Home  ›  3-Year LL.B.  ›  Constitutional Law – I  ›  Unit 3 — Fundamental Rights: Equality, Freedoms and Personal Liberty  ›  State of Madras v. Champakam Dorairajan (మద్రాస్ రాష్ట్రం v. చంపకం దొరైరాజన్)
Home  ›  Constitutional Law – I  ›  State of Madras v. Champakam Dorairajan (మద్రాస్ రాష్ట్రం v. చంపకం దొరైరాజన్)

State of Madras v. Champakam Dorairajan (మద్రాస్ రాష్ట్రం v. చంపకం దొరైరాజన్)

1951 AIR 226; 1951 SCR 525 (as printed in the judgment text); Civil Appeals (Cases) Nos. 270 and 271 of 1951. The SCC citation is not confirmed. Landmark Case
CourtSupreme Court of India (seven-judge Bench), appeals under Article 132(1)
BenchHiralal J. Kania (C.J.), Saiyid Fazl Ali, M. Patanjali Sastri, Mehr Chand Mahajan, B.K. Mukherjea, Sudhi Ranjan Das మరియు Vivian Bose, JJ.
Year1951 (తీర్పు 1951 ఏప్రిల్ 9న)
Principle / TopicRights vs Directive Principles
Cited inRelationship between Fundamental Rights and Directive Principles (Notes)

మద్రాస్ ప్రభుత్వం తన వైద్య, ఇంజనీరింగ్ కళాశాలల సీట్లను సముదాయాల వారీగా నిర్ణీత కోటాలలో ఇచ్చేది. మంచి మార్కులున్న ఒక బ్రాహ్మణ దరఖాస్తుదారుకు సీటు దక్కలేదు. రాష్ట్రం తన కోటాలను ఆర్టికల్ 46 ఆధారంగా సమర్థించుకుంది. ఆ ఆర్టికల్ ఒక Directive Principle (ఏ కోర్టూ అమలు చేయించలేని మార్గదర్శక విధాన లక్ష్యం). ఈ రెండింటిలో ఏది ప్రబలమో సుప్రీంకోర్టు తేల్చాల్సి వచ్చింది.

త్వరిత పునశ్చరణ

  • వాస్తవాలు: కమ్యూనల్ G.O. ప్రతి 14 సీట్లను సముదాయాల వారీగా నిర్ణీత వాటాలుగా పంచింది. అర్హత ఉన్న ఇద్దరు బ్రాహ్మణ దరఖాస్తుదారులకు సీట్లు నిరాకరించారు.
  • వివాదాంశం: ఈ ఉత్తర్వు ఆర్టికల్ 29(2)ను ఉల్లంఘిస్తుందా, ఆర్టికల్ 46 దానిని కాపాడగలదా?
  • తీర్పు: అవును, ఇది ఆర్టికల్ 29(2)ను ఉల్లంఘిస్తుంది. Directive Principles అనేవి Fundamental Rights (పార్ట్ III లోని అమలు చేయదగిన హక్కులు)ను అధిగమించలేవు. ఈ ఉత్తర్వు ఆర్టికల్ 13 కింద చెల్లదు.
  • ముఖ్యమైన ఆర్టికల్స్: ఆర్టికల్ 29(2), ఆర్టికల్ 46, ఆర్టికల్ 37, ఆర్టికల్ 16(4), ఆర్టికల్ 13, ఆర్టికల్ 32.
  • పరీక్షలో పెద్ద ఉచ్చు: కోర్టు ఆర్టికల్ 29(2) కింద మాత్రమే నిర్ణయించింది. ఆర్టికల్ 14 లేదా ఆర్టికల్ 15 కింద నిర్ణయించలేదు.
  • ప్రస్తుత స్థితి: ఈ కేసు తర్వాత 1951 మొదటి సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) చేరింది (Janhit Abhiyan, 2022). Kesavananda Bharati ఈ తీర్పులోని Directive Principles వ్యాఖ్యలను రద్దు చేసిందా అనేది N.M. Thomas (1975)లో Khanna, J. నిర్ణయించలేదు.

పక్షకారులు

State of Madras — రెండు అప్పీళ్లలోనూ అప్పీలుదారు. కమ్యూనల్ G.O.ను సమర్థించింది.

Srimathi Champakam Dorairajan — 1951 నాటి కేసు No. 270లో ప్రతివాది. వైద్య కళాశాలలో ప్రవేశం కోరిన బ్రాహ్మణ మహిళ.

C.R. Srinivasan — 1951 నాటి కేసు No. 271లో ప్రతివాది. గిండీలోని ప్రభుత్వ ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలో ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేసినవాడు.

