Yashwant Trimbak Oke v. State of Maharashtra (యశ్వంత్ త్రింబక్ ఓకే వర్సెస్ మహారాష్ట్ర రాష్ట్రం)

ముంబైలో శబ్ద కాలుష్యంపై నడుస్తున్న ప్రజాహిత వ్యాజ్యంలో, 1996 నవరాత్రి సందర్భంగా అర్ధరాత్రి 1.00 గంట వరకు లౌడ్‌స్పీకర్లకు అనుమతి ఇవ్వాలని మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం బాంబే హైకోర్టును కోరింది. కోర్టు నిరాకరించింది. Environment (Protection) Act, 1986ను, దాని నియమాలను రాష్ట్రం అమలు చేయాలని, లౌడ్‌స్పీకర్లు లేకుండానే ఉత్సవాలు జరుపుకోవచ్చని కోర్టు చెప్పింది.

త్వరిత పునశ్చరణ

పక్షకారులు

Yashwant Trimbak Oke మరియు ఇతరులు — పిటిషనర్లు; గ్రేటర్ ముంబైలో శబ్ద కాలుష్యంపై ప్రజాహిత వ్యాజ్యం వేశారు, రాష్ట్ర దరఖాస్తును వ్యతిరేకించారు (పేరాలు 1, 3).

State of Maharashtra మరియు ఇతరులు — ప్రతివాదులు; నవరాత్రి సమయంలో లౌడ్‌స్పీకర్లకు అనుమతి కోరుతూ రాష్ట్రం Notice of Motion దాఖలు చేసింది (పేరా 1).

Intervenors (intervenor: కేసులో చేరడానికి అనుమతి పొందిన బయటి వ్యక్తి) — రాష్ట్రం వైఖరిని సమర్థించిన వ్యక్తులు. గర్బాకు లౌడ్‌స్పీకర్లు అవసరమని వాదించారు (పేరా 5).

అడ్వకేట్-జనరల్ — రాష్ట్రం తరఫున హాజరై దాని వాదనలు వినిపించారు (పేరా 2).

Mr. S.A. Diwan, Mr. C.U. Singh — పిటిషనర్ల తరఫు న్యాయవాదులు (పేరా 3).

విచారణ చరిత్ర

1. 1986లో కోర్టు ఏర్పాటు చేసిన కమిటీ ముంబైలో శబ్ద కాలుష్యాన్ని కొలిచి, తగ్గించే మార్గాలను సూచించింది (పేరా 6).
2. ఈ పిటిషన్‌లో 1996 మార్చి 13న కోర్టు, నగరంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో శబ్దాన్ని సంయుక్తంగా కొలవాలని ఆదేశించింది (పేరా 6).
3. లౌడ్‌స్పీకర్లను నిషేధించడానికి తగిన చర్యలు తీసుకుంటామని రాష్ట్రం అఫిడవిట్ దాఖలు చేసింది. కోర్టు ఎప్పటికప్పుడు ఉత్తర్వులు ఇచ్చింది (పేరా 6).
4. అదే వ్యక్తి ఇచ్చిన రాష్ట్ర పూర్వ అఫిడవిట్‌లో, ముంబైలో లౌడ్‌స్పీకర్లపై నిషేధాన్ని ప్రభుత్వం పరిశీలిస్తోందని ఉంది (పేరా 4).
5. 1996 సెప్టెంబర్ 10 నాటి ఉత్తర్వుతో గణేశ్ ఉత్సవానికి అలాంటి దరఖాస్తునే కోర్టు తిరస్కరించింది (పేరా 8).
6. తర్వాత రాష్ట్రం నవరాత్రి కోసం ఈ Notice of Motion దాఖలు చేసింది. కోర్టు దానిని కొట్టివేసింది (పేరాలు 1, 10).
7. ఈ తీర్పు ధర్మాసనం, కేసు నంబరు, తేదీ నివేదికలో పేర్కొనలేదు.

