల కోసం ఉండాలి:
    • భారతదేశ సార్వభౌమత్వం, సమగ్రత;
    • రాష్ట్ర భద్రత;
    • విదేశీ రాజ్యాలతో స్నేహ సంబంధాలు;
    • శాంతిభద్రతలు (సమాజంలో శాంతి, ప్రశాంతత), మర్యాద లేదా నైతికత;
    • లేదా అవి కోర్టు ధిక్కారం, పరువు నష్టం లేదా నేరానికి ప్రేరేపణకు సంబంధించి ఉండాలి.
18. గమనిక: ఆర్టికల్ 25(1) వ్యక్తులందరికీ అంతఃకరణ స్వేచ్ఛ (ఈ పదాన్ని తీర్పు నిర్వచించలేదు)ను హామీ ఇస్తుంది. మతాన్ని స్వేచ్ఛగా profess, practise, propagate చేసే హక్కును కూడా అది హామీ ఇస్తుంది. రెండూ శాంతిభద్రతలు, నైతికత, ఆరోగ్యం, Part IIIలోని ఇతర నిబంధనలకు లోబడి ఉంటాయి.
19. గమనిక: గీతం సమయంలో మౌనంపై నిషేధం, బహిష్కరణ శిక్షతో, ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25లోని హక్కులకు అనుగుణంగా ఉందా అని కోర్టు పరిశీలించాలి.

పాడాలని ఏ చట్టమూ నిర్బంధించదు; నేరం లేదు

20. నిర్ణయం: జాతీయ గీతం పాడాలని ఏ చట్ట నిబంధనా ఎవరినీ నిర్బంధించదు. గౌరవంగా లేచి నిలబడిన వ్యక్తి పాటలో చేరకపోతే అది గీతానికి అగౌరవం కాదు.
21. గమనిక: రాజ్యాంగాన్ని పాటించడం, దాని ఆదర్శాలను, సంస్థలను, జాతీయ జెండాను, జాతీయ గీతాన్ని గౌరవించడం ప్రతి పౌరుని కర్తవ్యమని ఆర్టికల్ 51-A(a) నిర్దేశిస్తుంది.
22. నిర్ణయం: "Proper respect is shown to the National Anthem by standing up when the National Anthem is sung." పాటలో చేరకపోవడం అగౌరవమని చెప్పడం సరికాదు. సరళంగా చెప్పాలంటే, లేచి నిలబడటమే రాజ్యాంగం కోరే గౌరవం.
23. గమనిక: Prevention of Insults to National Honour Act 1971లో రూపొందిందని తీర్పు ప్రధాన భాగం చెబుతుంది. headnote దానిని 1960 చట్టం అంటుంది. సెక్షన్ 2 భారత జాతీయ జెండాకు, భారత రాజ్యాంగానికి జరిగే అవమానాన్ని చూస్తుంది.
24. గమనిక: సెక్షన్ 3 జాతీయ గీతాన్ని చూస్తుంది. జాతీయ గీతాలాపనను ఉద్దేశపూర్వకంగా అడ్డుకునేవారికి, లేదా అలా పాడే సభకు అంతరాయం కలిగించేవారికి మూడేళ్ల వరకు జైలు శిక్ష, లేదా జరిమానా, లేదా రెండూ విధిస్తుంది.
25. నిర్ణయం: గౌరవంగా లేచి నిలబడి తాను పాడకపోవడం, పాడటాన్ని అడ్డుకోదు, పాడే సభకు అంతరాయమూ కలిగించదు. కాబట్టి అది సెక్షన్ 3లోని నేరం కాదు.

Kerala Education Act, Rules

26. నిర్ణయం: Kerala Education Actలో సంబంధిత నిబంధన ఏదీ లేదు.
27. గమనిక: చట్టాన్ని అమలు చేయడానికి, ముఖ్యంగా విద్యా ప్రమాణాలు, అధ్యయన కోర్సులపై, నియమాలు చేయడానికి చట్టంలోని సెక్షన్ 36 ప్రభుత్వాన్ని అనుమతిస్తుంది. Kerala Education Rules ఆ అధికారం కింద చేశారు.
28. గమనిక: Rulesలోని Chapter VIII బోధన ఏర్పాటు, విద్యార్థుల పురోగతిని చూస్తుంది. Rule 8 నైతిక బోధనను కోరుతుంది, కానీ అది ప్రజల సామాజిక లేదా మతపరమైన సున్నితత్వాలను ఏ విధంగానూ గాయపరచకూడదని చెబుతుంది. దేశం పట్ల ప్రేమ ఉన్నత శీలంలోని ఒక భాగం.
29. గమనిక: Chapter IX క్రమశిక్షణను చూస్తుంది. ఉద్దేశపూర్వక అవిధేయత, అల్లరి, మోసం, పరీక్షలలో అక్రమాలు, లేదా ఇతర విద్యార్థులపై అనారోగ్యకర ప్రభావం కలిగించే ప్రవర్తనకు దోషిగా తేలిన విద్యార్థిని మందలించడం, సస్పెండ్ చేయడం లేదా తొలగించడం కోసం Rule 6 నిబంధన చేస్తుంది.
30. నిర్ణయం: Chapter IX, Rule 6లోని తరహా దుష్ప్రవర్తనకు అప్పీలుదారులు ఎప్పుడైనా దోషులుగా తేలారని ఎవరూ సూచించలేదు. కోర్టుకు చెప్పినట్లు, Commission నివేదిక వారు ఎల్లప్పుడూ మంచి ప్రవర్తన, చట్టాన్ని గౌరవించడం, గౌరవంతో ఉన్నారని చెబుతుంది.