విచారణ చరిత్ర

  1. 1950 జూన్ 7న చంపకం దొరైరాజన్ ఆర్టికల్ 226 కింద మద్రాస్ హైకోర్టును ఆశ్రయించింది. ఆమె writ రూపంలో mandamus (ప్రభుత్వ సంస్థ తన విధిని నిర్వర్తించాలని ఇచ్చే ఆదేశం) లేదా మరేదైనా తగిన prerogative writ కోరింది. రాష్ట్రాన్నీ, దాని అధికారులు, కింది ఉద్యోగులందరినీ కమ్యూనల్ G.O.ను అమలు చేయకుండా, పాటించకుండా, కొనసాగించకుండా అది నిరోధించాలి. ప్రవేశాలను ఆమె ప్రాథమిక హక్కులను ఉల్లంఘించేలా నియంత్రించడానికి ఉద్దేశించిన ఉత్తర్వు ఇదే.
  2. C.R. Srinivasan ఇంజనీరింగ్ కళాశాల కోసం ఇలాంటి పిటిషన్ వేశాడు. తీర్పులో దాని తేదీ లేదు.
  3. 1950 జూలై 27న మద్రాస్ హైకోర్టు ఒకే తీర్పులో రెండు దరఖాస్తులనూ అనుమతించింది.
  4. మద్రాస్ రాష్ట్రం ఆర్టికల్ 132(1) కింద అప్పీలు చేసింది. అప్పీళ్లకు 1951 నాటి Cases Nos. 270, 271 అని సంఖ్యలు వచ్చాయి.
  5. సుప్రీంకోర్టు రెండు అప్పీళ్లనూ కలిపి విచారించింది. 1951 ఏప్రిల్ 9న Das, J. కోర్టు తీర్పును వెలువరించారు. ధర్మాసనంలో Hiralal J. Kania (C.J.), Saiyid Fazl Ali, M. Patanjali Sastri, Mehr Chand Mahajan, B.K. Mukherjea, Sudhi Ranjan Das, Vivian Bose, JJ. ఉన్నారు. కోర్టు రెండు అప్పీళ్లనూ ఖర్చులతో కొట్టివేసింది.
  6. మద్రాస్ హైకోర్టు తీర్పును ధృవీకరించినట్లు, నిర్ణయం ఏడుగురు న్యాయమూర్తుల Full Court చేసినదని headnote నమోదు చేసింది.

వాస్తవాలు

  1. మద్రాస్ రాష్ట్రం నాలుగు వైద్య కళాశాలలు నడిపింది. వాటిలో కేవలం 330 సీట్లే ఉన్నాయి. వీటిలో 17 సీట్లు రాష్ట్రం బయటి విద్యార్థులకు, 12 సీట్లు రాష్ట్రం విచక్షణతో ఇవ్వడానికి కేటాయించారు.
  2. రాష్ట్రం నాలుగు ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు కూడా నడిపింది. వాటిలో కేవలం 395 సీట్లే ఉన్నాయి. వీటిలో 21 సీట్లు రాష్ట్రం బయటి విద్యార్థులకు, 12 సీట్లు రాష్ట్రం విచక్షణతో ఇవ్వడానికి కేటాయించారు.
  3. రెండు రకాల కళాశాలల్లో మిగిలిన సీట్లను నాలుగు వేర్వేరు జిల్లాల సమూహాల మధ్య పంచారు.
  4. రాజ్యాంగం అమల్లోకి రాకముందు చాలా ఏళ్లు సీట్లను కమ్యూనల్ G.O. ప్రకారం భర్తీ చేశారు. ప్రతి 14 సీట్లకు ఎంపిక కమిటీ ఈ ప్రాతిపదికనే కఠినంగా ఎంపిక చేయాలి:
    • బ్రాహ్మణేతర (హిందువులు): 6
    • వెనుకబడిన హిందువులు: 2
    • బ్రాహ్మణులు: 2
    • హరిజనులు: 2
    • ఆంగ్లో-ఇండియన్లు, భారతీయ క్రైస్తవులు: 1
    • ముస్లింలు: 1
  5. ప్రతి సముదాయం, ప్రాంతం లోపల ఎంపిక విద్యార్హతలు, మార్కుల ఆధారంగా సాగింది. వైద్య కళాశాలల్లో ప్రతి ప్రాంతంలో రాష్ట్ర సీట్లలో కనీసం 20 శాతం మహిళా అభ్యర్థులకు వెళ్లేవి. మెరిట్‌పై అర్హత ఉంటే కమిటీ ఎక్కువ మంది మహిళలను చేర్చుకోవచ్చు.
  6. రాజ్యాంగం 1950 జనవరి 26న అమల్లోకి వచ్చింది. ఆ తేదీ తర్వాత కూడా అవే సముదాయ వాటాలు కొనసాగాయి.
  7. 1950 జూన్ 7న చంపకం దొరైరాజన్ ఆర్టికల్ 15(1), ఆర్టికల్ 29(2) కింద తన హక్కుల రక్షణ కోసం ఆర్టికల్ 226 కింద హైకోర్టుకు దరఖాస్తు చేసింది. ఆమె నిజంగా ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేసినట్లు ఆమె అఫిడవిట్ చూపదు. విచారిస్తే తాను బ్రాహ్మణురాలు కాబట్టి ప్రవేశం దొరకదని తెలిసిందని ఆమె చెప్పింది.
  8. దరఖాస్తు లేదనే కారణంతో ఆమె పిటిషన్‌పై ఎవరూ అభ్యంతరం చెప్పలేదు. ఆమె పిటిషన్ విజయవంతమైతే ఆమెకు ఒక సీటు కేటాయిస్తామని రాష్ట్రం అంగీకరించింది.
  9. 1950 జూన్ 16న G.O. No. 2208 వైద్య కళాశాలల ఎంపిక నియమాలను నిర్దేశించింది. ఇది పాత కమ్యూనల్ G.O.లోని సముదాయ వాటాలను దాదాపు యథాతథంగా పునరావృతం చేసింది.
  10. C.R. Srinivasan గిండీలోని ప్రభుత్వ ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలో ప్రవేశానికి నిజంగా దరఖాస్తు చేశాడు. అతడు 1950 మార్చిలో జరిగిన Intermediate పరీక్షలో Group 1లో ఫస్ట్ క్లాస్‌లో ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు. ప్రవేశానికి లెక్కించే ఐచ్ఛిక సబ్జెక్టులలో అతడికి 450కి 369 మార్కులు వచ్చాయి.
  11. 1950 జూలై 27న హైకోర్టు రెండు దరఖాస్తులనూ అనుమతించింది. రాష్ట్రం అప్పీలు చేసింది.
  12. మెరిట్ ఆధారంగానే ఎంపిక జరిగి ఉంటే ఇద్దరు దరఖాస్తుదారులకూ ప్రవేశం దక్కేదని రాష్ట్ర న్యాయవాది అంగీకరించారు.