వాస్తవాలు

1. 1986లో కోర్టు కమిటీ లౌడ్‌స్పీకర్లు లేకుండానే ముంబైలో శబ్ద కాలుష్యాన్ని కొలిచింది. శబ్ద కాలుష్యం చాలా ఎక్కువని తేల్చి, దాన్ని తగ్గించే చర్యలు సూచించింది (పేరా 6).
2. 1996 మార్చి 13న నగరంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో సంయుక్త శబ్ద కొలతలు తీసుకోవాలని కోర్టు ఆదేశించింది. కొలతలు అనుమతించిన డెసిబెల్స్ కంటే ఎక్కువ ఉన్నాయి (పేరా 6).
3. లౌడ్‌స్పీకర్ల నిషేధానికి తగిన చర్యలు తీసుకుంటామని రాష్ట్రం అఫిడవిట్ వేసింది. ముంబైలో నిషేధాన్ని పరిశీలిస్తున్నామని అదే వ్యక్తి ముందే చెప్పాడు (పేరాలు 4, 6).
4. దీనిపై కోర్టు ఎప్పటికప్పుడు ఉత్తర్వులు ఇచ్చింది. వాటిని పాటించకుండా, రాష్ట్రం ప్రస్తుత Notice of Motion దాఖలు చేసింది (పేరా 6).
5. 1996 సెప్టెంబర్ 10న గణేశ్ ఉత్సవానికి అలాంటి దరఖాస్తునే కోర్టు తిరస్కరించింది. ఆ ఉత్సవ సమయంలో ప్రతివాదులు శబ్దాన్ని నియంత్రించడానికి తగిన చర్యలు తీసుకున్నారని కోర్టు గమనించింది (పేరా 8).
6. తర్వాత రాష్ట్రం Notice of Motion దాఖలు చేసింది. 1996 అక్టోబర్ 13 నుంచి 21 వరకు గ్రేటర్ ముంబైలో రాత్రి 1.00 గంట వరకు లౌడ్‌స్పీకర్లతో నవరాత్రి నిర్వహించడానికి పలువురు దరఖాస్తుదారులకు అనుమతి ఇచ్చేందుకు అనుమతి కోరింది (పేరా 1).
7. Rules for Licensing, Controlling and Prohibiting the use of Loudspeaker in or near all public entertainment place in Greater Bombay Rule, 1994 కొన్ని సందర్భాల్లో మినహాయింపు ఇచ్చే అధికారాన్ని రాష్ట్ర అధికారులకు ఇస్తున్నాయి (పేరా 1).
8. రాష్ట్రం విధించిన సాధారణ సమయ పరిమితి రాత్రి 11.30 (పేరా 5).
9. లైసెన్సింగ్ అధికారి కఠినంగా నియంత్రిస్తారని, box type లౌడ్‌స్పీకర్లను మాత్రమే అనుమతిస్తారని రాష్ట్రం చెప్పింది (పేరా 2).

లేవనెత్తిన వివాదాంశాలు

నివేదిక వివాదాంశాలను ప్రత్యేకంగా జాబితా చేయలేదు. ఈ ప్రశ్నలు వాదనల నుంచి, కోర్టు చర్చ నుంచి వస్తాయి.

1. 1996 అక్టోబర్ 13 నుంచి 21 వరకు గ్రేటర్ ముంబైలో నవరాత్రికి రాత్రి 1.00 గంట వరకు లౌడ్‌స్పీకర్ల వినియోగాన్ని కోర్టు అనుమతించాలా? (పేరాలు 1, 6)
2. ఉత్సవానికి మతం లౌడ్‌స్పీకర్లను కోరుతుందా, అందువల్ల వాటి వినియోగాన్ని మతాచారంగా రక్షించవచ్చా? (పేరాలు 3, 8)
3. Environment (Protection) Act, 1986ను, నియమాలను ఉల్లంఘించే చర్యకు కోర్టు ఆమోదం ఇవ్వగలదా? (పేరాలు 3, 8)
4. శబ్ద కాలుష్యానికి వ్యతిరేకంగా Act, నియమాలను అమలు చేయడం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ బాధ్యత ఏమిటి? (పేరాలు 7, 8, 9)