రెండు సర్క్యులర్లు, ఆర్టికల్ 19(1)(a)

31. గమనిక: మొదటి సర్క్యులర్ నైతిక, ఆధ్యాత్మిక విలువలను నొక్కి చెబుతుంది. దేశభక్తి శీర్షికలో, పాఠశాల వాతావరణం దేశభక్తిని పెంచాలని, మతం గానీ పార్టీ గానీ దేశప్రేమకు అడ్డు రాకూడదని, నియమం ప్రకారం పాఠశాల అంతా గీతాలాపనలో పాల్గొనాలని అది చెబుతుంది.
32. గమనిక: రెండవ సర్క్యులర్, 2వ పేరాలో, రోజూ ఉదయం అసెంబ్లీని తప్పనిసరి చేస్తుంది. గీతం తర్వాత పాఠశాల అంతా National Pledge చేయాలని కోరుతుంది.
33. నిర్ణయం: ఏ శాసనమూ ఆ సర్క్యులర్లకు అధికారం ఇవ్వలేదు కాబట్టి వాటి వెనుక చట్టపరమైన అనుమతి లేదు. అంతఃకరణపూర్వక మతపరమైన అభ్యంతరం ఉన్న విద్యార్థిని పాడాలని అవి నిర్బంధించవు, చేరకపోతే ఏ శిక్షా పెట్టలేదు.
34. గమనిక: మొదటి సర్క్యులర్ మత సహనాన్ని సరిగ్గానే నొక్కి చెబుతుంది, అన్ని మతాలను సమానంగా గౌరవించాలని అంటుంది.
35. నిర్ణయం: నిజమైన, అంతఃకరణపూర్వక మతపరమైన అభ్యంతరం ఉన్నా ప్రతి విద్యార్థినీ పాడేలా నిర్బంధించేవిగా సర్క్యులర్లను చదివితే, ఆ నిర్బంధం ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25(1)లను స్పష్టంగా ఉల్లంఘిస్తుంది.
36. నిర్ణయం: ఆర్టికల్ 19(1)(a) నుండి (e), (g)లోని స్వేచ్ఛల వినియోగాన్ని నియంత్రించడానికి ఆర్టికల్ 19 క్లాజులు (2) నుండి (6) కింద చేసిన ఏ చట్టమైనా శాసన బలం ఉన్న a law అయి ఉండాలని చట్టం స్థిరపడింది. కేవలం కార్యనిర్వాహక లేదా శాఖాపరమైన ఆదేశం చాలదు.
37. గమనిక: Kharak Singh v. State of U.P., AIR 1963 SC 1295లో, Constitution Bench పోలీసు నిబంధనలను పరిశీలించింది. అవి శాసన ఆధారం లేని శాఖాపరమైన ఆదేశాలు మాత్రమే. ఆర్టికల్ 19(2) నుండి (6) కోసం అవి a law కాదని ధర్మాసనం నిర్ణయించింది. ఆర్టికల్ 21 కింద అవి చట్టం ద్వారా ఏర్పడిన విధానం (చెల్లుబాటయ్యే చట్టం నిర్దేశించిన విధానం) కూడా కావు. పోలీసు చర్య ఒక స్వేచ్ఛను ఉల్లంఘిస్తే, పిటిషనర్ మాండమస్ (అధికారిని తన విధి నిర్వర్తించమని లేదా చట్టవిరుద్ధంగా వ్యవహరించకుండా ఆపమని కోర్టు ఇచ్చే ఉత్తర్వు) పొందవచ్చు.
38. నిర్ణయం: ఆ రెండు సర్క్యులర్లకు శాసన ఆధారం లేదు, అవి కేవలం శాఖాపరమైన ఆదేశాలు. ఆర్టికల్ 19(1)(a) కింద పౌరుని ప్రాథమిక హక్కును నిరాకరించే చర్యకు అవి పునాది కాలేవు.
39. నిర్ణయం: ఆర్టికల్ 19(2)లోని ఏ ప్రయోజనాల కోసమైనా సర్క్యులర్లు జారీ అయ్యాయని చెప్పడం కూడా సాధ్యం కాదు. ఆ ప్రయోజనాలు: సార్వభౌమత్వం, సమగ్రత, రాష్ట్ర భద్రత, విదేశీ రాజ్యాలతో స్నేహ సంబంధాలు, శాంతిభద్రతలు, మర్యాద, నైతికత, కోర్టు ధిక్కారం, పరువు నష్టం, నేరానికి ప్రేరేపణ. అలా జారీ కాకపోతే, హక్కును నిరాకరించడానికి సర్క్యులర్లను ఉపయోగించలేరు.
40. గమనిక: Kameshwar Prasad v. State of Bihar, [1962] Supp. SCR 369లో, Constitution Bench Bihar Government Servants' Conduct Rulesలోని Rule 4Aను పరిశీలించింది. ఆ నియమం ఎంత అమాయకమైన, ప్రజా ప్రశాంతతకు భంగం కలిగించలేని ప్రదర్శననైనా నిషేధించింది. ఆ ఫలితం కలిగించే ప్రదర్శనలకే పరిమితం కాకపోవడమే నియమంలోని దోషమని కోర్టు చెప్పింది.
41. నిర్ణయం: Kharak Singh, Kameshwar Prasadల వెలుగులో, పిల్లలను బహిష్కరించడం ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను ఉల్లంఘించిందని నిర్ణయించడం తప్ప కోర్టుకు మరో మార్గం లేదు. వారు గౌరవంగా మౌనంగా నిలబడ్డారు, పాటలో మాత్రమే చేరలేదు.