లేవనెత్తిన వివాదాంశాలు

  1. మతం, జాతి, కులం ఆధారంగా ప్రభుత్వ కళాశాలల్లో సీట్లను నిర్ణయించడం ద్వారా కమ్యూనల్ G.O. ఆర్టికల్ 29(2)లోని ప్రాథమిక హక్కును ఉల్లంఘిస్తుందా?
  2. ఆర్టికల్ 46, పార్ట్ IVలోని Directive Principles ఆధారంగా రాష్ట్రం కమ్యూనల్ G.O.ను సమర్థించుకోగలదా?
  3. Directive Principles అనేవి పార్ట్ IIIలోని ప్రాథమిక హక్కులను అధిగమిస్తాయా?
  4. అందువల్ల కమ్యూనల్ G.O. ఆర్టికల్ 13 కింద చెల్లనిదవుతుందా?

వాదనలు

అప్పీలుదారు (State of Madras) తరఫున

న్యాయవాదులు: మద్రాస్ అడ్వకేట్-జనరల్ V.K.T. Chari, R. Ganapathy Iyer తో కలిసి.

  • ఆర్టికల్ 29ను రాజ్యాంగంలోని ఇతర ఆర్టికల్స్‌తో కలిపి చదవాలి.
  • బలహీన వర్గాల విద్యా, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను ప్రత్యేక శ్రద్ధతో ప్రోత్సహించే బాధ్యతను ఆర్టికల్ 46 రాష్ట్రంపై ఉంచుతుంది. వీరిలో Scheduled Castes, Scheduled Tribes ఉన్నారు. సామాజిక అన్యాయం, దోపిడీ నుంచి వారిని కాపాడే బాధ్యతను కూడా అది రాష్ట్రంపై ఉంచుతుంది.
  • ఆర్టికల్ 46 పార్ట్ IVలో ఉంది, ఏ కోర్టూ దానిని అమలు చేయించలేదు. అయినా పార్ట్ IVలోని సూత్రాలు దేశ పాలనకు మౌలికమైనవి. వాటిని చట్టాలు చేసేటప్పుడు వర్తింపజేయడం రాష్ట్రానికి తప్పనిసరి అని ఆర్టికల్ 37 చెబుతుంది.
  • కాబట్టి రాష్ట్రం కమ్యూనల్ G.O.ను కొనసాగించవచ్చు. ఆ ఉత్తర్వు చెల్లుబాటయ్యేది, రాజ్యాంగ విరుద్ధం కానిది. అందువల్ల పిటిషనర్ల ప్రాథమిక హక్కులకు భంగం లేదు.
  • ఆర్టికల్ 46 అనేది ఆర్టికల్ 29(2)ను అధిగమిస్తుంది.
  • ఒక వాదన వినిపించారు, కానీ ఏ పక్షం చేసిందో తీర్పు చెప్పలేదు. అదేమంటే, పిటిషనర్లు బ్రాహ్మణులు కావడం వల్ల మాత్రమే ప్రవేశం నిరాకరించలేదు. చెప్పిన కారణాలు ఇవి: వారు బ్రాహ్మణులు, బ్రాహ్మణులకు 14 సీట్లలో 2 మాత్రమే ఉన్నాయి, ఆ 2 సీట్లు అప్పటికే మరింత ప్రతిభావంతులైన బ్రాహ్మణులతో నిండిపోయాయి.

అంగీకారం (వాదన కాదు): ఇద్దరు దరఖాస్తుదారులకూ మెరిట్ ఆధారంగానే ప్రవేశం దక్కేదని రాష్ట్ర న్యాయవాది అంగీకరించారు.

ప్రతివాదుల (Champakam Dorairajan, C.R. Srinivasan) తరఫున

న్యాయవాదులు: Alladi Krishnaswami Aiyar, Alladi Kuppuswami Aiyar తో కలిసి.

  • ప్రతివాదుల న్యాయవాదుల ప్రత్యేక వాదనలను తీర్పు నమోదు చేయలేదు.
  • నమోదైన ప్రకారం, కమ్యూనల్ G.O. ఆర్టికల్ 15(1), ఆర్టికల్ 29(2) కింద ఉన్న హక్కును ఉల్లంఘించిందని పిటిషన్లు పేర్కొన్నాయి.
  • Srinivasan ఫస్ట్ క్లాస్ ఫలితం, 450కి 369 మార్కులను న్యాయవాది కాదు, అతని అఫిడవిట్ చెబుతోంది.

కోర్టు తార్కికం

తీర్పులో పేరాలకు సంఖ్యలు లేవు, footnotes కూడా లేవు. ఇది కోర్టు తరఫున Das, J. రాసిన ఒకే అభిప్రాయం. ఏకీభవించే లేదా విభేదించే అభిప్రాయాలేవీ నివేదికలో లేవు.

Das, J. (కోర్టు తరఫున)