వాదనలు

మహారాష్ట్ర రాష్ట్రం (దరఖాస్తుదారు) తరఫున

1. 1994 నియమాలు కొన్ని సందర్భాల్లో మినహాయింపు ఇచ్చే అధికారాన్ని రాష్ట్ర అధికారులకు ఇస్తున్నాయి (పేరా 1).
2. నవరాత్రి ప్రత్యేక సందర్భం; కొన్ని పరిమితులతో మినహాయింపు ఇవ్వాలి (పేరా 2).
3. లైసెన్సింగ్ అధికారి లౌడ్‌స్పీకర్ల వాడకాన్ని కఠినంగా నియంత్రిస్తారు, box type లౌడ్‌స్పీకర్లను మాత్రమే అనుమతిస్తారు (పేరా 2).
4. box type లౌడ్‌స్పీకర్లు శబ్ద కాలుష్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపవు (పేరా 2).
5. ఉత్సవాన్ని పరిగణించి, రాత్రి 1.00 గంట వరకు లౌడ్‌స్పీకర్లను కోర్టు అనుమతించవచ్చు (పేరా 2).

రాష్ట్రం ఆధారపడిన ఆధారాలను నివేదిక నమోదు చేయలేదు.

Intervenors (రాష్ట్రానికి మద్దతుగా) తరఫున

1. నవరాత్రి సమయంలో గర్బా ఆడతారు. చాలామంది దీన్ని సాంస్కృతిక, మతపరమైన కార్యక్రమంగా భావిస్తారు; దీనికి లౌడ్‌స్పీకర్లు తప్పనిసరి (పేరా 5).
2. ప్రజల మత భావాలు దెబ్బతినకుండా కఠినమైన షరతులతో అనుమతి ఇవ్వవచ్చు (పేరా 5).
3. ముంబైలో రాత్రి 11.30 సాధారణ పరిమితి సరిపోదు. ప్రజలు రాత్రి 9.00 తర్వాత ఇంటికి చేరతారు, వేడుకలు 11.00 తర్వాతే మొదలవుతాయి (పేరా 5).
4. కనీసం రెండు గంటల సమయం పొడిగించాలి (పేరా 5).

Intervenors ఆధారపడిన ఆధారాలను నివేదిక నమోదు చేయలేదు.

పిటిషనర్ల తరఫున (Mr. S.A. Diwan, Mr. C.U. Singh)

1. Environment (Protection) Act, 1986ను ఉల్లంఘించడానికి రాష్ట్రానికి కోర్టు ఆమోదం పొందడానికే ఈ దరఖాస్తు వేశారు. ఆ Act లోని section 15 తో కలిపి చదివే section 17 యొక్క కఠిన పరిణామాల నుంచి రాష్ట్రాన్ని కాపాడడానికీ ఇది ఉద్దేశించింది (పేరా 3).
2. ఇతరుల ప్రశాంతతను భంగపరిచి, శబ్దం సృష్టించి, లౌడ్‌స్పీకర్లు వాడి ఉత్సవాలు జరపాలని మతం ఎక్కడా కోరదు. మతపరమైన ఉత్సవానికి లౌడ్‌స్పీకర్ తప్పనిసరి కాదు (పేరా 3).
3. నవరాత్రి సమయంలో ప్రజలు సామూహికంగా గర్బా ఆడతారు; దానికి లౌడ్‌స్పీకర్ అవసరం లేదు (పేరా 3).
4. Mr. Singh ఇదే హైకోర్టు Division Bench తీర్పు The State of Bombay v. Narasu Appa Mali పై ఆధారపడ్డారు. మత విశ్వాసం, నమ్మకం వేరని, public order, నైతికత, ఆరోగ్యం లేదా సామాజిక సంక్షేమానికి విరుద్ధమైన ఆచారాలు తప్పుకోవాలని అది చెప్పింది (పేరా 3).
5. Mr. Diwan, National Commission on Urbanisation నివేదిక Volume IIలోని 14.4.3 అంశంలోని నగరాల్లో శబ్ద కాలుష్యంపై వచ్చిన నిర్ధారణలపై ఆధారపడ్డారు. ఆ నివేదిక ప్రకారం సామాజిక సంబంధాలు, మత ప్రవచనాలు వ్యక్తిగత విషయాలు, అలాగే ఉండాలి. మానవ మనసుపై శబ్దం యొక్క హానికర ప్రభావం, మనం పీల్చే గాలి లేదా తాగే నీటి కాలుష్యం కంటే తక్కువ తీవ్రమైనది కాదు. public nuisance సృష్టించే ధ్వని విస్తరణకు వ్యతిరేకంగా కఠినమైన చట్టాలు, లౌడ్‌స్పీకర్లపై పూర్తి నిషేధం కావాలని అది కోరింది. Article 19 కింద ప్రజా సమావేశాలు కూడా public nuisance ఏర్పడకుండా నియంత్రణకు లోబడి ఉంటాయని చెప్పింది (పేరా 4).
6. రాష్ట్రం పూర్వ అఫిడవిట్‌లో అదే వ్యక్తి, ముంబైలో లౌడ్‌స్పీకర్లపై నిషేధాన్ని ప్రభుత్వం పరిశీలిస్తోందని చెప్పాడు. ఇప్పుడు వాటి వాడకానికి అనుమతి కోరుతున్నాడు (పేరా 4).