ఆర్టికల్ 25

42. గమనిక: శాంతిభద్రతలు, నైతికత, ఆరోగ్యం, Part IIIలోని ఇతర నిబంధనలకు లోబడే ఆర్టికల్ 25(1)ను కోర్టు పేర్కొంది. ఆర్టికల్ 25(2) ఉన్న చట్టాన్ని కాపాడుతుంది. మతాచరణతో ముడిపడిన ఆర్థిక, ద్రవ్య, రాజకీయ లేదా ఇతర లౌకిక కార్యకలాపాన్ని నియంత్రించే లేదా పరిమితం చేసే చట్టం చేసే రాష్ట్ర అధికారాన్ని కూడా అది కాపాడుతుంది. సామాజిక సంక్షేమం, సంస్కరణలకు సంబంధించిన చట్టాన్ని, లేదా ప్రజా స్వభావం గల హిందూ మత సంస్థలను హిందువులందరికీ తెరవడాన్ని అది కాపాడుతుంది. Explanationsను కోర్టు అనవసరమని ఉటంకించలేదు.
43. నిర్ణయం: "Article 25 is an article of faith in the Constitution". Why: నిజమైన ప్రజాస్వామ్యానికి అసలైన పరీక్ష, అతి చిన్న మైనారిటీ కూడా రాజ్యాంగం కింద తన గుర్తింపును పొందగలగడమేనని గుర్తిస్తూ ఈ ఆర్టికల్‌ను చేర్చారు. ఆర్టికల్ 25ను అర్థం చేసుకునేటప్పుడు దీనిని గుర్తుంచుకోవాలి.
44. గమనిక: ఆర్టికల్ 25 కింద హక్కు (1) శాంతిభద్రతలు, నైతికత, ఆరోగ్యం, (2) Part IIIలోని ఇతర నిబంధనలు, (3) ఆర్టికల్ 25(2)(a) లేదా (b) తరహా ఏ చట్టానికైనా లోబడి ఉంటుంది.
45. నిర్ణయం: ఈ ప్రాథమిక హక్కును ఎప్పుడు ఆహ్వానించినా, ఫిర్యాదు చేసిన చర్య శాంతిభద్రతలు, నైతికత, ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుతుందా, Part IIIలోని ఇతర నిబంధనలను అమలు చేస్తుందా, లేదా ఆర్టికల్ 25(2) కింద చట్టం ద్వారా అధికారం పొందిందా అని కోర్టు పరిశీలించాలి. అలా చేయడం కోర్టు విధి, పని.
46. నిర్ణయం: ఆర్టికల్ 19(2) నుండి (6) లాగే, ఇది శాసన బలం ఉన్న చట్టమై ఉండాలి; కేవలం కార్యనిర్వాహక లేదా శాఖాపరమైన ఆదేశం కాదు.
47. గమనిక: ఆర్టికల్ 25 సంఘటిత సమాజంలో మతాన్ని కాపాడుతుందని Adelaide కేసులో Latham, C.J. చెప్పారు; దీనిని Shirur Muttలో Mukherjea, J. ఉటంకించారు. ఒక చట్టం మత స్వేచ్ఛను ఉల్లంఘిస్తుందా అనే తుది నిర్ణయం పార్లమెంటుకు వదలలేం. ఒక చట్టం సమాజ రక్షణ కోసమా, లేదా ఏ మత స్వేచ్ఛనైనా నిషేధించే చట్టమా అని కోర్టులే నిర్ణయించాలి. చట్టం ఉద్దేశ్యాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోవచ్చు.
48. నిర్ణయం: కోర్టు బాధ్యత గురించి Latham, C.J. చెప్పినది, ఆర్టికల్ 25ను ఆహ్వానించినప్పుడు కోర్టు విధిపై కోర్టు సొంత అభిప్రాయానికి సరిపోతుంది.