  1. Noted: ఈ తీర్పు 1951 నాటి Case No. 270 (Champakam Dorairajan), Case No. 271 (C.R. Srinivasan) రెండింటికీ వర్తిస్తుంది. రెండూ ఆర్టికల్ 226 కింద దరఖాస్తులపై 1950 జూలై 27న మద్రాస్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పుపై అప్పీళ్లు.
  2. Noted: రాష్ట్ర నిర్వహణలోని విద్యాసంస్థల్లో ప్రవేశం పొందే హక్కు ఉల్లంఘన జరిగిందని దరఖాస్తులు ఫిర్యాదు చేశాయి.
  3. Noted: వైద్య కళాశాలల్లో 330 సీట్లు ఉన్నాయి. వాటిలో 17 బయటివారికి, 12 విచక్షణ కేటాయింపునకు. ఇంజనీరింగ్ కళాశాలల్లో 395 సీట్లు ఉన్నాయి. వాటిలో 21 బయటివారికి, 12 విచక్షణ కేటాయింపునకు.
  4. Noted: కమ్యూనల్ G.O. ప్రతి 14 సీట్లను ఆరు సమూహాల మధ్య పంచింది. ఒక సముదాయం లోపల ఎంపిక విద్యార్హతలు, మార్కుల ప్రకారం జరిగింది. వైద్య కళాశాల సీట్లలో కనీసం 20 శాతం మహిళలకు వెళ్లేవి.
  5. Noted: 1950 జనవరి 26 తర్వాత కూడా అవే నిష్పత్తులు పాటించారు. 1950 జూన్ 16 నాటి G.O. No. 2208 వాటిని దాదాపు యథాతథంగా పునరావృతం చేస్తుంది.
  6. Noted: చంపకం దొరైరాజన్ ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేసినట్లు ఆమె అఫిడవిట్ చూపదు. తాను బ్రాహ్మణురాలు కాబట్టి ప్రవేశం దొరకదని తెలిసిందని ఆమె చెప్పింది.
  7. Held: ఈ విచిత్ర పరిస్థితుల్లో కోర్టు ఈ అంశాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లలేదు. రాష్ట్రం అభ్యంతరం చెప్పలేదు, ఆమె విజయవంతమైతే ఒక సీటు కేటాయిస్తామని అంగీకరించింది.
  8. Noted: ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేయని వ్యక్తి ఆర్టికల్ 29(2) కింద కోర్టుకు రావడాన్ని తాము ఆమోదిస్తున్నట్లు అర్థం చేసుకోకూడదని కోర్టు జాగ్రత్త పడింది.
  9. Noted: C.R. Srinivasan గిండీలోని ప్రభుత్వ ఇంజనీరింగ్ కళాశాలకు దరఖాస్తు చేశాడు. అతడు Intermediate పరీక్షలో ఫస్ట్ క్లాస్‌లో ఉత్తీర్ణుడై 450కి 369 మార్కులు సాధించాడు.
  10. Noted: మెరిట్ ఆధారంగానే ఎంపిక జరిగి ఉంటే ఇద్దరు దరఖాస్తుదారులకూ ప్రవేశం దక్కేదని రాష్ట్ర న్యాయవాది అంగీకరించారు.
  11. Noted: ఆర్టికల్ 29 ఇలా ఉంది: క్లాజ్ (1) ప్రకారం విశిష్టమైన భాష, లిపి లేదా సంస్కృతి ఉన్న పౌరుల విభాగం వాటిని పరిరక్షించుకోవచ్చు. క్లాజ్ (2) ప్రకారం, రాష్ట్ర నిర్వహణలో లేదా రాష్ట్ర సహాయం పొందే ఏ విద్యాసంస్థలోనూ మతం, జాతి, కులం, భాష లేదా వీటిలో ఏదైనా కారణంగా మాత్రమే ఏ పౌరుడికీ ప్రవేశం నిరాకరించకూడదు.
  12. Held: క్లాజ్ (1) పౌరుల విభాగం భాష, లిపి, సంస్కృతిని రక్షిస్తుంది. క్లాజ్ (2) వ్యక్తిగత పౌరుడి హక్కుకు హామీ ఇస్తుంది.
  13. Held: క్లాజ్ (2) కింద ప్రవేశం పొందే హక్కు వ్యక్తికి పౌరుడిగా ఉంటుంది. ఒక సముదాయం లేదా వర్గ సభ్యుడిగా కాదు.
  14. Held: అవసరమైన విద్యార్హతలు లేక ఆ కారణంతో నిరాకరించబడిన వ్యక్తి ఈ ఆర్టికల్ ఉల్లంఘనపై ఫిర్యాదు చేయలేడు.
  15. Held: అర్హతలు ఉండి కూడా మతం, జాతి, కులం లేదా భాష కారణంగా మాత్రమే నిరాకరించబడిన వ్యక్తికి తన ప్రాథమిక హక్కు స్పష్టంగా ఉల్లంఘించబడినట్లే.
  16. Noted: ఆర్టికల్ 29ను ఆర్టికల్ 46తో కలిపి చదవాలని Advocate-General వాదించారు. పార్ట్ IV సూత్రాలు అమలు చేయదగినవి కావు కానీ దేశ పాలనకు మౌలికమైనవని, వాటిని చట్టాలు చేసేటప్పుడు వర్తింపజేయాలని ఆర్టికల్ 37 రాష్ట్రాన్ని నిర్బంధిస్తుందని ఆయన చెప్పారు.
  17. Noted: అందువల్ల రాష్ట్రం కమ్యూనల్ G.O.ను కొనసాగించవచ్చని, ఆర్టికల్ 46 ఆర్టికల్ 29(2)ను కూడా అధిగమిస్తుందని ఆయన వాదించారు.
  18. Held: "We reject the above noted contentions completely."
  19. Why: ఆర్టికల్ 37 ప్రకారం Directive Principles ను కోర్టు అమలు చేయించలేదని స్పష్టంగా చెప్పారు. అవి పార్ట్ IIIను అధిగమించలేవు. పార్ట్ III ఆర్టికల్ 32 కింద రిట్లు, ఉత్తర్వులు లేదా ఆదేశాల ద్వారా అమలు చేయదగినదని స్పష్టంగా చెప్పారు.