కోర్టు తార్కికం

కోర్టు (ఒకే తీర్పు; నివేదిక న్యాయమూర్తుల పేర్లు ఇవ్వలేదు)

1. నిర్ణయం: రాత్రి 11.30 తర్వాత లౌడ్‌స్పీకర్లను అనుమతిస్తే ముంబైలో ఉన్న శబ్ద కాలుష్యానికి అది మరింత చేర్చడమే అవుతుంది (పేరా 6).
2. గమనిక: 1986లో ఈ కోర్టు ఏర్పాటు చేసిన కమిటీ లౌడ్‌స్పీకర్లు లేకుండానే నగరంలో శబ్ద కాలుష్యాన్ని కొలిచింది. శబ్దం చాలా ఎక్కువని కమిటీ తేల్చి, తగ్గించే చర్యలు సూచించింది (పేరా 6).
3. గమనిక: 1996 మార్చి 13 ఆదేశాల తర్వాత సంయుక్త కొలతలు తీసుకున్నారు. శబ్దం అనుమతించిన డెసిబెల్స్ కంటే ఎక్కువగా ఉంది (పేరా 6).
4. గమనిక: లౌడ్‌స్పీకర్ల నిషేధానికి చర్యలు తీసుకుంటామని ప్రభుత్వం అఫిడవిట్ వేసింది. కోర్టు దీనికోసం ఎప్పటికప్పుడు ఉత్తర్వులు ఇచ్చింది (పేరా 6).
5. గమనిక: ఆ ఉత్తర్వులను పాటించకుండా, రాష్ట్రం ప్రస్తుత Notice of Motion దాఖలు చేసింది (పేరా 6).
6. నిర్ణయం: Environment (Protection) Act, 1986, దాని కింద చేసిన నియమాలు అమలు చేయడానికే ఉద్దేశించినవి, ఉల్లంఘించడానికి కాదు (పేరా 7).
7. నిర్ణయం: Actను కఠినంగా అమలు చేయడం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ బాధ్యత. అమలు చేయకపోవడానికి సాకులు వెతకకూడదు (పేరా 7).
8. గమనిక: శబ్ద అంతరాయాన్ని సమర్థవంతంగా నియంత్రించడం సమాజ శ్రేయస్సు కోసం. శబ్ద కాలుష్యం యొక్క ప్రతికూల ప్రభావం శాస్త్రీయంగా పరిశీలించబడింది, బాగా తెలిసిందే. అది పౌరుల ఆరోగ్యానికి హాని చేస్తుంది. కోర్టు దీనిపై మరింత చర్చించలేదు (పేరా 7).
9. గమనిక: కోర్టు Supreme Court తీర్పు Indian Council for Enviro-Legal v. Union of India నుంచి ఉటంకించింది. పర్యావరణ చట్టం ప్రజలు ఏం చేయవచ్చో, ఏం చేయకూడదో చెబుతుంది. ప్రజలు స్వచ్ఛందంగా గౌరవిస్తే చట్టం తన లక్ష్యాన్ని సాధిస్తుంది (పేరా 7).
10. గమనిక: చట్టం, వ్యక్తిగత ప్రయోజనం మధ్య ఘర్షణ ఉన్నప్పుడు స్వీయ క్రమశిక్షణ, చట్టం పట్ల గౌరవం తరచు అదృశ్యమవుతాయని Enviro-Legal చెప్పింది (పేరా 7).
11. గమనిక: Enviro-Legal ఇలా చెప్పింది: "Enactment of a law, but tolerating its infringement is worse than not enacting law at all." ఉల్లంఘనను సహించడం అసలు చట్టమే లేకపోవడం కంటే దారుణమని ఈ మాటల అర్థం (పేరా 7).