నిజమైన నమ్మకమే పరీక్ష

49. గమనిక: ఆర్టికల్ 25లోని మతం అర్థాన్ని The Commissioner, Hindu Religious Endowments, Madras v. Sri Lakshmindra Thirtha Swamiar of Sri Shirur Mutt, [1954] SCR 1005, Ratilal Panachand Gandhi v. The State of Bombay, [1954] SCR 1055, S.P. Mittal v. Union of India, [1983] SCR 729లలో వివరించారు. కింది విషయం తప్ప ఆ వివరణలను ప్రస్తావించనవసరం లేదని కోర్టు చెప్పింది.
50. గమనిక: Shirur Muttలో, Mukherjea, J. యెహోవా సాక్షులను ప్రస్తావించి, Adelaide కేసులో Latham, C.J. అభిప్రాయాన్ని, Barnetteలో అమెరికా Supreme Court అభిప్రాయాన్ని ఆమోదంతో ఉటంకించినట్లు కనిపిస్తుంది.
51. గమనిక: Ratilal Panachand Gandhiలో, Jarnshedji v. Soonabai, 23 Bombay ILR 122లో Davar, J.ను Mukherjea, J. ఉటంకించారు. ఒక సమాజానికి చెందినదిగా రుజువైన నమ్మకాన్ని లౌకిక న్యాయమూర్తి అంగీకరించాలి. ఆ నమ్మకంపై తీర్పు చెప్పడం, లేదా దాత అంతఃకరణలో జోక్యం చేసుకోవడం అతని పని కాదు.
52. నిర్ణయం: Davar, J. పరిశీలనలోని అభిప్రాయాన్ని కోర్టు ఆమోదిస్తుంది. "Our personal views and reactions are irrelevant." ఒక నమ్మకం లేదా ఆచరణ బుద్ధికి, భావానికి నచ్చుతుందా అనేది ప్రశ్న కాదు; అది మత ఆచరణలో భాగంగా నిజంగా, అంతఃకరణపూర్వకంగా ఉందా అనేదే ప్రశ్న. అలా ఉంటే అది ఆర్టికల్ 25 రక్షణ పొందుతుంది, ఆ ఆర్టికల్‌లోని నిబంధనలకు లోబడి.

అమెరికా కేసులు

53. గమనిక: నిజమైన మత కారణాలపై నిరాకరించిన విద్యార్థి విషయంలో, జెండా వందనంలో తప్పనిసరి పాల్గొనడం Fourteenth Amendment హామీ ఇచ్చిన స్వేచ్ఛను ఉల్లంఘిస్తుందా అని Minersville School District v. Gobitis ప్రశ్నించింది. Frankfurter, J. మెజారిటీ తరఫున మాట్లాడి ఆ నిబంధనను సమర్థించారు.
54. గమనిక: పిల్లలకు దేశభక్తి ప్రేరణలు నేర్పే విజ్ఞత కోర్టు స్వతంత్ర తీర్పునకు సంబంధించింది కాదని Frankfurter, J. నిర్ణయించారు. విద్యా విధానంపై చర్చకు న్యాయస్థానం వేదిక కాదని, లేకపోతే కోర్టు దేశానికే స్కూల్ బోర్డు అవుతుందని ఆయన అన్నారు.
55. గమనిక: Frankfurter, J. అభిప్రాయం పూర్తిగా న్యాయపరమైన నిగ్రహం (judicial restraint) అనే ఆయన భావనపై ఆధారపడిందని కోర్టు గమనిస్తుంది.
56. గమనిక: అదే కేసులో Stone, J. విభేదించారు. నైతికతకు, ప్రజా భద్రతకు, ఆరోగ్యానికి, మంచి క్రమానికి ప్రమాదకరమైన మత ఆచారాలను ప్రభుత్వం అణచివేయవచ్చని ఆయన అన్నారు. కానీ విద్యా చర్యగా యువత మత అంతఃకరణను ఉల్లంఘించే ప్రకటనలను నిర్బంధించవచ్చని చెప్పడం చాలా దూరపు అడుగు.
57. గమనిక: స్వేచ్ఛ సారం, వ్యక్తి ఏమి ఆలోచించాలి, ఏమి చెప్పాలి అనే నిర్బంధం నుండి స్వేచ్ఛ అని, కనీసం ఆ నిర్బంధం తన మతం గురించి అబద్ధ సాక్ష్యం చెప్పడానికి అయినప్పుడు, అని Stone, J. అన్నారు. వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛపై రాజ్యం చేసిన ఉల్లంఘనలలో, ధర్మం, ప్రజా మంచి పేరుతో సమర్థించనివి, రాజకీయంగా నిస్సహాయ మైనారిటీలపై ప్రయోగించనివి చాలా తక్కువని ఆయన జోడించారు.
58. నిర్ణయం: Gobitisను మరింత విపులంగా పరిశీలించవలసిన అవసరం లేదు. అదే కోర్టు West Virginia State Board of Education v. Barnetteలో దానిని వెంటనే తిరగదోడింది. Frankfurter, J.తో ఏకీభవించిన Justices Black, Douglas తమ అభిప్రాయం మార్చుకుని Jackson, J.తో ఏకీభవించారు.
59. గమనిక: Barnetteలో, తప్పనిసరి వందనం ఒక నమ్మకాన్ని, ఒక మానసిక వైఖరిని ధృవీకరించమని కోరుతుందని Jackson, J. అన్నారు. అభిప్రాయ ప్రకటన అణచివేత స్పష్టమైన, ప్రస్తుత ప్రమాదం (తక్షణమైన, తీవ్రమైన ముప్పు) ఉన్నప్పుడే సహించబడుతుంది. మౌనం కంటే మరింత అత్యవసర కారణాలపైనే అసంకల్పిత ధృవీకరణను ఆదేశించవచ్చు. నిష్క్రియంగా ఉండటం అలాంటి ప్రమాదం సృష్టించదు.
60. గమనిక: తప్పనిసరి వందనాన్ని సమర్థించడానికి, తన సొంత మనసు మాట్లాడే హక్కును కాపాడే Bill of Rights, తన మనసులో లేనిదానిని పలకమని అధికారులు నిర్బంధించే అవకాశం వదిలేసిందని కోర్టు చెప్పాల్సి ఉంటుందని Jackson, J. జోడించారు.
61. గమనిక: ప్రభుత్వం తన ప్రజల స్వేచ్ఛలకు అవసరానికి మించి బలంగా ఉండాలా, లేదా తన ఉనికిని కాపాడుకోలేనంత బలహీనంగా ఉండాలా అనే Lincoln సందిగ్ధతను Jackson, J. ప్రస్తావించారు. కొద్దిమంది పిల్లలను పాఠశాల నుండి బహిష్కరించే అధికారాన్ని ధృవీకరించడం ప్రభుత్వ బలాన్ని ఘనంగా నిరూపిస్తుందని Lincoln భావించేవారనే సందేహం ఆయనకు ఉంది.
62. గమనిక: పరిమిత అధికారాల ప్రభుత్వం బలహీనంగా ఉండనవసరం లేదని Jackson, J. అన్నారు. హక్కులు సురక్షితమనే హామీ బలమైన ప్రభుత్వంపై భయాన్ని తగ్గిస్తుంది. ఆ హక్కులను అమలు చేయడం బలమైన ప్రభుత్వం కంటే బలహీన ప్రభుత్వాన్ని ఎంచుకోవడం కాదు. అధికారికంగా క్రమశిక్షణలో పెట్టిన ఏకరూపత కంటే మనసు స్వేచ్ఛకు కట్టుబడి ఉండటమే.
63. గమనిక: స్కూల్ బోర్డు అధికారంలో జోక్యం చేసుకుంటే కోర్టు దేశానికే స్కూల్ బోర్డు అవుతుందనే వాదనపై, గ్రామ నిరంకుశులు ఉన్నారు, అలాగే గ్రామ Hampdens కూడా ఉన్నారు; కానీ చట్టం ముసుగులో వ్యవహరించే ఎవరూ రాజ్యాంగ పరిధికి అతీతులు కారని Jackson, J. అన్నారు. ప్రభుత్వ విద్యలో తమ సామర్థ్యంపై వినయపూర్వక అంచనాల వల్ల, స్వేచ్ఛ ఉల్లంఘించబడినప్పుడు కోర్టు తన తీర్పును నిలిపివేయలేదు.
64. గమనిక: రాజకీయాలు, జాతీయవాదం, మతం లేదా ఇతర అభిప్రాయ విషయాలలో ఏది సనాతనమో ఏ అధికారీ నిర్దేశించలేరని, లేదా పౌరులను మాటతో లేదా చర్యతో తమ విశ్వాసాన్ని ఒప్పుకోమని బలవంతం చేయలేరని చెప్పే రాజ్యాంగ నక్షత్రరాశిలో ఏదైనా fixed star ఉంటే అది ఇదేనని Jackson, J. ముగించారు.
65. గమనిక: జెండా వందనాన్ని, pledgeను నిర్బంధించడం రాజ్యాంగ పరిమితులను దాటుతుందని Jackson, J. నిర్ణయించారు. అన్ని అధికారిక నియంత్రణల నుండి First Amendment రక్షించే బుద్ధి, ఆత్మ పరిధిలోకి అది చొరబడుతుంది.