  20. Held: "The chapter of Fundamental Rights is sacrosanct" అని కోర్టు చెప్పింది. దీనిని ఏ శాసన లేదా కార్యనిర్వాహక చట్టం, ఉత్తర్వూ కుదించలేవు. పార్ట్ IIIలోని సంబంధిత ఆర్టికల్ అనుమతించినంత మేరకే మినహాయింపు.
  21. Held: "The directive principles of State policy have to conform to and run as subsidiary to the Chapter of Fundamental Rights." పార్ట్ III, IVలను అర్థం చేసుకోవాల్సిన సరైన మార్గం ఇదే.
  22. Noted: ఏ ప్రాథమిక హక్కుకూ భంగం కలగనంత వరకు, పార్ట్ IVలోని Directive Principles ప్రకారం రాష్ట్రం వ్యవహరించడానికి అభ్యంతరం లేదు. అయితే రాజ్యాంగంలోని ఇతర నిబంధనల కింద రాష్ట్రానికి ఉన్న శాసన, కార్యనిర్వాహక అధికారాలు, పరిమితులకు ఇది లోబడి ఉంటుంది.
  23. Noted: ఆర్టికల్ 16 ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో అవకాశాల సమానత్వానికి హామీ ఇస్తుంది. మతం, జాతి, కులం, లింగం, వంశం, జన్మస్థలం లేదా నివాసం కారణంగా మాత్రమే ఏ పౌరుడూ అనర్హుడు కాకూడదని, వివక్షకు గురికాకూడదని అది చెబుతుంది.
  24. Noted: ఆర్టికల్ 16లో క్లాజ్ (4) కూడా ఉంది. రాష్ట్ర సేవల్లో తగినంత ప్రాతినిధ్యం లేదని రాష్ట్రం భావించే వెనుకబడిన వర్గానికి నియామకాలు లేదా పోస్టులను రిజర్వ్ చేయడానికి ఇది రాష్ట్రాన్ని అనుమతిస్తుంది.
  25. Held: ఆర్టికల్ 46 వాదన సరైనదైతే ఆర్టికల్ 16 క్లాజ్ (4) పూర్తిగా అనవసరం, పునరుక్తి అయ్యేది.
  26. Held: ఆర్టికల్ 16లో క్లాజ్ (4)ని చేర్చినందున, "the omission of such an express provision from article 29 cannot but be regarded as significant".
  27. Noted: రాష్ట్ర నిర్వహణలోని లేదా రాష్ట్ర సహాయం పొందే సంస్థల్లో ప్రవేశానికి సముదాయ పరిగణనలను తీసుకురావాలని రాజ్యాంగం ఉద్దేశించి ఉండకపోవచ్చు.
  28. Noted: వెనుకబడిన వర్గాల రక్షణకు రాష్ట్ర నియామకాలను రిజర్వ్ చేయాల్సి రావచ్చు. ఆర్టికల్ 16(4) అధికారానికి అదే వివరణ. విద్యాసంస్థల్లో ప్రవేశానికి ఆ అవసరం కనిపించలేదు. ఆర్టికల్ 29లో అలాంటి క్లాజ్ లేకపోవడానికి ఇదే కారణం కావచ్చు.
  29. Held: Srinivasan ను చూడండి. అతనికి చాలా మంది బ్రాహ్మణేతర అభ్యర్థుల కంటే చాలా ఎక్కువ మార్కులు వచ్చాయి. అయినా ఆ అభ్యర్థులకు ప్రతి 14 సీట్లలో ఆరు దక్కుతాయి, అతనికి వాటిలో ఒక్కటీ దక్కదు.
  30. Held: ఆంగ్లో-ఇండియన్, భారతీయ క్రైస్తవ లేదా ముస్లిం అభ్యర్థుల కంటే కూడా అతనికి ఎక్కువ మార్కులు ఉండవచ్చు. వారి రిజర్వ్ సీట్లను అతడు తీసుకోలేడు. అతని ఏకైక తప్పు అతడు బ్రాహ్మణుడు కావడమే.
  31. Held: "Such denial of admission cannot but be regarded as made on ground only of his caste."
  32. Noted: పిటిషనర్లకు బ్రాహ్మణులు కావడం మాత్రమే కాక అనేక కారణాల వల్ల ప్రవేశం నిరాకరించారని ఒక వాదన వినిపించారు, కానీ ఏ పక్షం చేసిందో తీర్పు చెప్పలేదు. కారణాలు: వారు బ్రాహ్మణులు, బ్రాహ్మణులకు 14లో రెండు సీట్లే ఉన్నాయి, ఆ సీట్లు మరింత ప్రతిభావంతులైన బ్రాహ్మణులతో నిండాయి.
  33. Held: బ్రాహ్మణులకు కేటాయించిన రెండు సీట్ల విషయంలో ఇది నిజం కావచ్చు. ఇతర సముదాయాలకు రిజర్వ్ చేసిన సీట్ల విషయంలో దీనికి బలం లేదు.
  34. Why: ఆ సీట్ల విషయంలో పిటిషనర్లు బ్రాహ్మణులు కావడం, ఆ సీట్లు ఎవరి కోసం రిజర్వ్ చేశారో ఆ సముదాయ సభ్యులు కాకపోవడం అనే ఏకైక కారణంతో నిరాకరించబడ్డారు.
  35. Held: కమ్యూనల్ G.O.లోని వర్గీకరణ మతం, జాతి, కులం ఆధారంగా సాగుతుంది. ఇది రాజ్యాంగానికి విరుద్ధం, ఆర్టికల్ 29(2) కింద హామీ ఇచ్చిన ప్రాథమిక హక్కులను స్పష్టంగా ఉల్లంఘిస్తుంది.
  36. Held: ఆర్టికల్స్ 14 లేదా 15 ప్రభావాన్ని పరిశీలించాల్సిన అవసరం లేదని కోర్టు భావించింది.
  37. Held: కమ్యూనల్ G.O. రాజ్యాంగంలోని పార్ట్ IIIలో ఆర్టికల్ 29(2)కు విరుద్ధం. ఇది ఆర్టికల్ 13 కింద చెల్లదు. అప్పీళ్లు ఖర్చులతో కొట్టివేయబడ్డాయి.