12. గమనిక: శాసనకర్తకు చట్టం అవసరమని అనిపించినప్పుడే అది చేస్తారని Enviro-Legal చెప్పింది. చట్టం చట్టాన్ని గౌరవించేవారికి మాత్రమే కాదు, అందరూ పాటించడానికి ఉద్దేశించినది (పేరా 7).
13. గమనిక: ఉల్లంఘనలు కొనసాగడం, ఉల్లంఘించేవారికి తెలిసిన మార్గాల వల్ల సాధ్యమవుతుందని Enviro-Legal చెప్పింది. అమలు అధికారులు సహించడం అరాచకాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది (పేరా 7).
14. గమనిక: పర్యావరణాన్ని పరిరక్షించడానికి, భవిష్యత్ తరాల కోసం కాపాడడానికి, మంచి జీవన నాణ్యతను నిర్ధారించడానికి పార్లమెంట్ Water Act, Air Act, Environment (Protection) Act, 1986 చేసిందని Enviro-Legal చెప్పింది (పేరా 7).
15. గమనిక: ఈ Acts, నియమాలు, నోటిఫికేషన్లు కొన్ని కార్యకలాపాలను నిషేధిస్తాయి లేదా నియంత్రిస్తాయి. అలాంటి నిబంధనలను సమర్థవంతంగా అమలు చేయాలి. వ్యక్తిగత లాభం కోసం ఉల్లంఘనను చురుగ్గా లేదా నిష్క్రియంగా క్షమిస్తే అరాచక సమాజం ఏర్పడుతుందని Enviro-Legal చెప్పింది (పేరా 7).
16. గమనిక: కాలుష్య వ్యతిరేక చట్టాల ఉల్లంఘన ప్రస్తుత జీవన నాణ్యతను దెబ్బతీస్తుందని Enviro-Legal చెప్పింది. అమలు చేయకపోవడం తరచు పర్యావరణ అసమతుల్యతకు, క్షీణతకు దారితీస్తుంది. ఆ హానిని భవిష్యత్ తరాలు భరించాలి (పేరా 7).
17. గమనిక: గణేశ్ ఉత్సవ సమయంలో అలాంటి దరఖాస్తునే కోర్టు 1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వుతో తిరస్కరించింది. మతపరమైన ఉత్సవ రోజుల్లో లౌడ్‌స్పీకర్ తప్పనిసరి అని మతాచారం ఎక్కడా చెప్పదని కోర్టు పేర్కొంది (పేరా 8).
18. నిర్ణయం: గణేశ్ ఉత్సవాన్ని, నవరాత్రి ఉత్సవాన్ని వేరు చేయడం కష్టం (పేరా 8).
19. గమనిక: గణేశ్ ఉత్సవ సమయంలో ప్రతివాదులు శబ్ద కాలుష్యాన్ని నియంత్రించడానికి తగిన చర్యలు తీసుకున్నారు (పేరా 8).
20. నిర్ణయం: నవరాత్రి సమయంలో లౌడ్‌స్పీకర్లను అనుమతించడానికి సమర్థనీయమైన కారణం లేదు. అది శబ్ద కాలుష్యాన్ని పెంచుతుంది (పేరా 8).
21. నిర్ణయం: Environment Act, నియమాలను ఉల్లంఘించే దానికి కోర్టు అనుమతి ఇవ్వడం, లేదా దానిపై ముద్ర వేయడం అనే ప్రశ్నే లేదు (పేరా 8).
22. నిర్ణయం: Act, నియమాలను అమలు చేయడం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ బాధ్యత. వివిధ ఇబ్బందుల వల్ల శబ్ద కాలుష్యాన్ని వ్యతిరేకించలేని వ్యక్తుల జీవితాలకు హాని చేసే కార్యకలాపాలను నిషేధించాలి (పేరా 8).