Sheldon v. Fannin, Donald

66. నిర్ణయం: Sheldon v. Fanninలో విద్యార్థులు నిలబడటానికి కూడా నిరాకరించారు. ఆ కేసును కోర్టు పరిశీలించనవసరం లేదు, ఎందుకంటే ఇక్కడ అప్పీలుదారులు గీతం పాడేటప్పుడు ఎల్లప్పుడూ గౌరవంగా నిలబడ్డారు, ఇకపై కూడా నిలబడతారు. ఇది వివాదాస్పదం కాదు.
67. గమనిక: Donald v. Hamilton Board Educationలో, జెండా పట్ల గౌరవం కలిగించడానికే ఉపాధ్యాయులు, స్కూల్ బోర్డు మంచి నమ్మకంతో జెండా వందనాన్ని నిర్దేశించారని Gillanders, J.A. అన్నారు. తన వ్యక్తిగత అభిప్రాయాలతో నడిస్తే, ఏ మంచి మనసున్నవారైనా ఎందుకు అభ్యంతరం చెబుతారో అర్థం చేసుకోవడం కష్టమని ఆయన అన్నారు. కానీ అలాంటి కార్యక్రమాలలో ఏమి ఉంటుందనే దానిపై వ్యక్తిగత అభిప్రాయాల ఆధారంగా సాగడం తప్పుదారి పట్టిస్తుంది.
68. గమనిక: Barnetteలో Jackson, J.ను, ఇతర కేసులను ప్రస్తావించిన తర్వాత, ఆ కార్యక్రమాలకు మతపరమైన లేదా భక్తిపరమైన ప్రాముఖ్యత లేదని కోర్టు చెప్పడం, చట్టం ఇవ్వాలనుకున్న మత స్వేచ్ఛనే నిరాకరించడం కావచ్చని Gillanders, J.A. అన్నారు.
69. గమనిక: శిశు అప్పీలుదారులు చేరడానికి నిరాకరించడం పాఠశాల నైతిక స్థాయికి హాని కలిగించే ప్రవర్తన కాదని Gillanders, J.A. అన్నారు. వారు ఏ మతపరమైన కార్యక్రమంలోనూ పాల్గొనలేదు. కార్యక్రమాలలో చేరకుండా ఉన్నారంతే.
70. నిర్ణయం: పిల్లలు తమ అంతఃకరణపూర్వక మత విశ్వాసం కారణంగా గౌరవంగా నిలబడి కూడా పాటలో చేరనందుకు బహిష్కరించడం, వారి అంతఃకరణ స్వేచ్ఛ హక్కును, మతాన్ని స్వేచ్ఛగా profess, practise, propagate చేసే హక్కును ఉల్లంఘిస్తుందని కోర్టు సంతృప్తి చెందింది.