Authorities

  • కోర్టు ఏ పూర్వ కేసునూ పేర్కొనలేదు. పేర్కొన్న ఏకైక కేసు ఇదే: State of Madras v. Srimathi Champakam Dorairajan (Case No. 270 of 1951), State of Madras v. C.R. Srinivasan (Case No. 271 of 1951)తో కలిపి విచారించబడింది.
  • తీర్పు రాజ్యాంగ పాఠంపై, Advocate-General వాదనలపై ఆధారపడింది.
  • Also cited in footnotes: ఏవీ లేవు. నివేదికలో footnotes లేవు.

Provisions mentioned

  • ఆర్టికల్ 29(1): విశిష్టమైన భాష, లిపి లేదా సంస్కృతి ఉన్న పౌరుల విభాగానికి వాటిని పరిరక్షించుకునే హక్కు ఉంది.
  • ఆర్టికల్ 29(2): రాష్ట్ర నిర్వహణలో లేదా రాష్ట్ర సహాయం పొందే విద్యాసంస్థలో మతం, జాతి, కులం, భాష లేదా వీటిలో ఏదైనా కారణంగా మాత్రమే ఏ పౌరుడికీ ప్రవేశం నిరాకరించకూడదు.
  • ఆర్టికల్ 46: బలహీన వర్గాల విద్యా, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను రాష్ట్రం ప్రత్యేక శ్రద్ధతో ప్రోత్సహించాలి. సామాజిక అన్యాయం, దోపిడీ నుంచి వారిని కాపాడాలి. ఇది ప్రత్యేకంగా Scheduled Castes, Scheduled Tribes ను పేర్కొంటుంది. ఇది పార్ట్ IVలోని Directive Principle.
  • ఆర్టికల్ 37: పార్ట్ IV సూత్రాలను కోర్టు అమలు చేయించలేదు, కానీ అవి దేశ పాలనకు మౌలికమైనవి, రాష్ట్రం చట్టాలు చేసేటప్పుడు వాటిని వర్తింపజేయాలి.
  • ఆర్టికల్ 16: ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో అవకాశాల సమానత్వం. క్లాజ్ (4) రాష్ట్ర సేవల్లో తగినంత ప్రాతినిధ్యం లేని వెనుకబడిన వర్గానికి పోస్టుల reservation (కోటాలు కేటాయించడం)కు అనుమతిస్తుంది.
  • ఆర్టికల్ 15(1): పిటిషన్లలో ప్రస్తావించారు. తీర్పు దాని పాఠాన్ని ఇవ్వలేదు, దాని కింద నిర్ణయించలేదు.
  • ఆర్టికల్ 14: దీనిని పరిశీలించాల్సిన అవసరం కోర్టుకు లేదని చెప్పడానికే పేర్కొన్నారు.
  • ఆర్టికల్ 13: కమ్యూనల్ G.O. దీని కింద చెల్లదు. తీర్పు దాని పాఠాన్ని ఇవ్వలేదు.
  • ఆర్టికల్ 32: పార్ట్ III హక్కులను తగిన రిట్లు, ఉత్తర్వులు లేదా ఆదేశాల ద్వారా అమలు చేయవచ్చు.
  • ఆర్టికల్ 132(1): సుప్రీంకోర్టుకు అప్పీళ్లు దీని కింద వచ్చాయి. ఆర్టికల్ 226: హైకోర్టులో అసలు దరఖాస్తులు దీని కింద చేశారు.
  • పార్ట్ III (ప్రాథమిక హక్కులు, సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులతో సహా), పార్ట్ IV (Directive Principles). పార్ట్ IV కంటే పార్ట్ III ప్రబలమైనది.
  • ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులు: కమ్యూనల్ G.O., 1950 జూన్ 16 నాటి G.O. No. 2208.

తీర్పు

  1. కమ్యూనల్ G.O. రాజ్యాంగంలోని పార్ట్ IIIలో ఉన్న ఆర్టికల్ 29(2)కు విరుద్ధం. ఇది ఆర్టికల్ 13 కింద చెల్లదు.
  2. రెండు అప్పీళ్లూ (1951 నాటి Cases Nos. 270, 271) కొట్టివేయబడ్డాయి.
  3. అప్పీలుదారు అయిన మద్రాస్ రాష్ట్రం ఖర్చులు చెల్లించాలి. తీర్పు మొత్తాన్ని పేర్కొనలేదు.
  4. మద్రాస్ హైకోర్టు తీర్పు ధృవీకరించబడిందని headnote నమోదు చేసింది.

న్యాయసూత్రం / Ratio

రాష్ట్ర నిర్వహణలోని లేదా రాష్ట్ర సహాయం పొందే విద్యాసంస్థల్లో మతం, జాతి లేదా కులం ఆధారంగా సీట్లు భర్తీ చేసే ఉత్తర్వు ఆర్టికల్ 29(2)ను ఉల్లంఘిస్తుంది. ఆర్టికల్ 46 లేదా మరే Directive Principle ఆధారంగానూ రాష్ట్రం దానిని కాపాడుకోలేదు.

ముఖ్య తీర్పు: "The directive principles of State policy have to conform to and run as subsidiary to the Chapter of Fundamental Rights."

Obiter: ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేయని వ్యక్తి ఆర్టికల్ 29(2) కింద కోర్టుకు రావడాన్ని తాము ఆమోదించడం లేదని కోర్టు చెప్పింది. ఆర్టికల్ 29లో ఆర్టికల్ 16(4) వంటి క్లాజ్ లేనందున, ప్రవేశంలో సముదాయ పరిగణనలను రాజ్యాంగం ఉద్దేశించి ఉండకపోవచ్చని కూడా సూచించింది.