23. నిర్ణయం: చట్ట ఉల్లంఘనకు దారితీసే కార్యకలాపాలను ప్రోత్సహించకపోవడం రాష్ట్ర బాధ్యత (పేరా 8).
24. నిర్ణయం: "These festivals can be enjoyed even without loudspeaker." (పేరా 8). అంటే ఈ ఉత్సవాలను లౌడ్‌స్పీకర్ లేకుండానే ఆనందించవచ్చు.
25. గమనిక: నవరాత్రి లేదా ఏ ఉత్సవాన్నీ ఎవరూ వ్యతిరేకించలేరు. గర్బా లేదా దాండియాను ఇటీవలి కాలంలో లౌడ్‌స్పీకర్ శబ్దం లేకుండా ఆడారు; లౌడ్‌స్పీకర్లు లేకుండానే ఆడవచ్చు (పేరా 8).
26. నిర్ణయం: 1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వులోని పేరాలు 8, 9 మరియు 10 లోని ఆదేశాలను కోర్టు పునరుద్ఘాటించింది (పేరా 8).
27. గమనిక: పూర్వ ఉత్తర్వులోని పేరా 8 ఆదేశం, సమాజానికి హాని చేసే అదనపు శబ్ద కాలుష్యంపై చర్య తీసుకోవాలని ప్రతివాదులను కోరింది. శాంతిభద్రతల సమస్య వస్తుందని చెప్పి రాష్ట్రం చేతులు దులుపుకోలేదు (పేరా 8).
28. గమనిక: లౌడ్‌స్పీకర్లు, బ్యాండ్లు, డప్పులు, టపాసుల వల్ల కలిగే అదనపు శబ్దాన్ని తగ్గించాలని పూర్వ ఆదేశం ప్రతివాదులను కోరింది (పేరా 8).
29. గమనిక: శబ్ద కాలుష్యం, ఆరోగ్యంపై దాని ప్రభావం గురించి ప్రజలకు అవగాహన కల్పించడానికి ప్రకటనలు ఇవ్వాలని పూర్వ ఉత్తర్వులోని పేరా 9 ఆదేశం రాష్ట్రాన్ని కోరింది (పేరా 8).
30. గమనిక: శబ్ద కాలుష్య ఫిర్యాదులపై వీలైనంత త్వరగా చర్య తీసుకోవాలని పోలీస్ స్టేషన్లకు సూచనలివ్వాలని పూర్వ ఉత్తర్వులోని పేరా 10 ఆదేశం Police Commissioner‌ను కోరింది. నిర్వాహకులు లౌడ్‌స్పీకర్లను అనుమతించిన పరిమితుల్లో, అనుమతించిన సమయంలోనే వాడతామని హామీ ఇవ్వాలి (పేరా 8).
31. నిర్ణయం: ఈ ఉత్సవాల సమయంలో లౌడ్‌స్పీకర్ల శబ్ద కాలుష్యాన్ని నియంత్రించడానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తగిన చర్యలు తీసుకోవాలి. విద్యార్థులు, వృద్ధులు, అస్వస్థులు లేదా ఆసక్తి లేని ఇతరులు వంటి మౌనంగా బాధపడేవారిని కాపాడాలి (పేరా 9).
32. నిర్ణయం: "It is for the State to implement the law as it is." (పేరా 9). అంటే చట్టాన్ని ఉన్నది ఉన్నట్లు అమలు చేయడం రాష్ట్ర బాధ్యత.
33. నిర్ణయం: ఈ పరిశీలనలు, ఆదేశాలతో Notice of Motion కొట్టివేయబడింది (పేరా 10).