మతపరమైన వర్గాలపై ప్రతివాదుల వాదన

71. గమనిక: మతపరమైన వర్గానికి చెందినవారు ఆర్టికల్ 25(1) కింద హక్కును క్లెయిమ్ చేయలేరని Shri Vishwa Nath Iyer, Shri Potti వాదించారు. వారు Jagdishwaranand v. Police Commissioner, Calcutta, AIR 1984 SC 51లోని ఒక వాక్యంపై ఆధారపడ్డారు.
72. గమనిక: Ananda Margisకు ప్రజా వీధులు, ప్రదేశాలలో Tandava నృత్యం చేయడానికి ఆర్టికల్ 25 లేదా ఆర్టికల్ 26 కింద ప్రాథమిక హక్కు ఉందా అని ఆ కేసు ప్రశ్నించింది. Ananda Marga ఒక హిందూ మతపరమైన వర్గమని, ప్రత్యేక మతం కాదని అక్కడి కోర్టు కనుగొంది. Tandava నృత్యం Ananda Marga సిద్ధాంతాలకు అవసరమైన మతపరమైన ఆచారం కాదని కూడా అది కనుగొంది.
73. గమనిక: ఆధారపడిన వాక్యం ప్రకారం, పిటిషనర్ తరఫు న్యాయవాది Mr. Tarkunde ఆర్టికల్ 25 రక్షణ కోరారు, కానీ Ananda Marga ప్రత్యేక మతం కాదు కాబట్టి ఆర్టికల్ 25 వర్తింపు రాదు.
74. నిర్ణయం: ఈ వాక్యం ఏదో పొరపాటున తీర్పులోకి చేరినట్లు కనిపిస్తుంది. ఆ కోర్టు ఏ అంశంపై చేసిన తార్కికం నుండీ ఇది అనుసరించదు. తర్వాతి పేరాలలో, ఆ కోర్టు ఆర్టికల్ 25(1) కింద నృత్యం చేసే క్లెయిమ్‌ను స్పష్టంగా పరిశీలించింది.
75. నిర్ణయం: ప్రతివాదుల వాదన నిలబడదు.

ముగింపు

76. నిర్ణయం: ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25(1) కింద అప్పీలుదారుల ప్రాథమిక హక్కులు ఉల్లంఘించబడ్డాయి. వారు రక్షణకు అర్హులు.
77. గమనిక: కోర్టు "our tradition teaches tolerance; our philosophy preaches tolerance; our constitution practices tolerance; let us not dilute it." అనే మాటలతో ముగిస్తుంది.