తదుపరి పరిణామాలు

State of Kerala v. N.M. Thomas, Supreme Court of India, 1975 సెప్టెంబర్ 19న నిర్ణయం, ఏడుగురు న్యాయమూర్తుల ధర్మాసనం. నివేదికలో పేరా సంఖ్యలు లేవు, కాబట్టి ఏవీ ఉదహరించలేదు.

  • ఆర్టికల్ 16(4)ను పునరుక్తిగా మార్చే వాదనను Champakam తిరస్కరించిందని Khanna, J. చెప్పారు. ఆర్టికల్ 29(2)ను ఉల్లంఘించిన కమ్యూనల్ G.O.పై ఏడుగురు న్యాయమూర్తుల ధర్మాసనం ఇచ్చిన నిర్ణయంగా దానిని వర్ణించారు (Khanna, J.).
  • ఈ నిర్ణయం తర్వాత Constitution (First Amendment) Act, 1951 ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) చేరిందని Khanna, J. గమనించారు. వెనుకబడిన వర్గాలకు రిజర్వేషన్‌ను ఆర్టికల్ 15(1) ఇప్పటికే అనుమతించి ఉంటే నిర్ణయం వేరేగా ఉండేదని, క్లాజ్ (4) అవసరమయ్యేది కాదని ఆయన చెప్పారు (Khanna, J.).
  • Directive Principles పై Champakam వ్యాఖ్యలను Kesavananda Bharati రద్దు చేసిందనే వాదనను Khanna, J. నమోదు చేశారు. దానిని నిర్ణయించాల్సిన అవసరం లేదని ఆయన చెప్పారు. ఎలాంటి అభిప్రాయం తీసుకున్నా, ఆర్టికల్ 15(4) వంటి నిబంధన లేనప్పుడు వెనుకబాటుతనం ఆధారంగా సీట్ల రిజర్వేషన్ అనుమతించబడదన్న ఏకగ్రీవ తీర్పుకు ఆ వ్యాఖ్యలు భంగం కలిగించవు (Khanna, J.).
  • అప్పీలుదారుల వాదనను అంగీకరిస్తే Champakam, Rangachari, Devadasan లలో తీసుకున్న అభిప్రాయాన్ని రద్దు చేసినట్లవుతుందని కూడా Khanna, J. చెప్పారు. అందుకు తగిన కారణం ఆయనకు కనిపించలేదు (Khanna, J.).

Janhit Abhiyan v. Union of India, Supreme Court of India, Constitution Bench, 2022 నవంబర్ 7న నిర్ణయం. మెజారిటీ 103వ సవరణను సమర్థించింది, Bhat, J. అభిప్రాయం మైనారిటీలోనే ఉండిపోయింది.

  • Champakam ప్రభావాన్ని రద్దు చేయడానికి 1951 మొదటి సవరణ చట్టం ద్వారా, 1951 జూన్ 18 నుంచి అమలులోకి వచ్చేలా ఆర్టికల్ 15కు క్లాజ్ (4) చేర్చారని Maheshwari, J. చెప్పారు (Maheshwari, J., పేరా 52.2).
  • మతం, జాతి, కులం లేదా భాష ఆధారంగా వర్గీకరణ రాజ్యాంగ స్ఫూర్తికి విరుద్ధమన్న Champakam ratio ను M.R. Balaji, Ashoka Kumar Thakur లలో అనుసరించారన్న న్యాయవాది వాదనను Maheshwari, J. నమోదు చేశారు. 103వ సవరణ Champakam లో రద్దయిన కమ్యూనల్ G.O.ను తిరిగి తెస్తోందని న్యాయవాది చెప్పారు (Maheshwari, J., పేరా 10).
  • నిర్ణయాల్లో Champakam ను ఉదహరించే ఒక basic structure వాదనను Maheshwari, J. నమోదు చేశారు (Maheshwari, J., పేరా 24.3). Champakam నాటి నుంచి సమానత్వం, రిజర్వేషన్ అనే భావనలు పరిణామం చెందాయన్న Solicitor General సమాధానాన్ని కూడా ఆయన నమోదు చేశారు (Maheshwari, J., పేరా 26.1).
  • ఈ నిర్ణయం కారణంగానే మొదటి సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) వచ్చిందని Pardiwala, J. చెప్పారు (Pardiwala, J., పేరా 13).
  • అదే కేసులో మద్రాస్ హైకోర్టు Full Bench నిర్ణయాన్ని (AIR 1951 Madras 120గా నివేదించబడింది) Pardiwala, J. వివరించారు. అది కమ్యూనల్ G.O.ను చెల్లనిదిగా ప్రకటించిందని, సుప్రీంకోర్టు అప్పీలులో దానిని సమర్థించిందని ఆయన గమనించారు (Pardiwala, J., పేరాలు 16-17).
  • ఆర్టికల్ 15(1)కు ప్రత్యేక మినహాయింపుగా పార్లమెంటు ఆర్టికల్ 15కు క్లాజ్ (4) చేర్చిందని Pardiwala, J. చెప్పారు (Pardiwala, J., పేరా 18).
  • వర్గీకరణ అనుమతించబడుతుంది కానీ ఆర్టికల్స్ 15, 16లోని అంశాల ఆధారంగా ఉండకూడదని Champakam, Kathi Raning Rawat నిరూపిస్తున్నాయని Pardiwala, J. చెప్పారు. Indra Sawhney తర్వాత కూడా ఇది నిలిచే ఉందని ఆయన తీర్పు ఇచ్చారు (Pardiwala, J., పేరా 19).
  • Champakam వెలుగులో మొదటి సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) చేర్చారని చెప్పిన Indra Sawhney ను Pardiwala, J. ఉటంకించారు (Pardiwala, J., పేరా 44). M.R. Balaji, Champakam తో విభేదించి ఆర్టికల్ 46ను సమర్థించిందన్న వాదనను కూడా ఆయన నమోదు చేశారు (Pardiwala, J., పేరా 49).
  • Champakam ను కోర్టు నిర్ణయించిన తొలి కేసులలో ఒకటిగా Bhat, J. పేర్కొన్నారు. అది ఒక సముదాయ రిజర్వేషన్‌ను కొట్టివేసి ఆర్టికల్ 15(4)కు దారితీసింది (Bhat, J., పేరా 6).
  • సమానత్వ హక్కును రిజర్వేషన్ హక్కుగా చూస్తే Champakam Dorairajan నాటి రోజులకు తిరిగి వెళ్తామని Bhat, J. హెచ్చరించారు (Bhat, J., పేరా 178).