ఆధారాలు (Authorities)

• The State of Bombay v. Narasu Appa Mali (ఇదే హైకోర్టు Division Bench). నివేదిక citation ఇవ్వలేదు. మత విశ్వాసం, నమ్మకం, మతాచారాల మధ్య తేడాకు పిటిషనర్లు ఆధారపడ్డారు. కోర్టు దానిపై ప్రత్యేకంగా వ్యాఖ్యానించలేదు (పేరా 3).
• National Commission on Urbanisation నివేదిక, Volume II, అంశం 14.4.3. నగరాల్లో శబ్ద కాలుష్యంపై పిటిషనర్లు ఆధారపడ్డారు. కోర్టు దానిపై ప్రత్యేకంగా వ్యాఖ్యానించలేదు (పేరా 4).
• Indian Council for Enviro-Legal v. Union of India, JT 1996(4) 263 (Supreme Court). కాలుష్య వ్యతిరేక చట్టాలను అమలు చేయాలని, వాటి ఉల్లంఘనను సహించడం చట్టమే లేకపోవడం కంటే దారుణమని చూపడానికి సుదీర్ఘంగా ఉటంకించారు (పేరా 7).
• గణేశ్ ఉత్సవంపై ఈ కోర్టు స్వంత ఉత్తర్వు, 1996 సెప్టెంబర్ 10. అనుసరించారు; దాని పేరాలు 8, 9 మరియు 10 ను పునరుద్ఘాటించారు (పేరా 8).
• 1986లో ఈ కోర్టు ఏర్పాటు చేసిన కమిటీ. ఇప్పటికే శబ్ద కాలుష్యం ఎక్కువగా ఉందని చూపడానికి దాని శబ్ద కొలతలను పరిగణించారు (పేరా 6).
• ప్రస్తావించిన నిబంధనలు (వాటి పాఠాన్ని తీర్పు ఇవ్వలేదు):
  • Environment (Protection) Act, 1986, Section 15 (Section 17తో కలిపి చదవాలి). ఈ సెక్షన్ల కఠిన పరిణామాల నుంచి రాష్ట్రం రక్షణ కోరిందని పిటిషనర్లు చెప్పారు (పేరా 3).
  • గ్రేటర్ బాంబే లౌడ్‌స్పీకర్ నియమాలు, 1994. కొన్ని సందర్భాల్లో మినహాయింపు ఇచ్చే అధికారం అధికారులకు ఇస్తాయి (పేరా 1).
  • Water Act, Air Act. Enviro-Legal నుంచి ఉటంకించిన భాగంలో ప్రస్తావించారు (పేరా 7).
  • రాజ్యాంగంలోని Article 19. ఉదహరించిన Urbanisation నివేదికలో ప్రస్తావించారు (పేరా 4).
• Also cited in footnotes: తీర్పులో footnotes లేవు.

తీర్పు

1. రాష్ట్ర ప్రభుత్వ Notice of Motion కొట్టివేయబడింది (పేరా 10).
2. Environment Act, నియమాలను ఉల్లంఘిస్తూ నవరాత్రికి లౌడ్‌స్పీకర్ల వాడకానికి కోర్టు అనుమతి ఇవ్వదు, ముద్ర వేయదు (పేరా 8).
3. అదనపు శబ్ద కాలుష్యాన్ని నివారించడానికి ప్రతివాదులు తగిన చర్య తీసుకోవాలి. లౌడ్‌స్పీకర్లు, బ్యాండ్లు, డప్పులు, టపాసుల అదనపు శబ్దం తగ్గేలా చూడాలి (1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వును పునరుద్ఘాటిస్తూ; పేరా 8).
4. శబ్ద కాలుష్యం, ఆరోగ్యంపై దాని ప్రతికూల ప్రభావం గురించి ప్రజలకు అవగాహన కల్పించడానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రకటనలు ఇవ్వాలి (1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వును పునరుద్ఘాటిస్తూ; పేరా 8).
5. శబ్ద కాలుష్య ఫిర్యాదులపై వీలైనంత త్వరగా చర్య తీసుకోవాలని Police Commissioner పోలీస్ స్టేషన్లకు సూచనలివ్వాలి (1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వును పునరుద్ఘాటిస్తూ; పేరా 8).
6. లౌడ్‌స్పీకర్లను అనుమతించేటప్పుడు, వాటిని అనుమతించిన పరిమితుల్లో, సమయంలోనే మాడ్యులేట్ చేసి వాడతామని నిర్వాహకుల నుంచి హామీ తీసుకోవాలి (1996 సెప్టెంబర్ 10 ఉత్తర్వును పునరుద్ఘాటిస్తూ; పేరా 8).
7. ఈ ఉత్సవాల సమయంలో లౌడ్‌స్పీకర్ల శబ్ద కాలుష్యాన్ని నియంత్రించడానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తగిన చర్యలు తీసుకోవాలి; మౌనంగా బాధపడేవారిని కాపాడాలి (పేరా 9).
8. ఖర్చుల గురించి ఎలాంటి ఉత్తర్వూ నివేదికలో లేదు.