Authorities

• Kharak Singh v. State of U.P. (AIR 1963 SC 1295): శాఖాపరమైన ఆదేశాలు మాత్రమే అయిన పోలీసు నిబంధనలు ఆర్టికల్ 19(2) నుండి (6) కోసం "a law" కావు. ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను సర్క్యులర్లు పరిమితం చేయలేవని నిర్ణయించడానికి అనుసరించారు.
• Kameshwar Prasad v. The State of Bihar ([1962] Supp. SCR 369; తీర్పు దీనిని Kameshwar Pradesh v. State of Bihar అని కూడా రాస్తుంది): అమాయకమైనవి కూడా అయిన ప్రతి ప్రదర్శననూ నిషేధించే నియమం చెల్లదు. బహిష్కరణ ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను ఉల్లంఘించిందని నిర్ణయించడానికి Kharak Singhతో కలిపి వర్తింపజేశారు.
• Adelaide Company of Jehovah's Witnesses v. The Commonwealth (67 CLR 116, ఆస్ట్రేలియా హైకోర్టు): సాక్షుల నమ్మకాల కోసం, ఒక చట్టం మత స్వేచ్ఛను ఉల్లంఘిస్తుందా అని పార్లమెంటు కాదు కోర్టులే నిర్ణయిస్తాయన్న Latham, C.J. అభిప్రాయం కోసం ఉపయోగించారు. ఆ అభిప్రాయం తన సొంత అభిప్రాయానికి సరిపోతుందని కోర్టు చెప్పింది.
• Minersville School District v. Gobitis (84 Law Ed US 1375, అమెరికా Supreme Court; తీర్పు Minersville School Dist. v. Gobitis అని కూడా రాస్తుంది): న్యాయపరమైన నిగ్రహం కారణంగా తప్పనిసరి జెండా వందనాన్ని సమర్థించింది. Stone, J. విభేదనతో కలిపి గమనించారు; కొద్దికాలానికే తిరగదోడినట్లు చెప్పారు.
• West Virginia State Board of Education v. Barnette (87 Law Ed 1628, అమెరికా Supreme Court): Gobitisను తిరగదోడింది. Jackson, J. అభిప్రాయాన్ని కోర్టు ఆమోదంతో విపులంగా ఉటంకించింది.
• Donald v. The Board of Education for the City Hamilton (1945 Ontario Reports 518, Ontario Court of Appeals; తీర్పు Donald v. Hamilton Board Education అని కూడా రాస్తుంది): సాక్షుల నమ్మకం కోసం, పాల్గొనకపోవడం పాఠశాల నైతిక స్థాయికి హాని చేసే ప్రవర్తన కాదన్న Gillanders, J.A. అభిప్రాయం కోసం గమనించారు.
• Sheldon v. Fannin (221 Federal Supp. 766, United States District Court of Arizona): నిలబడటానికి కూడా సాక్షుల నిరాకరణ కోసం గమనించారు. అప్పీలుదారులు ఎల్లప్పుడూ నిలబడతారు కాబట్టి మరింత పరిశీలించలేదు.
• Commissioner, Hindu Religious Endowments, Madras v. Sri Lakshmindra Thirtha Swamiar of Sri Shirur Mutt ([1954] SCR 1005): మతం అర్థం కోసం, యెహోవా సాక్షులు, Adelaide, Barnetteలపై Mukherjea, J. ప్రస్తావనల కోసం ప్రస్తావించారు.
• Ratilal Panachand Gandhi v. The State of Bombay ([1954] SCR 1055): మతం అర్థం కోసం ప్రస్తావించారు. అక్కడ Mukherjea, J. Jamshedji v. Soonabaiలో Davar, J.ను ఉటంకించారు.
• S.P. Mittal v. Union of India ([1983] SCR 729): ఆర్టికల్ 25లో మతం అర్థం కోసం ప్రస్తావించారు.
• Jarnshedji v. Soonabai (23 Bombay ILR 122; తీర్పు పాఠం ఈ పేరునే ముద్రిస్తుంది): రుజువైన నమ్మకాన్ని లౌకిక న్యాయమూర్తి అంగీకరించాలన్న Davar, J. పరిశీలన. నిజమైన, అంతఃకరణపూర్వక నమ్మకమే ముఖ్యమన్న అభిప్రాయాన్ని కోర్టు ఆమోదించింది.
• Jagdishwaranand v. Police Commissioner, Calcutta (AIR 1984 SC 51): తేడా చూపారు. ఆర్టికల్ 25, Ananda Margaల గురించి అందులోని ఒక వాక్యం పొరపాటుగా నిర్ణయించబడింది.

ఫుట్‌నోట్లలో కూడా ఉదహరించినవి: తీర్పులో ఫుట్‌నోట్లు లేవు.

తీర్పు

1. ఆర్టికల్స్ 19(1)(a), 25(1) కింద అప్పీలుదారుల ప్రాథమిక హక్కులు ఉల్లంఘించబడ్డాయని కోర్టు నిర్ణయించింది.
2. అప్పీలు అనుమతించబడింది.
3. హైకోర్టు తీర్పు రద్దు చేయబడింది.
4. పిల్లలను పాఠశాలలో తిరిగి చేర్చుకోవాలని ప్రతివాద అధికారులను ఆదేశించారు.
5. పిల్లలు ఆటంకం లేకుండా చదువు కొనసాగించడానికి అనుమతించాలని వారిని ఆదేశించారు.
6. పిల్లలకు అవసరమైన సౌకర్యాలు కల్పించి వారి చదువు కొనసాగడానికి సహాయపడాలని వారిని ఆదేశించారు.
7. అప్పీలుదారులు తమ ఖర్చులకు అర్హులు.

న్యాయసూత్రం / Ratio

జాతీయ గీతాన్ని పాడాలని ఏ చట్టమూ ఎవరినీ నిర్బంధించదు. గౌరవంగా నిలబడి పాడని వ్యక్తి అగౌరవం చూపినట్లు కాదు. శాఖాపరమైన సర్క్యులర్ల ఆధారంగా అందుకు పిల్లవాడిని బహిష్కరించడం ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను, ఆర్టికల్ 25(1)లోని అంతఃకరణ స్వేచ్ఛను ఉల్లంఘిస్తుంది. ప్రధాన నిర్ణయం: "Proper respect is shown to the National Anthem by standing up when the National Anthem is sung."

విమర్శనాత్మక విశ్లేషణ

తీర్పు పాఠం ఆధారంగా చేసిన విశ్లేషణ.