Other later cases (not summarized): తీర్పులోని citator note ఈ తదుపరి నివేదికలను జాబితా చేస్తుంది. ప్రతిదానికి ఒక అక్షర సంకేతం ఉంది, వాటి అర్థాన్ని పాఠం వివరించదు.

  • 1954 SC 561 (code F, పేరాలు 14, 16).
  • 1958 SC 731 (code F, పేరా 12).
  • 1958 SC 956 (code R, పేరా 8).
  • 1959 SC 648 (code R, పేరా 26).
  • 1962 SC 1621 (code R, పేరాలు 73, 108).
  • 1963 SC 649 (code R, పేరా 17).
  • 1967 SC 1643 (code RF, పేరాలు 22, 164, 227).
  • 1968 SC 1379 (code E, పేరా 2).
  • 1970 SC 2079 (code R, పేరా 16).
  • 1972 SC 1375 (code RF, పేరా 81).
  • 1973 SC 1461 (code RF, పేరాలు 506, 648, 1704, 1714, 1901, 1918).
  • 1975 SC 563 (code RF, పేరా 13).
  • 1976 SC 490 (code O, పేరాలు 67, 69, 71, 159). పైన సారాంశం ఇచ్చిన N.M. Thomas నివేదిక ఇదే.
  • 1979 SC 83 (code R, పేరా 5).
  • 1980 SC 1789 (code RF, పేరా 115).
  • 1985 SC 1495 (code RF, పేరా 8).
  • 1988 SC 305 (code RF, పేరా 7).

విమర్శనాత్మక విశ్లేషణ

Analysis based on the judgment text.

  • కోర్టు ఆర్టికల్ 29(2) కింద మాత్రమే నిర్ణయించింది. ఆర్టికల్స్ 14, 15లను పరిశీలించకుండా వదిలేసింది.
  • ప్రవేశానికి దరఖాస్తు చేయని వ్యక్తి ఆర్టికల్ 29(2) కింద దావా వేయగలడా అనేది కోర్టు నిర్ణయించలేదు. కేసును దాని వాస్తవాల ఆధారంగా నిర్ణయించి, ఆ పద్ధతిని ఆమోదించకుండా జాగ్రత్త పడింది.
  • ఆర్టికల్ 29లో ఆర్టికల్ 16(4) వంటి క్లాజ్ ఎందుకు లేదో చెప్పడానికి కోర్టు may well be అనే పదాలతో ఒక సాధ్యమైన కారణాన్ని ఇచ్చింది. అదే కారణమని అది తీర్పు చెప్పలేదు.
  • హైకోర్టు కారణాలను తీర్పు పేర్కొనదు. ఖర్చుల మొత్తాన్ని కూడా పేర్కొనదు.

ప్రాముఖ్యత

  • పార్ట్ IVలోని Directive Principles పార్ట్ IIIను అధిగమించలేవని చెప్పిన తొలి ప్రకటనల్లో ఇది ఒకటి.
  • ఆర్టికల్ 29(2) హక్కు వ్యక్తిగత పౌరుడికే చెందుతుందని, సముదాయానికి కాదని కోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది.
  • ఈ నిర్ణయం తర్వాత మొదటి సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) చేరిందని ఈ ఫైల్‌లోని తదుపరి తీర్పులు నమోదు చేశాయి.
  • Janhit Abhiyan (2022) వంటి తదుపరి reservation కేసుల్లో ఈ కేసును ఉదహరిస్తారు.

పరీక్షకు ముఖ్యమైన అంశాలు

  • నియమం: Directive Principles అనేవి Fundamental Rights కు అనుగుణంగా ఉండాలి. ఉచ్చు: కోర్టు ఆర్టికల్ 29(2) కింద నిర్ణయించింది, ఆర్టికల్ 14 లేదా ఆర్టికల్ 15 కింద కాదు.
  • గుర్తుంచుకోవాల్సిన వాస్తవాలు: 14 సీట్లను 6, 2, 2, 2, 1, 1గా పంచారు. హైకోర్టు నిర్ణయం 1950 జూలై 27న, ఈ తీర్పు 1951 ఏప్రిల్ 9న.
  • ధర్మాసనం: ఏడుగురు న్యాయమూర్తులు; Das, J. తీర్పు వెలువరించారు.
  • ఆర్టికల్ 16(4) అంశం: ఆర్టికల్ 29లో అలాంటి క్లాజ్ లేకుండా అది ఉండటం ముఖ్యమైనదని తీర్పు చెప్పింది.
  • ఉచ్చు: ప్రవేశానికి ఎప్పుడూ దరఖాస్తు చేయని వ్యక్తి దావా వేయగలడా అనేది కోర్టు నిర్ణయించలేదు. దానిని ఆమోదించడానికి మాత్రమే నిరాకరించింది.
  • తదుపరి చట్టం: 1951 మొదటి సవరణ ద్వారా ఆర్టికల్ 15(4) చేరింది. Janhit Abhiyan (2022), N.M. Thomas (1975) రెండూ దీనిని నమోదు చేశాయి.

ఈ పేజీ తీర్పు పూర్తి పాఠం ఆధారంగా తయారు చేయబడింది.

Home Browse Search Saved