న్యాయసూత్రం / Ratio

Environment (Protection) Act, 1986ను, దాని నియమాలను రాష్ట్రం అమలు చేయాలి; ఉత్సవం కోసమైనా వాటి ఉల్లంఘనను కోర్టు ఆమోదించదు. మతాచారం ఎక్కడా లౌడ్‌స్పీకర్‌ను తప్పనిసరి చేయదు, కాబట్టి ఉత్సవం అది లేకుండా జరపవచ్చు. కోర్టు మాటల్లో, "These festivals can be enjoyed even without loudspeaker." (పేరా 8).

తీర్పు దేనినీ obiter అని పేర్కొనలేదు.

విమర్శనాత్మక విశ్లేషణ

తీర్పు పాఠం ఆధారంగా విశ్లేషణ.

• నివేదిక న్యాయమూర్తుల పేర్లు, తేదీని ఇవ్వలేదు; అందువల్ల పాఠం నుంచి మాత్రమే ఈ ఉత్తర్వును ఒక స్థానంలో ఉంచలేము.
• Narasu Appa Mali భాగంపై, Urbanisation నివేదికపై కోర్టు చర్చించలేదు. అది Act అమలు బాధ్యతపై, గణేశ్ ఉత్సవ ఉత్తర్వుపై ఆధారపడింది.
• తీర్పు Act పాఠాన్ని, 1994 నియమాలను ఇవ్వలేదు. ఉత్సవాల కోసం 1994 నియమాల మినహాయింపు అధికారం చెల్లుతుందా అనేది చెప్పలేదు.
• లౌడ్‌స్పీకర్ ఎప్పుడైనా మతాచారంలో భాగం కాగలదా అనేది కోర్టు నిర్ణయించలేదు. మతాచారం ఎక్కడా దాన్ని తప్పనిసరి చేయదని మాత్రమే చెప్పింది (పేరా 8).

ప్రాముఖ్యత

• ఉత్సవం కోసం శబ్ద నియంత్రణ నుంచి మినహాయింపు కోరిన రాష్ట్రాన్ని కోర్టు తిరస్కరించడాన్ని ఇది చూపుతుంది.
• కాలుష్య వ్యతిరేక చట్టాన్ని అమలు చేయడానికి రాష్ట్రం బద్ధురాలని, అమలు చేయకపోవడానికి సాకులు చెప్పరాదని ఇది భావిస్తుంది (పేరాలు 7, 8).
• విద్యార్థులు, వృద్ధులు, అస్వస్థులు వంటి మౌనంగా బాధపడేవారిని ఇది కాపాడుతుంది (పేరా 9).
• పర్యావరణ చట్టం అమలుపై Enviro-Legal తర్కాన్ని ఇది శబ్ద కాలుష్యానికి వర్తింపజేసే చిన్న ఉత్తర్వు.

పరీక్షకు ముఖ్యమైన అంశాలు

• సూత్రం: Environment (Protection) Act, 1986ను, దాని నియమాలను రాష్ట్రం అమలు చేయాలి; సాకులు వెతకకూడదు (పేరా 7).
• సూత్రం: Act, నియమాల ఉల్లంఘనపై కోర్టు ముద్ర వేయదు (పేరా 8).
• సూత్రం: ఉత్సవానికి లౌడ్‌స్పీకర్ తప్పనిసరి కాదు; అది లేకుండా ఉత్సవాలు ఆనందించవచ్చు (పేరా 8).
• Enviro-Legal భాగం: చట్ట ఉల్లంఘనను సహించడం, ఆ చట్టాన్ని చేయకపోవడం కంటే దారుణం (పేరా 7).
• ఆదేశాలు: రాష్ట్రం ప్రకటనలు ఇవ్వాలి, Police Commissioner పోలీస్ స్టేషన్లకు సూచనలివ్వాలి, నిర్వాహకులు హామీ ఇవ్వాలి (పేరా 8).
• ఉచ్చు: కోర్టు నవరాత్రిని, గర్బాను ఆపలేదు. లౌడ్‌స్పీకర్ అనుమతిని మాత్రమే నిరాకరించింది.
• ఉచ్చు: నివేదిక ధర్మాసనం, తేదీ, కేసు నంబరు ఇవ్వలేదు. వాటిని జ్ఞాపకం నుంచి ఉదహరించకండి.

ఈ పేజీ తీర్పు పూర్తి పాఠం ఆధారంగా తయారు చేయబడింది.