• Commission నివేదిక కోర్టు ముందు లేదు. Commission ఏమి కనుగొందో మాత్రమే తనకు చెప్పారని కోర్టు అంటుంది. అగౌరవం లేదనే నిర్ధారణ ఆ వివరణపై, మరియు వేరే విధంగా ఎవరి వాదనా కాదనే వాస్తవంపై ఆధారపడింది.
• నిలబడటానికి నిరాకరించే కేసును కోర్టు తప్పించుకుంది. అప్పీలుదారులు ఎల్లప్పుడూ నిలబడతారు కాబట్టి Sheldon v. Fanninను పక్కన పెట్టింది. నిలబడటానికి కూడా నిరాకరించే విద్యార్థులపై తీర్పు ఏ అభిప్రాయమూ చెప్పదు.
• ఆర్టికల్ 25(2), Part IIIలోని ఇతర నిబంధనలు జాబితా చేయబడ్డాయి కానీ వర్తింపజేయలేదు. ఫిర్యాదు చేసిన చర్యను శాంతిభద్రతలు, నైతికత, ఆరోగ్యం, ఆర్టికల్ 25(2)లకు వ్యతిరేకంగా పరిశీలించాలని కోర్టు చెబుతుంది. వీటిలో రాష్ట్రం దేనిపై ఆధారపడిందో అది చెప్పదు, ఎందుకంటే సర్క్యులర్లు చట్టం కావు.
• ఆర్టికల్ 25(2) పాఠం పాక్షికంగానే ఉటంకించబడింది. Explanationsను కోర్టు అనవసరమని భావించి ఉటంకించదు.
• Gobitis తిరగదోడటం సంక్షిప్తంగా చెప్పబడింది. Gobitis కొద్దికాలానికే తిరగదోడబడిందని కోర్టు చెబుతుంది; తాను ఉటంకించిన భాగాలకు మించి తర్వాతి కేసు తార్కికాన్ని వివరించదు.

ప్రాముఖ్యత

• అంతఃకరణపూర్వక మత కారణంతో ఒక కార్యంలో చేరకుండా ఉండే వ్యక్తిని ఆర్టికల్ 25 కాపాడుతుందని కోర్టు నిర్ణయించింది. మౌనంపై నిషేధాన్ని ఆ స్వేచ్ఛలో జోక్యంగా తీర్పు పరిగణిస్తుంది.
• మత విశ్వాసానికి పరీక్ష నిజాయితీ, అంతఃకరణపూర్వకత అని అది చెబుతుంది. ఆ నమ్మకంపై న్యాయమూర్తి సొంత అభిప్రాయాలకు విలువ లేదు.
• శాఖాపరమైన సర్క్యులర్లు ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను లేదా ఆర్టికల్ 25ను పరిమితం చేయలేవని అది నిర్ణయిస్తుంది. శాసన బలం ఉన్న చట్టమే చేయగలదు.
• మతపరమైన వర్గానికి చెందిన వ్యక్తి ఆర్టికల్ 25(1)ను క్లెయిమ్ చేయలేడనే ఆలోచనను అది తిరస్కరిస్తుంది.
• ఆర్టికల్ 25ను, అతి చిన్న మైనారిటీని కూడా కాపాడే విశ్వాస సూత్రంగా అది వర్ణిస్తుంది.

పరీక్షకు ముఖ్యమైన అంశాలు

• ధర్మాసనం, తేదీ: O. Chinnappa Reddy, M.M. Dutt, JJ., 11 ఆగస్టు 1986. తీర్పును Chinnappa Reddy, J. వెలువరించారు.
• ఒక్క వాక్యంలో వాస్తవాలు: ముగ్గురు యెహోవా సాక్షుల పిల్లలు నిలబడ్డారు కానీ Jana Gana Mana పాడలేదు, 26 జూలై 1985 నుండి బహిష్కరించబడ్డారు.
• తీర్పు: బహిష్కరణ ఆర్టికల్ 19(1)(a)ను, ఆర్టికల్ 25(1)ను ఉల్లంఘించింది. హైకోర్టు తీర్పు తిరగదోడబడింది, ఖర్చులతో పాటు తిరిగి చేర్చుకోవాలని ఆదేశించారు.
• 1971 చట్టంలోని సెక్షన్ 3: గీతాలాపనను ఉద్దేశపూర్వకంగా అడ్డుకోవడం, లేదా పాడే సభకు అంతరాయం కలిగించడం మాత్రమే శిక్షార్హం. పాడకుండా నిలబడటం నేరం కాదు.
• ఆర్టికల్ 51-A(a): జాతీయ గీతాన్ని గౌరవించే కర్తవ్యం, గీతం పాడేటప్పుడు నిలబడటంతో నెరవేరుతుంది.
• ఉచ్చు: 1961, 1970 నాటి రెండు సర్క్యులర్లు శాసనాలు కావు. ఆర్టికల్ 19(2) నుండి (6) కింద లేదా ఆర్టికల్ 25 కింద ఉన్న చట్టం మాత్రమే హక్కులను పరిమితం చేయగలదు.
• నమ్మకానికి పరీక్ష: నిజంగా, అంతఃకరణపూర్వకంగా ఉన్న నమ్మకం. వ్యక్తిగత అభిప్రాయాలు, స్పందనలు అప్రస్తుతం. ఆర్టికల్ 25లోని నిబంధనలకు లోబడే రక్షణ ఉంటుంది.
• గుర్తుంచుకోవలసిన కేసులు: Kharak Singh, Kameshwar Prasad, Barnette (ఇది Gobitisను తిరగదోడింది), Shirur Mutt, Jagdishwaranand (ఒక వాక్యం పొరపాటుగా పేర్కొనబడింది).
• చివరి మాటలు: కోర్టు సహనం కోసం విజ్ఞప్తి చేసి, దానిని పలుచన చేయవద్దని కోరుతుంది.

ఈ పేజీ తీర్పు పూర్తి పాఠం ఆధారంగా తయారు చేయబడింది. తీర్పులో సంఖ్యలతో కూడిన పేరాలు లేవు, కాబట్టి పేరా సంఖ్యలు ఇవ్వలేదు. citation తీర్పు పాఠంలో ముద్రించిన విధంగానే ఉంది.